Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 1

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 26 stycznia 2021 r., sygn. akt III OSK 2765/21

prawomocnyRozstrzygnięcie: za organemTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Skład
sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak przewodniczący, sprawozdawca
sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk
sędzia del. WSA Sławomir Pauter
Rozpoznanie
w dniu 26 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. F.
Od orzeczenia
od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 6 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 875/19
Sprawa
w sprawie ze skargi R. F. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej

Sentencja

  1. 1. oddala skargę kasacyjną,
  2. 2. zasądza od R. F. na rzecz Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 6 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 1088/20 oddalił skargę R. F. (dalej: "skarżący") na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej.

Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy.

Komendant Powiatowy Policji w [...] wszczął przeciwko skarżącemu postępowanie dyscyplinarne, zarzucając mu popełnienie trzech przewinień dyscyplinarnych. Skarżący został obwiniony o to, że:

  1. I. Będąc funkcjonariuszem Zespołu Patrolowo-Interwencyjnego Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w [...] i pełniąc służbę w Pomieszczeniu dla Osób Zatrzymanych [...] maja 2019 r. w godz. 6:00-14:00, naruszył dyscyplinę służbową przez nieprawidłowe wykonanie czynności służbowych, tj. około godz. 6:06 niewłaściwie przeprowadził sprawdzenie zatrzymanego z pokoju nr 1 po powrocie jego z toalety, około godz. 6:09 nie sprawdził zachowania się zatrzymanego przez wizjer przed otwarciem pokoju nr 1, w godz. 6:13 - 6:15 niewłaściwie przeprowadził sprawdzenie zatrzymanego z pokoju nr 2, około godz. 10:02 nie sprawdził zachowania się zatrzymanego przez wizjer przed otwarciem pokoju nr 2, o godz. 12:00 doprowadził do braku kontroli nad zatrzymanym z pokoju nr 2 w czasie jego powrotu z toalety, a około godz. 12:46 nie sprawdził zachowania się zatrzymanego przez wizjer przed otwarciem pokoju nr 2,
  2. - tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. 2019 r. poz. 161) w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1-5 Zarządzenia nr 130 Komendanta Głównego Policji z dnia 7 sierpnia 2012 r. w sprawie metod i form wykonywania zadań w pomieszczeniach dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia;
  3. II. Będąc funkcjonariuszem Zespołu Patrolowo-Interwencyjnego Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w [...] i pełniąc służbę w Pomieszczeniach dla Osób Zatrzymanych [...] maja 2019 r. w godz. 6:00-14:00, naruszył dyscyplinę służbową poprzez nieprawidłowe wykonanie czynności służbowych, tj. około godz. 6:06, 6:10, 6:16, 7:59, 8:56, 9:48, 9:52, 10:02, 10:45, 11:40, 12:00, 12:37 po sprawdzeniu zachowania się zatrzymanych w pokojach nr 1 i 2 oraz po powrocie zatrzymanego z toalety oraz zwolnieniu zatrzymanego z pomieszczeń PDOZ wielokrotnie pozostawił otwartą kratę na korytarzu,
  4. - tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 14 ust. 2 pkt 10 Zarządzenia nr 130 Komendanta Głównego Policji z dnia 7 sierpnia 2012 r.;
  5. III. Będąc funkcjonariuszem Zespołu Patrolowo-Interwencyjnego Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w [...] i pełniąc służbę w Pomieszczeniach dla Osób Zatrzymanych [...] maja 2019 r. w godz. 6:00-14:00, naruszył dyscyplinę służbową przez nieprawidłowe wykonanie czynności służbowych, tj. w trakcie rozpoczęcia służby w PDOZ ok. godz. 6:00, w książce przebiegu służby w pozycji "1191" nie odnotował godziny przyjęcia służby oraz wpisał, że w pokoju nr 2 przebywa zatrzymany, co było niezgodne ze stanem faktycznym, nie dokonał przeglądu stanu technicznego pomieszczeń z zatrzymanymi oraz magazynu z pościelą pomimo udokumentowania tych czynności w książce przebiegu służby, w godz. 6:11-6:12 nie odnotował w książce przebiegu służby faktu sprawdzenia przez wizjer zatrzymanych w pokojach nr 1 i 2, około godz. 7:01, po sprawdzeniu zachowania się zatrzymanych przez wizjer, w książce przebiegu służby odnotował, że zatrzymani siedzą na łóżkach, gdzie w rzeczywistości osoba zatrzymana w pokoju nr 2 leżała na pryczy, natomiast ok. godz. 14:00, w trakcie przekazania służby w PDOZ, w książce przebiegu służby nie odnotował liczby porządkowej i godziny przekazania służby oraz odnotował, że zatrzymany przebywa w pokoju nr 2, co było niezgodne ze stanem faktycznym,
  6. - tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 7 ust. 1 pkt 1 i 5 Zarządzenia nr 130 Komendanta Głównego Policji z dnia 7 sierpnia 2012 r.

Orzeczeniem z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w [...] uznał skarżącego za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów i wymierzył karę wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, Komendant Wojewódzki Policji w [...] orzeczeniem z [...] października 2019 r., nr [...] uchylił ww. orzeczenie w części dotyczącej wymierzenia kary dyscyplinarnej wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe i wymierzył karę nagany. W pozostałej części orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w [...] utrzymał w mocy.

Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego Policji, w trakcie realizacji czynności dowodowych zebrano obszerny materiał dowodowy, na bazie którego możliwa jest obiektywna i wszechstronna ocena działań podejmowanych przez skarżącego [...] maja 2019 r. w trakcie służby. Organ wskazał, że podstawowym aktem prawym jest Zarządzenie nr 130 Komendanta Głównego Policji z dnia 7 sierpnia 2012 r. w sprawie metod i form wykonywania zadań w pomieszczeniu dla osób zatrzymanych i doprowadzanych w celu wytrzeźwienia - z którym to dokumentem skarżący został zapoznany i przyjął do stosowania [...] listopada 2016 r. Ponadto 11 marca 2019 r. Naczelnik Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji [...] - asp. szt. W. G. przeprowadził indywidualne szkolenie dla skarżącego w zakresie zapisów wskazanego aktu prawnego oraz właściwego sposobu pełnienia służby w PDOZ. Nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że skarżący jest funkcjonariuszem z wieloletnim stażem służby w pionie prewencji i jak wynika z analizy akt dyscyplinarnych oraz akt osobowych, niejednokrotnie pełnił służby w PDOZ i chociażby już z tej racji winien mieć pełną świadomość, w jaki sposób winna być pełniona taka służba. W ocenie Komendanta, analiza zgromadzonego materiału dowodowego wskazuje na lekceważące podejście skarżącego do obowiązków służbowych i rutynową realizację powierzanych zadań.

Organ odwoławczy wskazał, że w § 21 pkt 1-5 zarządzenia nr 130 KGP zawarto zalecenia dotyczące obowiązku sprawdzania osoby zatrzymanej przebywającej w pomieszczeniu dla zatrzymanych. Należy tego dokonać za każdym razem kiedy osoba taka się przemieszcza. Skoro tak, to skorzystanie z toalety jest bezsprzecznie opuszczeniem pomieszczenia, w którym przebywał. Komendant wskazał także na obowiązek sprawdzenia pomieszczenia przez wizjer w drzwiach przed ich otwarciem. Z racji tego, że niejednokrotnie w pomieszczeniach tych przebywają osoby niebezpieczne, wręcz wrogo nastawione do Policji, dla własnego bezpieczeństwa zasadne jest sprawdzenie co dzieje się w środku, gdzie przebywa zatrzymany, co robi, w jakim jest stanie. Tego skarżący jednak nie zrealizował.

Zdaniem organu nie znajduje żadnego usprawiedliwienia twierdzenie, że po umożliwieniu zatrzymanemu skorzystania z toalety skarżący nie musiał go ponownie sprawdzać przed umieszczeniem w pomieszczeniu, gdyż przez cały czas go obserwował w toalecie. Organ zwrócił uwagę, że skarżący podczas pobytu w toalecie widzi plecy osoby z niej korzystającej, nie widzi natomiast tego co jest bezpośrednio przed nią. Zastosowana w tym przypadku kwalifikacja prawna zarzutu pierwszego odnosi się właśnie do tej części związanej z osobistym, własnoręcznym, sprawdzeniem zatrzymanego.

Natomiast kwestia sprawdzania zachowania zatrzymanych przez wizjer w drzwiach, poza opisaniem w § 10 ust. 3 zarządzenia KGP, jest też pochodną zasady zachowania bezpieczeństwa policjanta. Skarżący winien zatem korzystać z zamontowanego w drzwiach wizjera, aby wyeliminować do minimum możliwość zaistnienia wydarzenia nadzwyczajnego. Niestety w trakcie służby [...] maja 2019 r. takiej postawy nie prezentował. Z kolei sytuacja, kiedy skarżący odwraca się plecami do osoby zatrzymanej aby wydać mu koc jest nie do przyjęcia. Zasadą jest, że to policjant ma obserwować zachowanie zatrzymanego, a nie odwrotnie. Organ stwierdził, że opisana sytuacja w sposób bezsprzeczny i nie budzący żadnych wątpliwości wskazuje na lekceważący stosunek skarżącego do przepisów oraz obowiązków służbowych.

Odnosząc się do kwestii niezamykania kraty na korytarzu PDOZ, Komendant wskazał, że nie do przyjęcia jest sytuacja, że policjant nie korzysta z elementów wyposażenia pomieszczenia, które w swoim założeniu mają służyć jego bezpieczeństwu i zapobiegać wystąpieniu zjawisk niepożądanych. Zastosowany w kwalifikacji prawnej § 10 ust. 2 pkt 10 ww. zarządzenia wskazuje jednoznacznie, iż do obowiązków policjantów pełniących służbę w pomieszczeniu należy otwieranie i zamykanie wejść, wyjść i przejść. Nie zasługuje przy tym na uwzględnienie twierdzenie, że skarżący nie był świadomy faktu, że krata jest w pełni sprawna. Przeczą temu m.in. zapisy monitoringu, gdzie widać jak poprzednik skarżącego ową kratę zarówno otwiera, jak i zamyka. Komendant przyznał, że krata była przez pewien czas niesprawna i upłynął jakiś czas do chwili jej naprawy, jednak w czasie pełnienia służby [...] maja 2019 r. krata i zamek były w pełni sprawne o czym skarżący przekonał się w tym dniu naocznie.

