Uzasadnienie
Postanowieniem z 29 stycznia 2021 r., II SA/Wr 529/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) we Wrocławiu odrzucił skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. (DWINB) z [...] września 2020 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że Z. W. złożyła skargę na w/w decyzję DWINB utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (PINB) z [...] czerwca 2020 r., w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją PINB z [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], którą stwierdzono wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji PINB, znak: [...] z [...] grudnia 2012 r.
Postanowieniem z 11 sierpnia 2020 r. przyznane zostało skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W wykonanym zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału II z 19 listopada 2020 r., w dniu 18 grudnia 2020 r. wezwano pełnomocnika Skarżącej adw. A. K. do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, poprzez nadesłanie 4 egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych przez skarżącą oraz podanie numeru PESEL, pod rygorem odrzucenia skargi.
Zarządzenie z 19 listopada 2020 r. doręczone zostało pełnomocnikowi skarżącej 7 stycznia 2021 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru k. 152 akt sprawy). W zakreślonym terminie pełnomocnik skarżącej nie usunął braków formalnych skargi.
Mając na uwadze powyższe sąd pierwszej instancji opisanym na wstępie postanowieniem skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., Ppsa).
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, reprezentowana przez nowego pełnomocnika z urzędu adw. P. M.-S. w miejsce dotychczasowego pełnomocnika adw. A. K., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie:
- - art. 45 Konstytucji RP poprzez pozbawienie skarżącej prawa do sądu polegające na odrzuceniu skargi z uwagi na nieuzupełnienie przez pierwotnego pełnomocnika skarżącej braków formalnych skargi przez nadesłanie 4 egzemplarzy odpisów skargi oraz podanie numeru PESEL, a następnie odrzucenie zażalenia pełnomocnika skarżącej z uwagi na niedołączenie odpisu zażalenia, a w konsekwencji pozbawienie skarżącej możliwości skutecznego dochodzenia swych praw, pomimo, że nie miała ona świadomości istnienia tych braków;
- - art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niedokonanie oceny stanu faktycznego w zakresie okoliczności wskazujących na wystąpienie wyjątkowego przypadku w sprawie skutkującej wobec skarżącej ograniczeniem konstytucyjnego prawa strony do sądu,
- - art. 7 K.p.a. poprzez brak wzięcia pod uwagę słusznego interesu strony, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając na uwadze powyższe, strona skarżąca wnosi o:
- - uchylenie zaskarżonego postanowienia,
- - przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy i oświadcza, że nie zostało opłacone w całości ani w części.
W uzasadnieniu zażalenia podnosi się, że w niniejszej sprawie nastąpił szereg okoliczności za które skarżąca nie może ponosić odpowiedzialności. Skarżąca utrzymuje, że nie miała wiedzy o "decyzjach" wydawanych przez sąd. O swojej rzekomej śmierci skarżąca dowiedziała się kiedy skontaktowała się telefonicznie z sądem wojewódzkim we Wrocławiu, aby ustalić na jakim etapie jest sprawa. Wyjaśnia, że były pełnomocnik skarżącej adw. A. K. w dniu 26 maja 2021 r. poinformował sąd, że skarżąca zmarła, co skutkowała wnioskiem o umorzenie postępowania, zamiast uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd pierwszej instancji postanowieniem z 3 sierpnia 2021 r. odmówił umorzenia postępowania z uwagi na okoliczność, że skarżąca żyje.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można mu nadać prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism uregulowane zostały w art. 46 Ppsa. Dodatkowo zgodnie z art. 47 § 1 Ppsa, do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Z kolei z treści art. 49 § 1 Ppsa wynika, że jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, to przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przepis ten stosuje się do skargi, stosownie bowiem do art. 57 § 1 Ppsa, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa nieuzupełnienie w terminie braków formalnych skargi, o których mowa w tych przepisach, skutkuje odrzuceniem skargi.
Postępowanie sądowe jest postępowaniem sformalizowanym. Czynności podejmowane przez jego uczestników muszą być dokonywane w określonych w ustawie terminach, w stosownej formie i o odpowiedniej treści. Elementy składowe wszelkich pism, w tym również skarg składanych do sądu zostały określone przez ustawodawcę, a niestosowanie się do tych wymogów naraża uczestników postępowania na konsekwencje procesowe. Obowiązkiem strony jest stosowanie się do wezwań sądu.
W niniejszej sprawie, brak skargi w postaci braku podania numeru PESEL oraz braku odpisów skargi dla pozostałych stron postępowania nie zostały usunięte w terminie, zatem sąd pierwszej instancji zobligowany był do zastosowania art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa i odrzucenia skargi.
Wyjaśnić należy, że na obecnym etapie postępowania nie ma znaczenia dlaczego strona skarżąca nie uzupełniła w terminie braków formalnych skargi. Przyczyny niewykonania wezwania mogłyby być podstawą ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu.
Odnotować jeszcze wypada, że strona skarżąca w zażaleniu zarzuca naruszenie szeregu wyłuszczonych przepisów "K.p.a." (w zażaleniu tego oznaczenia nie rozwinięto), stronie zapewne chodzi o ustawę – Kodeks postępowania administracyjnego. Wskazać jednakże należy, że sąd pierwszej instancji nie stosował i nie mógł stosować przywołanych przepisów ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem postępowanie przed sądem administracyjnym normuje ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie Kodeks postępowania administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.