Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie o sygn. akt IV SAB/Po 36/17 ze skargi J. S. na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie utwardzenia działki, na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.) - P.p.s.a., odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania zawarte w punkcie 3 wyroku WSA w Poznaniu z dnia 8 listopada 2017 r. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony z uchybieniem terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Nie można przyjąć, że skarżący dowiedział się o przyczynie uchybienia terminowi w dniu 13 marca 2018 r., kiedy doręczono mu postanowienie NSA o odrzuceniu zażalenia.
Skarżący wniósł skargę kasacyjną przez profesjonalnego pełnomocnika, który już na etapie jej składania powinien poinformować swojego mocodawcę, że zaskarżenie tylko jednego punktu wyroku odbywa się w drodze zażalenia, a nie skargi kasacyjnej.
Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, zaskarżając je w całości i domagając się przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia Sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie: art. 86 § 1, art. 87 § 2, art. 88, art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., poprzez ich błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie w sprawie, mające istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 85 P.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Instytucją procesową, której celem jest ochrona strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej, jest instytucja przywrócenia terminu. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a.).
Ponadto, stosownie do art. 87 § 4 P.p.s.a., równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Mając powyższe na uwadze należy przyjąć, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. Według art. 88 P.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
Z akt sprawy wynika, że wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu w sprawy ze skargi J. S. na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie utwardzenia działki: 1. umorzył postępowanie w zakresie wyznaczenia [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego terminu do załatwienia sprawy;
- 2. stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności;
- 3. stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;
- 4. stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłości;
- 5. stwierdził, że przewlekłość nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- 6. zasądził od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Wyrokiem z dnia 8 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu: 1. uchylił tego Sądu (wyrok własny) z dnia 10 sierpnia 2017 r.;
- 2. odrzucił skargę;
- 3. zasądził od J. S. o na rzecz [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 610 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia 27 grudnia 2017 r. zatytułowanym "skarga kasacyjna" J. S. reprezentowany przez radcę prawnego zaskarżył wyrok z dnia 8 listopada 2017 r. w części, tj. w zakresie punktu 3, tj. w zakresie kosztów postępowania. Pismo zostało uznane przez Naczelny Sąd Administracyjny za zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 lutego 2018 r., w sprawie o sygn. akt II OZ 100/18, odrzucił zażalenie jako wniesione z uchybieniem terminu. Sąd wskazał, że doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem nastąpiło w dniu 24 listopada 2017 r., a następnie wraz z poprawionym uzasadnieniem w dniu 29 listopada 2017 r., to złożenie rozpatrywanego zażalenia w dniu 27 grudnia 2017 r. nastąpiło z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 194 § 2 P.p.s.a. Odpis postanowienia NSA z 13 lutego 2018 r. został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 13 marca 2018 r. Skarżący w dniu 20 marca 2018 r. wniósł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na punkt 3 wyroku z dnia 8 listopada 2017 r.
Biorąc pod uwagę powyższe, nie można zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że wniosek o przywrócenie terminu wniesiony został po upływie 7-dniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia terminu. W sytuacji, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu będzie liczony od chwili, gdy pełnomocnik dowiedział się o uchybieniu terminu i mógł dokonać zamierzonej czynności procesowej, natomiast dla obliczenia tego terminu bez znaczenia jest data, w której sama strona dowiedziała się o tym i mogła tej czynności dokonać (postanowienie SN z 10.09.1971 r., I CZ 138/71, OSPiKA 1972, Nr 3, poz. 50; postanowienie NSA z 27.07.2004 r., FZ 183/04, niepubl.). Pełnomocnik skarżącego dowiedział się o uchybieniu terminu w dniu 13 marca 2018 r., tj. w dniu doręczenia postanowienia NSA z dnia 13 lutego 2018 r., sygn. akt II OZ 100/18 r., a skarżący osobiście złożył wniosek o przywrócenie terminu złożył w dniu 20 marca 2018 r. Z tych powodów wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia został złożony z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a., a zatem po zwrocie akt sprawy Sąd pierwszej instancji zobowiązany będzie rozpoznać ww. wniosek w zakresie merytorycznych przesłanek warunkujących przywrócenie terminu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 185 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.