Skarżący miał więc pełną wiedzę, że kratę należy zamykać, co wynika wprost z zapisów ww. zarządzenia oraz poleceń i instruktaży przeprowadzanych przez przełożonych. W ocenie organu, nie sposób też przychylić się do potrzeby doprecyzowania treści zarzutu o kwestię zamykania kraty na klucz przez skarżącego. Kierując się zasadami logiki, skoro w pomieszczeniu przeznaczonym dla osób zatrzymanych zamontowana została krata z zanikiem, to intencją montującego z całą pewnością była konieczność korzystania z tego zamka.

Komendant Wojewódzki Policji ustosunkowując się do kwestii prawidłowego dokumentowania przebiegu służby w "Książce przebiegu służby" podał, że skoro w niej należy wpisywać wszelkie istotne wydarzenia zaistniałe w trakcie służby, to odnotowanie kontroli poprawności działania wyposażenia pomieszczenia jest takim "wydarzeniem". Podkreślił, że zapisy w "Książce przebiegu służby" muszą być zgodne ze stanem fatycznym i muszą być odnotowywane. W zakresie rzetelności wpisów skarżący naruszył zaś dyscyplinę służbową i zastosowana przez przełożonego dyscyplinarnego kwalifikacja prawna oddaje stan faktyczny.

Zdaniem organu, nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym kwestia przesunięcia czasowego zegara systemu monitoringu wizyjnego zamontowanego w PDOZ. Czas nagrania znajduje swoje odzwierciedlenie zarówno w treści "Notatki służbowej" nadkom. J. W., jak i w treści przedstawionych skarżącemu zarzutów. Czas poszczególnych, pojedynczych deliktów dyscyplinarnych, których [...] maja 2019 r. dopuścił się skarżący, odzwierciedla jednoznacznie zapis kamer.

W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że wina skarżącego w zakresie przedstawionych mu wszystkich trzech zarzutów dyscyplinarnych nie budzi żadnych wątpliwości. Doszedł jednakże do wniosku, że ranga przewinień zarzuconych skarżącego i jego zawinienie, winny zostać napiętnowane przez zastosowanie wobec niego kary dyscyplinarnej nagany, która to kara jawi się jako wystarczająca i w tym zakresie uchylił zaskarżone orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji.

Skarżący nie zgodził się z powyższym orzeczeniem i złożył na nie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w zaskarżonym wyroku stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Sądu pierwszej instancji organy dyscyplinarne zidentyfikowały poszczególne zachowania skarżącego oraz w sposób wystarczająco dokładny opisały i wyjaśniły na czym polegało nieprawidłowe wykonanie obowiązków służbowych, co pozwalało na skuteczne postawienie zarzutów naruszenia dyscypliny służbowej. Zachowania skarżącego zostały prawidłowo zakwalifikowane jako delikty dyscyplinarne i należycie przyporządkowane do właściwej podstawy prawnej, tzn. art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji, skonkretyzowanej odpowiednimi zapisami zarządzenia nr 130 KGP. Nie budzą wątpliwości ustalenia faktyczne stanowiące podstawę postawienia zarzutów dyscyplinarnych. Ustalenia te zostały oparte przede wszystkim na dowodzie z zabezpieczonego monitoringu wizyjnego, obejmującego obszar korytarza PDOZ oraz dwóch pomieszczeń, w których znajdowali się zatrzymani. Z nagrań kamer monitoringu sporządzony został szczegółowy protokół oględzin.

Przeprowadzono również dowód z zeznań J. W., do którego obowiązków należał bezpośredni nadzór nad pracą funkcjonariuszy i który dokonał sprawdzenia sposobu pełnienia służby w PDOZ, udokumentowanego notatką służbową z [...] maja 2019 r. Dowody te pozwoliły na wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności i przypisanie skarżącemu zawinienia w popełnieniu zarzucanych mu przewinień dyscyplinarnych. Stwierdzono bowiem nieprawidłowości w sposobie pełnienia służby przez skarżącego [...] maja 2019 r.

Sąd zwrócił uwagę, że w sprawie odniesiono się do kwestii wieloletniego uszkodzenia kraty oraz przesunięcia czasu monitoringu. Organy ustaliły, że [...] maja 2019 r. krata i zamek były w pełni sprawne. Argumenty odnoszące się do braku świadomości skarżącego co do sprawności kraty nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonych dowodach. Z zapisu monitoringu wynika bowiem, że funkcjonariusz zdający służbę otwierał i zamykał kratę w obecności skarżącego. Tym samym, zdaniem Sądu, Komendant słusznie uznał, że fakt wcześniejszego uszkodzenia kraty nie jest istotny dla bytu zarzucanych skarżącemu deliktów dyscyplinarnych.

Jednocześnie Sąd podniósł, że poza gołosłownymi twierdzeniami, skarżący nie przedstawił zadowalających i dających się zweryfikować argumentów w kwestii faktycznego istnienia rozbieżności czasowych związanych z przesunięciem zegara kamer monitoringu. W jego ocenie organy zweryfikowały, że czas nagrania znajduje swoje odzwierciedlenie zarówno w treści "Notatki służbowej" nadkom. J. W., jak i w treści przedstawionych skarżącemu zarzutów. Czas poszczególnych, pojedynczych deliktów dyscyplinarnych, których [...] maja 2019 r. dopuścił się skarżący odzwierciedla jednoznacznie zapis kamer.

