Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 9 września 2020 r., sygn. akt II OZ 579/20

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 5 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 500/20, odrzucił sprzeciw G. A. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...] oraz zwrócił skarżącej wpis od sprzeciwu w kwocie 100 złotych.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 kwietnia 2020 r. wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych sprzeciwu, przez podanie numeru PESEL oraz nadesłanie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania skarżącej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach lub przed sądami administracyjnymi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia "skargi". Wezwanie doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 5 maja 2020 r. W tym samym dniu doręczono pełnomocnikowi strony skarżącej odpis zarządzenia z dnia 17 kwietnia 2020 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, w terminie 7 dni od daty doręczenia, pod rygorem odrzucenia (sprzeciwu – przypisek NSA). Ostatnim dniem, w którym skarżąca powinna uzupełnić braki fiskalne i formalne skargi był dzień 12 maja 2020 r. W dniu 28 maja 2020 r. został uiszczony wpis sądowy oraz nadano w urzędzie pocztowym pismo procesowe, w którym uzupełniono braki formalne "skargi".

Odrzucając sprzeciw Sąd I instancji wskazał, że w tej sprawie nie miało zastosowanie zawieszenie czy wstrzymanie biegu terminów procesowych przewiedziane przez art. 15zzs ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374, zwana dalej: "ustawą COVID-19"), z uwagi na dyspozycję art. 15 zzs ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 ww. ustawy. Braki formalne sprzeciwu nie zostały uzupełnione w terminie, a więc sprzeciw podlegał odrzuceniu, o czym Sąd I instancji orzekł na podstawie art. 64b § 1 i 2 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie o zwrocie wpisu sądowego miało oparcie w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła G. A., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do dalszego prowadzenia przez Sąd I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego za postępowanie zażaleniowe według norm prawem przepisanych.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. - art. 15 zzs ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 ustawy COVID-19 w zw. z art. 2 Konstytucji RP oraz art. 45 Konstytucji RP, poprzez zaniechanie udzielenia ochrony prawa do sądu i niewłaściwe przyjęcie, że działanie WSA polegające na próbach formalnego pozbawienia prawa do rozpoznania sprawy skarżącej podlega ochronie prawa, w sytuacji kiedy w świetle okoliczności sprawy nie mamy do czynienia z obiektywną możliwością zastosowania przepisów dotyczących uznania danej sprawy za pilną przez co działanie polegające na odrzuceniu sprzeciwu nie może zostać uznane jako skuteczne,
2. - art. 15 zzs ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 ustawy COVID-19 w zw. z art. 2 Konstytucji RP oraz art. 45 Konstytucji RP, poprzez błędne zastosowanie polegające na przyjęciu wykładni rozszerzającej przepisu prawa, podczas kiedy z uwagi na charakter rozpatrywanej sprawy oraz cel ustanowienia stanu zagrożenia epidemicznego koniecznym jest dokonanie wykładni celowościowej dla zapewnienia ochrony wszystkich interesów skarżącej;

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 64a p.p.s.a., od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.

Stosownie do dyspozycji art. 64b § 1 p.p.s.a., sprzeciw od decyzji powinien czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a więc powinien zawierać m.in. numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną (art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.) oraz powinno zostać do niego dołączone pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem (art. 46 § 3 p.p.s.a.). Ponadto, od pism wszczynających postępowanie, a takim niewątpliwie jest sprzeciw, pobiera się wpis (art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a.).

W przypadku nieuzupełnienia braków formalnych i fiskalnych sprzeciwu, po uprzednim wezwaniu strony do ich uzupełnienia w zakreślonym ustawą terminie (7 dni), sprzeciw podlega odrzuceniu w oparciu odpowiednio o art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 64b § 1 p.p.s.a. Sprzeciw podlega także odrzuceniu, w sytuacji, gdy strona uzupełni wprawdzie braki sprzeciwu, jednakże uczyni to po zakreślonym przez sąd terminie. Czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bowiem bezskuteczna (art. 85 p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie, przesyłka zawierająca wezwania do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych sprzeciwu została doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 5 maja 2020 r. Ostatnim dniem, w którym skarżąca powinna uzupełnić wskazane braki był dzień 12 maja 2020 r. Strona uczyniła to dopiero w dniu 28 maja 2020 r., a więc z uchybieniem terminu zakreślonego przez Sąd w wezwaniach. Tym samym słusznie Sąd I instancji odrzucił sprzeciw.

Zarzuty zażalenia nie zasługują na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1) ustawy COVID-19, w brzmieniu obowiązującym w dacie doręczenia przedmiotowego wezwania, w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Natomiast zgodnie z art. 15zzs ust. 2 ustawy, wstrzymanie rozpoczęcia i zawieszenie biegu terminów, nie dotyczy terminów w rozpoznawanych przez sądy sprawach wskazanych w art. 14a ust. 4 i 5 cytowanej ustawy. Norma z art. 14a ust. 5 ustawy COVID-19, określa, że sprawami pilnymi, są sprawy, w przypadku których ustawa określa termin ich rozpatrzenia przez sąd.

Sąd I instancji prawidłowo uznał, że tego rodzaju termin został przewidziany w art. 64d § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozpoznaje sprzeciw od decyzji na posiedzeniu niejawnym w terminie trzydziestu dni od dnia wpływu sprzeciwu od decyzji. Oznacza to, że sprawy wszczęte na skutek wniesienia sprzeciwu od decyzji kasacyjnej są sprawami pilnymi w rozumieniu art. 14a ust. 5 ustawy COVID-19, a zatem w tego rodzaju sprawach terminy procesowe, w tym do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych sprzeciwu, nie ulegały zawieszeniu na podstawie art. 15zzs ust. 1 cytowanej ustawy. Zaznaczyć zależy, że bez znaczenia jest przy tym, że termin z art. 64d § 1 p.p.s.a. jest terminem instrukcyjnym, bo tego rodzaju charakter ma większość terminów załatwienia sprawy sądowoadministracyjnej przewidzianych w przepisach szczególnych. Norma z art. 14a ust. 5 ustawy COVID-19, stanowi o wszystkich sprawach, w których ustawa określa termin ich rozpatrzenia przez sąd, a nie tylko w sprawach, w których ustawowy termin załatwienia sprawy nie jest terminem instrukcyjnym (zob. postanowienia NSA: z dnia 18 sierpnia 2020 r., sygn. akt II OZ 574/20; z dnia 28 sierpnia 2020 r., sygn. akt II OZ 541/20).

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.