Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 8 lutego 2016 r., sygn. akt II SAB/Bk 21/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił wniosek skarżącej J. W. o wyłączenie sędziego WSA w Białymstoku Pawła Janusza Lewkowicza od orzekania w sprawie ze skargi skarżącej o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 2 lutego 2012 r., sygn. akt II SAB/Bk 76/11 w przedmiocie bezczynności Wójta Gminy N. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.
Oddalając wniosek Sąd pierwszej instancji stwierdził, że wskazane we wniosku skarżącej z 28 stycznia 2016 r. argumenty, w głównej mierze sprowadzające się do nieprawidłowego i niesprawiedliwego – zdaniem skarżącej – orzekania w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 168/15, z uwagi na brak ich uprawdopodobnienia, nie wskazują na istnienie po stronie sędziego WSA w Białymstoku Pawła Janusza Lewkowicza okoliczności mogącej budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie. Powyższe potwierdza złożone w dniu 28 stycznia 2016 r. oświadczenie tego sędziego, który wykluczył istnienie jakichkolwiek okoliczności mogących wywoływać wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie.
W ocenie Sądu, przedmiotowe oświadczenie sędziego korzysta z domniemania wiarygodności ze względu na autorytet sprawowanego urzędu, którego to domniemania wnioskodawczyni w żaden sposób nie obaliła. Nie przedstawiła bowiem jakichkolwiek faktów, czy okoliczności, mogących ich prawdziwość podważać. Wskazanie zaś, że sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz orzekał w tym samym dniu w innej sprawie skarżącej (II SA/Bk 168/15), a wydane orzeczenie oddalające skargę było dla niej (w jej odczuciu) niekorzystne, nie może stanowić powodu wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. od rozpoznawania pozostałych spraw toczących się ze skarg skarżącej. Podniesienie wyłącznie subiektywnych zarzutów o wydawaniu niesprawiedliwych orzeczeń mających negatywny wpływ na bieg postępowań administracyjnych nie może – zdaniem Sądu – być podstawą do przyjęcia, że mamy do czynienia z iudex suspectus w sytuacji, gdy argumentem na tę okoliczność jest wyłącznie wskazanie jednej sprawy, w której sposób postępowania sędziego, jako członka składu orzekającego, budzi zastrzeżenia wnioskodawcy od strony merytorycznej. Sąd pierwszej instancji nie stwierdził również, aby w sprawie wystąpiły przesłanki stanowiące podstawę do wyłączenia sędziego z mocy ustawy, na podstawie art. 18 § 1 pkt 1-7 p.p.s.a.
W zażaleniu na to postanowienie skarżąca stwierdziła, że przepis art. 19 p.p.s.a. został przez Sąd pierwszej instancji zinterpretowany w sposób odmienny, niż wynika to z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04. Skarżąca podtrzymała twierdzenia, iż sędzia, którego domaga się wyłączenia, w dotychczasowym orzecznictwie naruszył jej konstytucyjne prawa określone w art. 45, art. 2 i art. 32 Konstytucji RP oraz w art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka poprzez "niesprawiedliwie rozpatrzenie (...) skarg, wykorzystując w nadmierny sposób chroniący go immunitet sędziowski".
Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżąca w dalszym ciągu podnosi argumenty związane z własną, subiektywną oceną pracy sędziego objętego wnioskiem o wyłączenie, sprowadzającą się do błędnego, niesprawiedliwego orzekania w sprawach skarżącej, które to okoliczności nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego, czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie może stanowić podstawy jego wyłączenia. Wątpliwości co do bezstronności sędziego muszą być uzasadnione obiektywnymi powodami. Takich okoliczności skarżąca ani nie wskazała, ani nie uprawdopodobniła.
Ponadto, przy uwzględnieniu innych orzeczeń, także niekorzystnych dla skarżącej, nie można w sposób obiektywny stwierdzić, by sędzia objęty wnioskiem w sprawach skarżącej nie był bezstronny. Taka ocena przesłanek wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a., wbrew twierdzeniom skarżącej, odpowiada treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2005 r., sygn. akt SK 53/04, w którego uzasadnieniu wskazano m.in., że w celu pełnej realizacji prawa do sądu na ustawodawcy spoczywa obowiązek takiego ukształtowania instytucji wyłączenia sędziego, "aby umożliwiało ono objęcie wszelkich sytuacji, które mogłyby prowadzić do powstania, o ile nie u samej strony (na co wskazuje orzecznictwo), to co najmniej u obiektywnego, zewnętrznego obserwatora uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego". Według wyroku, gwarancje bezstronności sędziowskiej nie mogą być ograniczone "jedynie do stworzenia możliwości wyłączenia sędziego ze względu na istnienie bezpośrednich relacji o charakterze osobistym, ale muszą być pojmowane szerzej – jako umożliwiające wyłączenie w wypadku okoliczności (zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych), które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach".
Podkreślić należy, że skarżąca powinna mieć na względzie, że instytucja wyłączenia sędziego nie może być traktowana jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu jej interesów.
Z tych względów, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., NSA postanowił jak w sentencji.