W zakresie pierwszego z zarzucanych skarżącemu przewinień dyscyplinarnych Sąd wskazał, że przepisy § 21 ust. 1 zarządzenia nr 130 KGP określają obowiązek sprawdzenia osoby zatrzymanej, w tym zwłaszcza, po opuszczeniu i po powrocie do pomieszczenia dla niej przeznaczonego. Celem tego sprawdzenia jest stwierdzenie, czy dana osoba posiada przedmioty których posiadanie jest zabronione. Nie jest wystarczające ograniczenie się do sprawdzenia jedynie pleców, bądź bocznych powierzchni ciała. Stwierdzone zachowania wskazują, że skarżący czynności sprawdzenia dokonywał pobieżnie i rutynowo.

Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie, organy właściwie również zakwalifikowały jako naruszenie dyscypliny służbowej wielokrotne pozostawienie otwartej kraty po sprawdzeniu zachowania się zatrzymanych w pokojach nr 1 i 2 i po powrocie zatrzymanego z toalety oraz zwolnieniu zatrzymanego z PDOZ. Zgodnie bowiem z § 14 ust. 2 pkt 10 zarządzenia nr 130 KGP, do obowiązków policjantów pełniących służbę w pomieszczeniu należy w szczególności otwieranie i zamykanie wejść, wyjść i przejść w pomieszczeniu, zgodnie z zasadami ustalonymi w niniejszym zarządzeniu. Bez znaczenia jest okoliczność uprzedniego uszkodzenia kraty, skoro [...] maja 2019 r. była ona sprawna, co potwierdził monitoring (policjant przekazujący służbę w obecności skarżącego otwierał i zamykał kratę). Za niezrozumiałą Sąd uznał argumentację, że ze wskazanego przepisu zarządzenia nie wynika obowiązek zamykania kraty na klucz. Podniósł, że skoro w pomieszczeniu przeznaczonym dla osób zatrzymanych zamontowana została krata z zamkiem, to zasady logiki – ale i też bezpieczeństwa – nakazują korzystanie z niego.

Sąd wskazał, że w sprawie ustalono także szereg nieprawidłowości związanych z dokumentowaniem służby przez skarżącego [...] maja 2019 r.: nieodnotowanie godziny przyjęcia służby; wpisanie, że w pokoju nr 2 przebywa zatrzymany A. P., co było niezgodne z rzeczywistością, gdyż przebywał tam inny zatrzymany; niedokonanie przeglądu stanu technicznego pomieszczeń z zatrzymanymi oraz magazynu z pościelą pomimo udokumentowania tych czynności w książce przebiegu służby; nieodnotowanie faktu sprawdzenia przez wizjer zatrzymanych w pokojach nr 1 i 2; po sprawdzeniu zachowania się zatrzymanych przez wizjer, skarżący odnotował w książce przebiegu służby, że zatrzymani siedzą na łóżkach, gdzie w rzeczywistości osoba zatrzymana w pokoju nr 2 leżała na pryczy; w trakcie przekazania służby skarżący w książce przebiegu służby nie odnotował liczby porządkowej i godziny przekazania służby oraz odnotował, że zatrzymany przebywa w pokoju nr 2, co było niezgodne ze stanem faktycznym.

Sąd podał, że podstawowym dokumentem w PDOZ jest książka przebiegu służby, w której odnotowuje się przebieg służby, wydarzenia w jej trakcie oraz wykonywanie zadań w pomieszczeniu, a także zachowanie osób znajdujących się w pomieszczeniu. Podniósł, że niewątpliwie przepisy zawarte w § 7 zarządzenia Nr 130 KGP mają ogólny charakter, tym niemniej nie może ulegać wątpliwości, że nie jest pożądane odnotowywanie przebiegu służby w sposób niezgodny ze stanem faktycznym, czy też niewystarczająco precyzyjny, jak również pomijanie określonych czynności, które miały miejsce. Okoliczność, że pewne rozbieżności nie są istotne i nie pociągają jakichkolwiek negatywnych reperkusji ani dla zatrzymanych, ani dla Policji, nie ma znaczenia dla obiektywnego stwierdzenia nieprawidłowości w wykonywaniu danej czynności służbowej. Zaniechanie czynności służbowej przez funkcjonariusza albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy, nawet gdy nie wywołują negatywnych następstw, stanowią naruszenie dyscypliny służbowej.

Następnie Sąd wskazał, że analizując przepisy ustawy o Policji nasuwa się spostrzeżenie, że zawarta w niej regulacja odpowiedzialności dyscyplinarnej jest unormowaniem całościowym, a przepisy Kodeksu postępowania karnego mogą znaleźć zastosowanie jedynie "odpowiednio" i tylko w zakresie określonym w art. 135p ustawy. Wśród przepisów tego Kodeksu wymienionych w art. 135p ustawy o Policji nie ma natomiast przepisów dotyczących oględzin. W postępowaniu dyscyplinarnym do świadków nie stosuje się również art. 184 k.p.k. Poza tym z art. 135f ustawy o Policji i innych przepisów tej ustawy nie wynika, aby w postępowaniu dyscyplinarnym ustawodawca przyznał obwinionemu i jego obrońcy prawo do bezpośredniego udziału we wszystkich czynnościach tego postępowania, w tym prawo do uczestniczenia w czynności oględzin zapisu monitoringu.

