Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 9 maja 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 3209/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2016 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy.
Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie sprawy:
Ww. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2016 r. w przedmiocie ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami: dwukondygnacyjnym i na parterze na nieruchomości położonej przy ul. [...].
Zgodnie z zarządzeniem z dnia 14 grudnia 2016 r. wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie siedmiu dni pod rygorem jej odrzucenia, przez złożenie: a) 13 odpisów skargi oraz b) dokumentu (lub jego uwierzytelnionego odpisu) określającego umocowanie osób, które podpisały skargę do reprezentowania strony skarżącej (uchwała o wyborze zarządu i sposobie reprezentacji) z 14 odpisami tego dokumentu dla doręczenia stronom. Powyższe zostało skarżącej doręczone w dniu 16 stycznia 2017 r.
Przy piśmie z dnia 20 stycznia 2017 r. skarżąca przedłożyła m.in. protokół nr 1 z Zebrania Wspólnoty Mieszkaniowej [...] z dnia 14 czerwca 2016 r., w treści której zawarto uchwałę nr 4 w przedmiocie udzielenia upoważnienia dla zarządu wspólnoty mieszkaniowej. Z treści przedłożonego protokołu wynika, że Zebranie Wspólnoty Mieszkaniowej [...] podjęło uchwałę nr 4, którą upoważniło zarząd w składzie D. L., A. K., E. M., P. M. do reprezentowania interesów Wspólnoty Mieszkaniowej [...], występowania przed firmami, urzędami i instytucjami w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej. Jak wynika z pisma z dnia 20 stycznia 2017 r. dokument ten został złożony w 15 egzemplarzach.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożoną w sprawie skargę należało odrzucić jako pismo, którego braków formalnych strona nie uzupełniła, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.".
Uzasadniając zajęte stanowisko Sąd wskazał, że stosownie do normy art. 46 § 1 pkt 4 w zw. art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, tzn. m.in. zawierać podpis strony lub pełnomocnika. Przy czym skarga powinna być podpisana przez osoby upoważnione do reprezentowania danego podmiotu, z wykazaniem podstaw swojego działania (art. 28 § 1 p.p.s.a.).
Dalej Sąd wskazał, że strona skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi, do którego została wezwana, a dokładniej nie złożyła dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej, tj. uchwały o wyborze zarządu. Z treści przedłożonej do akt sprawy uchwały nr 4 z dnia 14.06.2016 r. wynika, że Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej [...] składa się z czterech członków. Skarga została podpisana przez trzech członków zarządu, których uprawnienia do reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej na zewnątrz nie wynikają z przedłożonych dokumentów. Powyższe stało się przyczyną odrzucenia skargi. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa, domagając się jego uchylenia i kontynuowania postępowania w sprawie skargi. Zdaniem Wspólnoty zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 65 § 1 k.c. oraz art. 21 ust. 2 i art. 22 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, jako że Sąd pierwszej instancji pominął te przepisy przy analizie uchwały o powołaniu zarządu wspólnoty, a następnie przy wydaniu zaskarżonego postanowienia z dnia 9 maja 2017 r.
W ocenie strony sposób sformułowania uchwały nie przekreśla faktu, iż zarząd wspólnoty został skutecznie powołany. W tym przypadku uchwałę należy interpretować zgodnie z art. 65 § 1 k.c. Zaś fakt, że uchwała nie określa w swojej treści konkretnego sposobu reprezentacji Wspólnoty nie ma wpływu na wiążący charakter uchwały. Sąd pierwszej instancji pominął okoliczność, że w sytuacji gdy zarząd jest kilkuosobowy wówczas oświadczenie woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie. W niniejszej sprawie zarząd liczy czterech członków, zaś skarga została podpisana przez trzech z nich. Oznacza to, zdaniem strony, że skarga została wniesiona prawidłowo.
W odpowiedzi na zażalenie H. M. wniósł o jego oddalenie jako oczywiście nieuzasadnionego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jeżeli braki skargi nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie skarga podlega odrzuceniu (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
Reprezentacja jednostek organizacyjnych mających zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana jest w przepisach art. 28 i 29 P.p.s.a. Zgodnie z art. 28 p.p.s.a. w sytuacji, gdy stroną postępowania jest podmiot niebędący osobą fizyczną, czynności procesowych dokonuje w jego imieniu organ albo osoby uprawnione do działania w jego imieniu. Przepis ten ma zastosowanie do wszystkich tych podmiotów mających zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym, które nie są osobami fizycznymi. Wskazanie organów właściwych do działania za konkretne podmioty musi opierać się na przepisach regulujących ich strukturę organizacyjną i działalność. Sposób reprezentacji wspólnot mieszkaniowych określa ustawa o własności lokali (zobacz: postanowienie NSA z 16.05.2014 r. II OSK 1134/14).
Jak już wyżej wskazano wezwanie strony skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi – przedłożenia dokumentu określającego umocowanie osób, które podpisały skargę do reprezentowania strony skarżącej w postaci uchwały o wyborze zarządu wspólnoty mieszkaniowej i sposobie reprezentacji – miało na celu ustalenie, czy osoby podpisane pod skargą mają prawo do działania za Wspólnotę. Co prawda skarżąca nie wykonała wezwania Sądu w całości, jednakże z przedłożonej kopii uchwały (uchwała nr 4) wynika, że zarząd w składzie tam wskazanym (czteroosobowy) został upoważniony przez Wspólnotę do reprezentowania jej interesów, występowania przed firmami, urzędami i instytucjami w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej. A zatem z dokumentu tego pośrednio wynika skład osobowy organu Wspólnoty. Co prawda treść tej uchwały nie została zredagowana w sposób klarowny, nie wynika z niej bowiem sposób reprezentacji Wspólnoty – zarząd w składzie tam wskazanym (czteroosobowy) został upoważniony przez Wspólnotę do reprezentowania jej interesów, występowania przed firmami, urzędami i instytucjami w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej, jednakże powyższe nie uniemożliwia ustalenia sposobu reprezentacji.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie, wobec takiej treści uchwały nr 4, a więc w istocie braku określenia sposobu reprezentacji, trzeba mieć na uwadze przepisy ustawy o własności lokali. Z normy art. 21 ust. 1 i ust. 2 ustawy o własności lokali wynika, że zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą, a poszczególnymi właścicielami lokali. Gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie. Z tego ostatniego przepisu wynika zasada ogólna - oświadczenie woli za wspólnotę mieszkaniową składa co najmniej dwóch członków zarządu (reprezentacja łączna). Przy czym wyjaśnić trzeba, że wniesienie skargi do sądu w tej sprawie nie jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd. Działanie reprezentanta Wspólnoty zmierza bowiem do utrzymania rzeczy w stanie niepogorszonym w ramach aktualnego jej przeznaczenia (porównaj: wyrok NSA z 18.11.2015 r. II OSK 614/14, LEX nr 2002210; wyrok NSA z 6.12.2006 r. II OSK 858/06; LEX nr 319169; zobacz także: postanowienie NSA z 19.05.2016 r. II FZ 127/16).
Reasumując wskazać należy, że przedłożona w wyniku wezwania strony do usunięcia braków formalnych uchwała umożliwia Sądowi ustalenie składu osobowego zarządu Wspólnoty. W tej sytuacji możliwa jest weryfikacja, czy osoby podpisane pod skargą są członkami organu Wspólnoty, a oświadczenia woli za Wspólnotę zostały złożone zgodnie z dyspozycją art. 21 ust. 2 ustawy o własności lokali.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.