Uzasadnienie
Wnioskiem z 11 marca 2024 r., który wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w dniu 13 marca 2024 r., T. S. (dalej: skarżąca) zwróciła się o wydanie uwierzytelnionych odpisów z akt administracyjnych i sądowoadministracyjnych. Do wniosku załączyła dowód uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 168 zł.
W dniu 22 marca 2024 r., w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 14 marca 2024 r., II SA/Lu 109/24, przesłano skarżącej uwierzytelnione odpisy pięciu stron z akt sądowych, tj. k. 10-13 i 15, jednocześnie informując, że nie ma możliwości wydania odpisów z akt administracyjnych, co wynika z art. 12a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.). Wskazano również, że każda ze stron postępowania przed sądem ma możliwość zapoznania się z aktami, w tym również aktami administracyjnymi przesłanymi przez organ, w siedzibie sądu. Uprawnienie to obejmuje również możliwość wykonania we własnym zakresie (bezpłatnie) kopii z akt sprawy w dowolnej technice.
Zarządzeniem z 27 marca 2024 r., II SA/Lu 109/24, Asesor Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, na podstawie art. 225 p.p.s.a., zwrócił skarżącej nadpłaconą opłatę kancelaryjną w kwocie 118 zł.
Zażalenie na powyższe zarządzenie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i wydanie uwierzytelnionych odpisów dokumentów sądowoadministracyjnych oraz o wskazanie kwoty niedopłaconej opłaty kancelaryjnej za te odpisy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 234 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) za stwierdzenie prawomocności oraz wydanie odpisów, zaświadczeń, wyciągów i innych dokumentów na podstawie akt sprawy, pobiera się opłatę kancelaryjną, z zastrzeżeniem § 3. Stosownie zaś do § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U poz. 1090) za każdą stronę odpisu, zaświadczenia, wyciągu lub innego dokumentu wydawanego na wniosek na podstawie akt sprawy sądowoadministracyjnej oraz za stwierdzenie prawomocności pobiera się opłatę kancelaryjną w kwocie 10 zł. Art. 225 p.p.s.a. stanowi natomiast, że opłatę prawomocnie uchyloną w całości lub w części postanowieniem sądu oraz różnicę między kosztami pobranymi a kosztami należnymi, a także pozostałość zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków zwraca się stronie z urzędu na jej koszt.
Biorąc pod uwagę treści powyższych przepisów podkreślenia wymaga, że opłaty kancelaryjne odnoszą się do opłat pobieranych za wydanie kserokopii z akt sądowych, a nie z akt administracyjnych. Dysponentem akt administracyjnych jest organ administracji publicznej i to w gestii tego organu pozostają kwestie związane z uzyskiwaniem przez strony odpisów, również uwierzytelnionych, z akt sprawy administracyjnej, co reguluje art. 73 i art. 74 k.p.a., a nie przepisy p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 16 czerwca 2010 r., I OZ 395/10). Sąd nie może zatem pobierać opłaty kancelaryjnej za wydanie kserokopii z akt administracyjnych, ponieważ nie jest ich dysponentem.
Ponadto, skarżąca została prawidłowo poinformowana przez Sąd, że ma możliwość zapoznania się z aktami, w tym również aktami administracyjnymi przesłanymi przez organ, w siedzibie sąd. Tym samym, stwierdzić należało, że zaskarżone zarządzenie o zwrocie nadpłaconej opłaty kancelaryjnej odpowiada prawu.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.