Ponadto Sąd stwierdził, że wymierzenie kary nagany, a więc kary oznaczającej wytknięcie niewłaściwego postępowania, odbyło się z poszanowaniem ustawowych dyrektyw wymiaru kar, przewidzianych w art. 134h ustawy o Policji. Sąd uznał także, że wyższy przełożony dyscyplinarny "modyfikując" wymierzoną w pierwszej instancji karę, prawidłowo ocenił całokształt okoliczności oraz materiał dowodowy zebrany w sprawie, a orzekając o karze nagany uwzględnił ustawowe dyrektywy jej wymiaru, jako najlżejszej z możliwych kar dyscyplinarnych.

Zdaniem Sądu, organy dyscyplinarne w sposób prawidłowy przeprowadziły postępowanie dyscyplinarne, zebrały materiał dowodowy i właściwie zakwalifikowały zachowania skarżącego. W sposób nie budzący wątpliwości wykazały kwestię zawinienia skarżącego w popełnieniu zarzucanych mu przewinień dyscyplinarnych. Skarżącemu zagwarantowano udział w toczącym się postępowaniu w granicach wynikających z art. 135f ustawy o Policji. Po wniesieniu odwołania powołano obligatoryjną w tym przypadku komisję do zbadania orzeczenia Komendanta Powiatowego Policji. Członkowie tej komisji wypowiedzieli się jednoznacznie o winie skarżącego w popełnieniu zarzucanych mu przewinień. Komendant Wojewódzki Policji przychylił się jednocześnie do stanowiska wyrażonego przez jednego z członków komisji odnośnie wątpliwości w zakresie wymierzenia kary wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe i zdecydował o zreformowaniu orzeczenia organu pierwszej instancji w tym zakresie.

Skarżący na powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której zaskarżył go w całości i wniósł o jego uchylenie oraz orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] października 2019 r., a także poprzedzającego go orzeczenia Komendanta Powiatowego Policji w [...] z [...] sierpnia 2019 r. Jednocześnie zwrócił się o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg norm prawem przepisanych. Ponadto oświadczył, iż zrzeka się rozprawy w niniejszej sprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:

