Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 16 marca 2016 r. sygn. akt II SA/Gd 108/16, w sprawie ze skargi J.A. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek skarżącej o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2015 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2015 r. o oddaleniu zarzutów wniesionych przez skarżącą w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego opartego o tytuł wykonawczy z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], dotyczący rozbiórki obiektu budowlanego pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej z dobudowanym tarasem z zadaszeniem oraz rozbiórkę obiektu budowlanego pełniącego funkcję sanitariatu (wc) położonych na terenie działki nr [...] w [...], gmina [...].
Następnie podniósł, że w skardze na powyższe postanowienie organu odwoławczego skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania tytułu wykonawczego z dnia [...] kwietnia 2015 r. podając, iż wykonanie przedmiotowego postanowienia mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki i znaczne szkody w postaci dokonania rozbiórki obiektów budowlanych na działce skarżącej, jak również koszty jakie skarżąca mogłaby ponieść w związku z brakiem wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
W ocenie Sądu pierwszej instancji przedmiotowy wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie, co skutkowało jego oddaleniem na mocy art. 61 § 3 a contrario ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Zdaniem Sądu skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek wstrzymania wykonania tytułu wykonawczego, w tym niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody o znacznej wartości. Strona nie określiła ani wartości obiektów podlegających rozbiórce, ani straty związanej z ewentualnym wykonaniem tytułu wykonawczego.
Nadto Sąd podkreślił, że przekonanie skarżącej zawarte w skardze, o naruszeniu w zaskarżonym rozstrzygnięciu przytoczonych przepisów postępowania administracyjnego, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania tegoż aktu, jak i analizowanego tytułu wykonawczego, a zgłoszone w skardze zarzuty podlegać będą ocenie w toku zasadniczego postępowania sądowoadministracyjnego.
Zażalenie na powyższe postanowienie Sądu wniosła skarżąca, kwestionując je w całości i zarzucają mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1/ art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 166 P.p.s.a. poprzez uchylenie się od obowiązku wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyjaśnień co do podjętego rozstrzygnięcia, w szczególności wyjaśnień dotyczących braku występowania przesłanki spowodowania trudnych do odwrócenia skutków o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., przy jednoczesnym ograniczeniu uzasadnienia jedynie do stwierdzenia braku występowania przesłanek, 2/ art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania postanowienia, w sytuacji gdy obie spośród przesłanek określonych w powołanym przepisie występuje, a skarżąca w sposób dostateczny wykazała ich istnienie, co winno skutkować zastosowaniem powołanego przepisu.
Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia Sądu poprzez wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...], ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że w skardze wykazała istnienie obu przesłanek pozwalających Sądowi "na wstrzymanie postępowania egzekucyjnego". Szkoda jaką poniesie skarżąca w związku z rozbiórką obiektów, zdaniem pełnomocnika skarżącej, ma wymiar nie tylko materialny (wartość budynków szacuje na około 30.000 zł + koszty rozbiórki), ale i niematerialny – "brak orzeczenia o wstrzymaniu postępowania egzekucyjnego do czasu rozpoznania skargi z dnia 8 lutego 2016 r. uczyni bezskutecznym walkę jaką moja Mocodawczyni od lat toczy z organami nadzoru budowlanego".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie, albowiem postanowienie Sądu pierwszej instancji mimo wadliwego uzasadnienia odpowiada prawu.
Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach w granicach tej samej sprawy.
W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek skarżącej "o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego", wskazując że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Takie stanowisko Sądu jest błędne, jednakże – co trzeba zaznaczyć – mimo wadliwego uzasadnienia zakwestionowane postanowienie odpowiada prawu.
W niniejszej sprawie skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., "o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego". Tymczasem sąd administracyjny na podstawie ww. przepisu nie ma prawnej możliwości udzielenia ochrony tymczasowej stronie, która wnosi o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Podejmowanie rozstrzygnięć w tym przedmiocie nie mieści się w kompetencji sądów administracyjnych, których zadaniem jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej o której mowa w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Sądy administracyjne, jak wynika to z zacytowanego wyżej przepisu, są właściwe w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonych do nich aktów lub czynności organów administracji, jak też aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach w granicach tej samej sprawy.
Nie mają natomiast kompetencji do wstrzymania czy też zawieszania samego postępowania egzekucyjnego. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi było zaś postanowienie organu odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji oddalające zarzuty wniesione przez skarżącą w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
W tym miejscu wyjaśnić należy, że wstrzymanie postępowania egzekucyjnego możliwe jest w przypadku spełnienia przesłanek określonych w art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a organem władnym do zawieszenia takiego postępowania jest organ sprawujący nadzór nad egzekucją. Możliwość wstrzymania postępowania została przewidziana także w przepisach art. 35-35a ww. ustawy (porównaj: postanowienie NSA z 27.01.2016 r. II GZ 1029/15).
Na marginesie zauważyć należy, że brak jest również podstaw prawnych do wstrzymania wykonania tytułu egzekucyjnego (porównaj: postanowienie NSA z 3.10.2014 r. II OZ 1041/14).
Końcowo powiedzieć trzeba, że po raz pierwszy w zażaleniu pojawił się wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...]. Sformułowanie powyższego wniosku na etapie zażalenia od postanowienia odmawiającego wstrzymania postępowania egzekucyjnego jako spóźnione powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może ocenić tego żądania merytorycznie. Na skutek zażalenia kontrolowane jest postanowienie Sądu wydane na skutek wniosku pełnomocnika skarżącej o zastosowanie ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez "wstrzymanie postępowania egzekucyjnego". Wniosek ten nie zawierał żądania wstrzymania ww. decyzji. Zaś jako że został sformułowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie było podstaw do zastosowania art. 6 P.p.s.a. i udzielania stronie niezbędnych wskazówek.
Mając na uwadze powyższe, na mocy art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.