Uzasadnienie
Postanowieniem z 14 grudnia 2018 r., II OZ 1300/18, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie D. sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej również jako "wnioskodawca") na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 13 sierpnia 2018 r., II SA/Po 1036/17 o odrzuceniu skargi.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, zwana dalej p.p.s.a.) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W celu nadania sprawie dalszego biegu po negatywnym rozpoznaniu wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy jedynym jego obowiązkiem było wykonanie prawomocnego zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, czego skarżący nie uczynił w wyznaczonym terminie. Tym samym skarżący, nie uiszczając należnego wpisu sądowego, sam pozbawił się możliwości rozpoznania przez Sąd merytorycznie jego skargi.
Pismem z [...] stycznia 2018 r. Prezes Zarządu J. P., działając w imieniu D. sp. z o.o. z siedzibą w P., złożył "wniosek o stwierdzenie nieważności postępowania oraz o wznowienie postępowania" zakończonego prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 grudnia 2018 r. W uzasadnieniu podkreślił, że Sąd powinien wydać powyższe postanowienie w składnie trzech sędziów. Powołując się na art. 379 pkt 4 k.p.c. wnioskodawca wskazał, że w sprawie powinna być stwierdzona nieważność postępowania, gdyż skład Sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie wyjaśnić należy, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania nie jest zwykłym postępowaniem sądowym ani też postępowaniem ze skargi kasacyjnej, lecz ma ono charakter nadzwyczajny, gdyż może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Ze względu na wyjątkowy charakter tego postępowania muszą być zachowane wymogi określone w dziale VII ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W tym miejscu należy podkreślić, że sądy administracyjne orzekają w oparciu o przepisy powyższej ustawy nie zaś w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania cywilnego zatem zarzut naruszenia przez Sąd art. 379 pkt 4 k.p.c. jest oczywiście bezzasadny. Art. 15 § 1 p.p.s.a. stanowi, że NSA rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, stosownie do przepisów ustawy. Ustawa natomiast (p.p.s.a.) w art. 16 § 2 wskazuje, że sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym orzeka w składzie jednego sędziego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Żaden z przepisów ustawy nie stanowi natomiast żeby w przedmiotowej sprawie do rozpoznania zażalenia na postanowienie WSA z dnia 13 sierpnia 2018 r. wymagany był skład 3 sędziów.
Przechodząc natomiast do wniosku o wznowienie postępowania należy wskazać, że przepis art. 280 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci. Podkreślenia przy tym wymaga, że badanie o jakim mowa w ww. przepisie nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem tego badania jest bowiem stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki formalne, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania.
Do skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ma zastosowanie przymus adwokacko-radcowski, co oznacza, że musi być ona sporządzona przez jednego z profesjonalnych pełnomocników wymienionych w art. 175 p.p.s.a. Zgodnie z art. 276 p.p.s.a., do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy poniższe nie stanowią inaczej. Jednakże, gdy do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosuje się odpowiednio art. 175. Przepis ten stanowi w § 1, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2 i 3. W sprawie bezsporne jest, że skarga o wznowienie postępowania została podpisana przez J. P., który nie jest osobą, o której mowa w art. 175 p.p.s.a., to znaczy w szczególności nie jest adwokatem, ani radcą prawnym. Niedopełnienie tego obowiązku jest brakiem nieusuwalnym skargi o wznowienie postępowania. Z tego względu, skarżącego nie wezwano do uzupełnienia tego braku.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.