  1. I. przepisów prawa materialnego, tj.:
  2. 1. art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1- 5 zarządzenia nr 130 KGP, z uwagi na uznanie, że zachowanie skarżącego [...] maja 2019 r. w godz. 6:00-14:00 naruszyło dyscyplinę służbową przez: nieprawidłowe wykonanie czynności służbowych, tj. około godz. 6:06 niewłaściwie przeprowadził sprawdzenie zatrzymanego z pokoju nr 1 po powrocie jego z toalety, około godz. 6:09 nie sprawdził zachowania się zatrzymanego przez wizjer przed otwarciem pokoju nr 1, w godz. 6:13 - 6:15 niewłaściwie przeprowadził sprawdzenie zatrzymanego w pokoju nr 2, około godz. 10:02 nie sprawdził zachowania się zatrzymanego przez wizjer przed otwarciem pokoju nr 2, o godz. 12:00 doprowadził do braku kontroli nad zatrzymanym z pokoju nr 2 w czasie powrotu z toalety, a około godz. 12:46 nie sprawdził zachowania się zatrzymanego przez wizjer przed otwarciem pokoju nr 2, w sytuacji gdy:
  3. - § 21 ust. 1 pkt 1-5 zarządzenia nr 130 KGP wprowadza obowiązek "sprawdzenia osoby zatrzymanej", niemniej nie dookreśla sposobu wykonania tej czynności, ani nie odsyła do przepisu, który zawierałby w tym zakresie dyrektywy działania, a zatem stanowisko Sądu jakoby sposób wykonania sprawdzenia osoby zatrzymanej przez skarżącego był niewłaściwy jest nieuprawnione, bowiem brak jest prawnie usankcjonowanych wytycznych w zakresie sposobu oraz procedury czynienia zadość temu obowiązku, zwłaszcza w obliczu okoliczności, iż zatrzymany w czasie korzystania z toalety (po którym miało nastąpić sprawdzenie) znajdował się pod nadzorem skarżącego, których obserwował go cały czas, a nadto korzystał z niej przy otwartych drzwiach, a zatem nie zachodziło żadne prawdopodobieństwo, że w tym czasie mógłby wejść w posiadanie przedmiotów niebezpiecznych,
  4. - w kwalifikacji prawnej powołane zostały wszystkie punkty ust. 1 § 21 zarządzenia nr 130 KGP bez sprecyzowania, który punkt będzie miał zastosowanie do realiów niniejszej sprawy,
  5. - wobec przypisania skarżącemu zadań i obowiązków, które nie wynikają z powołanej podstawy prawnej, albowiem wskazany w kwalifikacji prawnej zarzutu § 21 ust. 1 pkt 1-5 zarządzenia nr 130 KGP nie dotyczy w ogóle obowiązku sprawdzenia przez wizjer zachowania osoby przebywającej w pokoju przed otworzeniem drzwi, podobnie jak obowiązku zapewnienia stałego nadzoru nad zatrzymanym i sposobu eskortowania jego osoby, ani też bezwzględnego zakazu odwracania się tyłem do osoby zatrzymanej, a nieuprawnionym jest korygowanie uchybień w zakresie niewłaściwej kwalifikacji prawnej zarzutu przez wskazanie stosownych w tym zakresie przepisów w uzasadnieniu orzeczenia przez organ odwoławczy, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie,
  6. - kamery zamontowane w pomieszczeniach PDOZ wykazują przesunięcia zegara, a przez to rozbieżności czasowe w zakresie czynności wykonywanych przez obwinionego, a zatem godziny wskazanych w treści zarzutu są nieprawidłowe;
  7. 2. art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 14 ust. 2 pkt 10 zarządzenia nr 130 KGP wobec dowolnego uznania, że skarżący pełniąc służbę w Pomieszczeniu dla Osób Zatrzymanych [...] maja 2019 r. w godz. 6:00-14:00 naruszył dyscyplinę służbową przez: nieprawidłowe wykonanie czynności służbowych, tj. około godz. 6:06, 6:10, 6:16, 7:59, 8:56, 9:48, 9:52, 10:02, 10:45, 11:40, 12:00, 12:37 po sprawdzeniu zachowania się zatrzymanych w pokojach nr 1 i 2 po powrocie zatrzymanego z toalety oraz zwolnieniu zatrzymanego z pomieszczeń PDOZ wielokrotnie pozostawił otwartą kratę na korytarzu, w sytuacji gdy:
  8. - z § 14 ust. 2 pkt 10 zarządzenia nr 130 KGP nie wynika obowiązek zamykania na klucz kraty między korytarzem prowadzącym do zamykanych na klucz pokoi zatrzymanych a drugim korytarzem, brak jest podstaw do przyjęcia wykładni rozszerzającej przepisu, zaś intencja montującego na którą powoływał się organ, a którą zaaprobował Sąd, nie ma mocy prawnej,
  9. - kamery zamontowane w pomieszczeniach PDOZ wykazują przesunięcia zegara, a przez to rozbieżności czasowe w zakresie czynności wykonywanych przez skarżącego, a zatem godziny wskazanych w treści zarzutu są nieprawidłowe;
  10. 3. art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 7 ust. 1 pkt 1 i 5 zarządzenia nr 130 KGP wobec dowolnego uznania, że skarżący pełniąc służbę w Pomieszczeniu dla Osób Zatrzymanych [...] maja 2019 r. w godz. 6:00 - 14:00 naruszył dyscyplinę służbową przez: nieprawidłowe wykonanie czynności służbowych, tj. w trakcie rozpoczęcia służby w PDOZ około godz. 6:00 w książce przebiegu służby w pozycji 1191 nie odnotował godziny przyjęcia służby oraz wpisał, że w pokoju nr 2przebywa zatrzymany co było niezgodne ze stanem faktycznym, nie dokonał przeglądu stanu technicznego pomieszczeń z zatrzymanymi oraz magazynu z pościelą pomimo udokumentowania tych czynności w książce przebiegu służby, w godz. 6:11 - 6:12 nie odnotował w książce przebiegu służby faktu sprawdzenia przez wizjer zatrzymanych w pokojach nr 1 i 2, około godz. 7:01 po sprawdzeniu zachowania się zatrzymanych przez wizjer w książce przebiegu służby odnotował, że zatrzymani siedzą na łóżkach, gdzie w rzeczywistości osoba zatrzymana w pokoju nr 2 leżała na pryczy, natomiast około godz. 14:00 w trakcie przekazania służby w PDOZ w książce przebiegu służby nie odnotował liczby porządkowej i godziny przekazania służby oraz odnotował, że zatrzymany przebywa w pokoju nr 2 co było niezgodne ze stanem faktycznym, w sytuacji gdy:
  11. - brzmienie powołanego w kwalifikacji prawnej czynu nr III przepisu § 7 ust. 1 pkt 5 zarządzenia nr 130 wykazuje się dużą dozą ogólnikowości i odwołania do innych przepisów zarządzenia, co wskazywało na konieczność doprecyzowania tych przepisów prawa, z których miał wynikać obowiązek określonego zachowania obwinionego, jak choćby wpisanie w książce przebiegu służby sprawdzenia przez wizjer zatrzymanych,
  12. - uchybienia te stanowią jedynie nieumyślne, incydentalne przeoczenia o znikomej szkodliwości oraz omyłki pisarskie, nie stanowiące celowego "niewykonywania obowiązków wynikających z przepisów prawa",
  13. - kamery zamontowane w pomieszczeniach PDOZ wykazują przesunięcia zegara, a przez to rozbieżności czasowe w zakresie czynności wykonywanych przez skarżącego, a zatem godziny wskazanych w treści zarzutu są nieprawidłowe;
  14. II. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
  15. 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), przez niewłaściwą ocenę przez Sąd pierwszej instancji uchybień przepisom postępowania polegającą na przyjęciu, iż niewłaściwa bądź niepełna kwalifikacja prawna przypisanego skarżącemu przewinienia nie dyskwalifikuje wydanego w sprawie orzeczenia dyscyplinarnego, a także, iż dopuszczalnym jest doprecyzowywanie kwalifikacji prawnej zarzucanego skarżącemu przewinienia także na etapie postępowania odwoławczego w uzasadnieniu orzeczenia organu odwoławczego, czym doprowadzono do pozbawienia skarżącego możliwości dowodzenia w postępowaniu dyscyplinarnym braku winy w zarzucanym mu czynie, a nadto ograniczając w ten sposób jego prawo do obrony;
  16. 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. art. 135l ust. 1, art. 135g ust. 1, art. 135l ust. 1, art. 135j ust. 2 pkt. 6 oraz art. 135j ust. 5 oraz art. 135n ust. 4 ustawy o Policji, wobec pominięcia przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy uchybień organu odwoławczego w zakresie prowadzonego postępowania dyscyplinarnego oraz braku należytego uzasadnienia prawnego wydanego orzeczenia, podniesionych w pkt. 2 i 3 skargi oraz na rozprawie 28 czerwca 2018 r.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumentację mającą na celu wykazanie zasadności podniesionych w niej zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie zwrócił się o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania w obu instancjach, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wyrażona w tym przepisie zasada oznacza pełne związanie Sądu podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej. Konkretne, zawarte w skardze kasacyjnej, przyczyny zaskarżenia determinują zakres rozpoznania sprawy, czyli badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego wyroku sądu pierwszej instancji.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (pkt 2), przy czym skarga powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (art. 176 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje sprawy na nowo, w takim zakresie, jak czyni to sąd pierwszej instancji. Kierunek czynności kontrolnych, jakie Naczelny Sąd Administracyjny może podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, wyznaczają podstawy sformułowane w skardze kasacyjnej.

W niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o przeprowadzenie rozprawy, a zatem rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.

W skardze kasacyjnej powołano obie podstawy określone w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a, zarzucając zarówno naruszenie prawa procesowego, jak i prawa materialnego. Z zasady gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd przepis prawa materialnego.

Rozpoznana w tych granicach skarga kasacyjna okazała się nieuzasadniona.

Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreślano wielokrotnie, że przepisy określające kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania, takie jak m.in. art. 145 § 1 i art. 151 p.p.s.a., mają charakter ogólny (blankietowy). Są przepisami procesowymi normującymi sposób rozstrzygnięcia sądu administracyjnego w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ administracji odpowiednio prawa materialnego i przepisów postępowania, o ile naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Przeto w "czystej" postaci zarzuty naruszenia ww. przepisów są zasadne wówczas, gdy sąd wyda innej treści rozstrzygnięcie, nieznane normie prawnej w nich zawartej. A następnie także wówczas, gdy sąd wadliwie uzna legalność zaskarżonego aktu i oddali skargę od niezgodnego z prawem aktu, bądź błędnie uwzględni skargę od aktu odpowiadającego prawu. Tego typu przepisy nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej.

Strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się na zarzut naruszenia któregoś z powyższych przepisów zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – sąd pierwszej instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Brak takich powiązań oznacza w konsekwencji nieskuteczność zarzutu naruszenia omawianych przepisów (por. wyroki NSA z: 1 września 2011 r., I OSK 1499/10, 12 czerwca 2015 r., I OSK 2409/14). Powyższy przepis może być tym samym naruszony tylko wówczas, gdy sąd uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, uwzględnia ją. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i w konsekwencji wydał prawidłowe rozstrzygnięcie polegające na jej oddaleniu.

Ustosunkowując się do zarzutu opisanego w punkcie II.2. petitum skargi kasacyjnej, a polegającego na naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 135l ust. 1, art. 135g ust. 1, 135j ust. 2 pkt 6, art. 135j ust. 5 oraz art. 135n ust. 4 ustawy o Policji wskazać należy, że został on skonstruowany w sposób nieprawidłowy. Formułowanie podstawy kasacyjnej w taki sposób, że jeden zarzut obejmuje niespójną zbitkę przepisów - szeregu norm prawnych, które miał rzekomo naruszyć Sąd pierwszej instancji, nie wskazując konkretnie na czym polega naruszenie każdej z tych norm, jest nieprawidłowe (pogląd ten wielokrotnie już wyraził Naczelny Sąd Administracyjny - por. np. wyroki NSA z: 18 października 2011 r., II FSK 797/10; 13 września 2011 r., II FSK 593/10; 18 maja 2011 r., II FSK 62/10).

Tym samym nie jest możliwe odniesienie się do tak opisanego zarzutu, poza zarzutem naruszenia art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji, gdyż w przypadku naruszenia tego przepisu autor skargi kasacyjnej określił w czym upatruje jego naruszenie.

W istocie można zgodzić się ze skarżącym kasacyjnie, że uzasadnienie organu drugiej instancji nie w pełni odpowiada pewnemu modelowi uzasadnienia wypracowanego w orzecznictwie, zważywszy iż przywołany w skardze kasacyjnej przepis nie precyzuje, jakie elementy powinno zawierać uzasadnienie orzeczenia dyscyplinarnego. Nie jest to jednak uchybienie, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić bowiem trzeba, że dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący kasacyjnie wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia (por. wyroki NSA z: 5 maja 2004 r., FSK 6/04, 26 lutego 2014 r., II GSK 1868/12). Użycie przez ustawodawcę słowa "wpływ" oznacza, że pomiędzy uchybieniem procesowym a wydanym w sprawie orzeczeniem podlegającym zaskarżeniu, powinien zachodzić związek przyczynowy.

