Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 21 listopada 2007 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek Stowarzyszenia "[...]" o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu wskazano, iż mimo pouczenia pismem z dnia 31 października 2007 r. o obowiązku złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPPr, Stowarzyszenie wniosku na formularzu nie złożyło, co spowodowało konieczność pozostawienia wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 258 § 2 pkt 6 i art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Odpis zarządzenia doręczono Stowarzyszeniu w dniu 30 listopada 2007 r.
W dniu 10 grudnia 2007 r. (data stempla pocztowego) wpłynęło "zażalenie" na zarządzenie odmawiające zwolnienia z opłat sądowych. Ponieważ dotyczyło ono w istocie zarządzenia referendarza sądowego, Sąd uznał je za sprzeciw, jaki przysługuje na podstawie art. 259 § 1 p.p.s.a.
Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 259 § 2 p.p.s.a. odrzucił sprzeciw, który został wniesiony z uchybieniem terminu.
W zażaleniu na to postanowienie Stowarzyszenie podniosło, że jest organizacją pożytku publicznego i w świetle przepisu art. 24 a ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873) oraz przepisu art. 9 sporządzonej w Aarhus Konwencji z dnia 25 czerwca 1998 r. o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Dz. U. z 2003 r., Nr 78, poz. 706), powinno być zwolnione od kosztów sądowych. Na poparcie tego stanowiska przytoczono rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2005 r. (sygn. akt II OZ 825/05), w którym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy i przekazując rozpoznanie sprawy Sądowi I instancji nakazał wyjaśnić, czy Stowarzyszenie jest organizacją pożytku publicznego, której przysługuje zwolnienie od kosztów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W zażaleniu Stowarzyszenie podniosło również, że powinno znajdować się w katalogu podmiotów zwolnionych od kosztów sądowych z mocy ustawy, w oparciu o przepis art. 239 p.p.s.a. Stowarzyszenie stwierdziło także, że przepis art. 239 p.p.s.a. jest niezgodny z Konstytucją RP, postanowieniami Konwencji z Aarhus i ustawą o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a powołane w nim zarzuty nie odnoszą się do zaskarżonego postanowienia.
Zgodnie z art. 259 § 1 p.p.s.a. od zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania stronie przysługuje sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia. Stosownie do § 2 tego przepisu sprzeciw wniesiony po terminie oraz sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione, sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
Z akt sprawy wynika, że sprzeciw został wniesiony w dniu 10 grudnia 2007 r., podczas gdy odpis zarządzenia referendarza sądowego z dnia 21 listopada 2007 r. doręczono Stowarzyszeniu w dniu 30 listopada 2007 r. Sprzeciw ten został wniesiony po terminie, co obligowało Sąd I instancji do jego odrzucenia.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.