Postanowienie NSA z 28 września 2006 r., II OZ 923/06

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 28 września 2006r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 maja 2006r. sygn. akt II SA/Bd 285/06 o zwolnieniu skarżącej od kosztów sądowych (1) i oddaleniu wniosku w zakresie ustanowienia adwokata (2)

Sprawa

w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu z dnia 8 grudnia 2005r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: - oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 maja 2006r., sygn. akt II SA/Bd 285/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zwolnił skarżącą A. B. od kosztów sądowych i jednocześnie oddalił jej wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd I instancji wskazał, że z przedstawionych oświadczeń wynika, iż łączny miesięczny dochód skarżącej i jej córki wynosi 1540,20 netto. Swoje wydatki skarżąca określiła natomiast na kwotę 1408,29 zł miesięcznie. Sąd I instancji uznał, iż złożone oświadczenie nie jest wiarygodne, a w szczególności zastrzeżenia budzi wysokość wykazywanych opłat za energię elektryczną – 928 zł miesięcznie. Sąd uznał jednak, iż na uwzględnienie zasługuje wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych.

Na powyższe postanowienie A. B. złożyła zażalenie podnosząc, iż wątpliwości Sądu co do wiarygodności jej oświadczenia są bezzasadne. Ponowiła żądanie przyznania jej adwokata z urzędu. Do zażalenia skarżąca dołączyła fakturę korygującą wystawioną przez Koncern Energetyczny [...]. na kwotę 928 zł.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Należy podkreślić, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy Sąd może na wniosek osoby fizycznej przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, spoczywa na wnioskodawcy.

Stwierdzić należy, że Sąd I instancji prawidłowo zbadał sytuację majątkową A. B. i biorąc po uwagę jej stan majątkowy zasadnie doszedł do przekonania, że poniesienie kosztów zastępstwa procesowego nie przekracza możliwości finansowych skarżącej. W odniesieniu do zaistniałej wątpliwości związanej z wysokością opłat za energię elektryczną, stwierdzić należy, iż wnioskodawczyni dopiero składając zażalenie wykazała, iż wzmiankowana kwota – 928 zł obejmuje okres rozliczeniowy za cały rok 2005. Tym samym należy uznać, iż skarżąca miesięcznie nie ponosi takich wydatków, które uniemożliwiają jej poniesienie dodatkowych opłat w postaci wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.

Należy zatem podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który stwierdził iż sytuacja majątkowa skarżącej przemawia za uwzględnieniem wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Znacząco ogranicza to obowiązek skarżącej w zakresie ponoszenia kosztów postępowania sądowego, gdyż zniesione zostały wszelkie opłaty o charakterze obowiązkowym. W odróżnieniu od tych opłat, koszty zastępstwa procesowego mają charakter potencjalny, bowiem od decyzji skarżącej zależy, czy ustanowi w sprawie adwokata, jak również zachowuje możliwość ograniczenia działań pełnomocnika do określonych czynności procesowych, np. do sporządzenia skargi kasacyjnej.

Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.