Związek przyczynowy musi być realny, nie wystarczy aby istniała hipotetycznie możliwość odmiennego wyniku sprawy. Taki związek nie został w skardze kasacyjnej wykazany. Analiza zaskarżonego orzeczenia pozwala na stwierdzenie, że w uzasadnieniu orzeczenia zawarty został stan faktyczny sprawy, stosownie do wymogu z art. 135l ust. 1 ustawy o Policji, iż w postępowaniu odwoławczym rozpoznanie sprawy następuje na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu dyscyplinarnym. Dokonano również jego subsumcji pod odpowiednie przepisy zarządzenia Nr 130 Komendanta Głównego Policji z dnia 7 sierpnia 2012 r. regulujące obowiązki funkcjonariusza pełniącego służbę w pomieszczeniu dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia. Jeden z przepisów nie został określony przez podanie jego oznaczenia (§ 13 ust. 1), ale organ przytoczył jego treść, w związku z czym było wiadomym, że funkcjonariusz musi zapewnić stały nadzór nad osobą przebywającą poza pokojem, którego to obowiązku skarżący w sposób poprawny nie dopełnił.

Organ dokonał szczegółowej oceny zachowania skarżącego w odniesieniu do przepisów będących źródłem obowiązków policjanta do określonego działania. Stwierdzenia organu odwoławczego odnoszące się do wzorcowego uzasadnienia prawnego orzeczenia dyscyplinarnego, jak się wydaje, zostały przez skarżącego kasacyjnie zrozumiałe nieprawidłowo. Nie można go zapewne odczytywać, jak czyni to skarżący kasacyjnie, jako usprawiedliwienie zaistniałych uchybień i traktować jako wyraz lekceważącego stanowiska organu. Organ odwoławczy jedynie zwrócił uwagę na możliwość różnej konstrukcji uzasadnień i braku kryteriów pozwalających na ocenę, jaka struktura uzasadnienia będzie odpowiednia dla wszystkich zainteresowanych.

Sytuacja uznania za niezasadne zarzutów naruszenia przepisów postępowania oznacza, że skarżący kasacyjnie nie podważył skutecznie stanu faktycznego sprawy, w tym ustalenia, że zegar znajdujący się w pomieszczeniach PDOZ wskazywał właściwą godzinę. Zauważenia także wymaga, że w toku postępowania dyscyplinarnego skarżący nie kwestionował prawdziwości opisanych w zaskarżonym orzeczeniu czynów. Ustalenia faktyczne organu będą zatem stanowiły podstawę oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Zarzuty te nie zostały oparte na uzasadnionych podstawach. Sąd nie popełnił błędu subsumcji i prawidłowo uznał, że stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w odpowiednim przepisie prawa.

Zgodnie z art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji naruszeniem dyscypliny służbowej jest niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa. Obowiązki funkcjonariusza pełniącego służbę w pomieszczeniu dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia określa Zarządzenie Nr 130 Komendanta Głównego Policji w sprawie metod i form wykonywania zadań w pomieszczeniu dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia. Skarżący z treścią ww. zarządzenia był zapoznany, odbył też indywidualne szkolenie związane i z tym aktem prawa wewnętrznego i sposobem pełnienia służby w PDOZ, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. § 21 ww. zarządzenia w ust. 1 określa sytuacje w jakich policjant zobowiązany jest sprawdzić osobę zatrzymaną. Niewątpliwie organ powinien sprecyzować, w jakiej z sytuacji określonych przepisem funkcjonariusz nie przeprowadził sprawdzenia lub też przeprowadził je w sposób nieprawidłowy, czego w rozpoznawanej sprawie nie uczynił.

Jednak, gdy do nieprawidłowego dokonania sprawdzenia doszło w jednej z sytuacji przewidzianej ww. przepisem, nie można uznać, aby stwierdzona nieprawidłowość przemawiała za koniecznością uchylenia zaskarżonego orzeczenia. W § 21 ust. 1 pkt 2 ww. zarządzenia przewidziano obowiązek sprawdzenia zatrzymanego po opuszczeniu przez niego pokoju i po powrocie do niego. W ust. 3 § 21 zarządzenia sprecyzowano natomiast, że sprawdzenie polega na stwierdzeniu, czy osoba umieszczona w pomieszczeniu posiada przedmioty, których posiadanie w pomieszczeniu jest zabronione, i odebraniu tych przedmiotów w przypadku ich ujawnienia. Nie jest zatem tak, jak twierdzi skarżący kasacyjnie, że brak jest prawnie usankcjonowanych wytycznych w zakresie sposobu oraz procedury czynienia zadość obowiązkowi dokonania sprawdzenia. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jednoznacznie wskazuje, że skarżący dokonał pobieżnego sprawdzenia powracającego z toalety do pokoju zatrzymanego, ograniczając się do kontroli jego pleców i bocznych powierzchni ciała. Tak przeprowadzona kontrola nie może być uznana za prawidłowe wykonanie obowiązku służbowego przez skarżącego.

Z § 21 ust. 1 zarządzenia, jak słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, nie wynika obowiązek sprawdzenia przez wizjer zachowania osoby przebywającej w pokoju przed otworzeniem drzwi, jak również obowiązek zapewnienia stałego nadzoru nad zatrzymanym i sposobu jego eskortowania. Podzielić należy jednak stanowisko Sądu, że obowiązki te wynikają w sposób nie budzący wątpliwości z przepisów ww. zarządzenia, których brak w opisie zarzucanych skarżącemu przewinień dyscyplinarnych nie stanowi uchybienia uzasadniającego uchylenie zaskarżonych orzeczeń, zwłaszcza w sytuacji gdy w uzasadnieniu orzeczenia znajduje się odniesienie do tych przepisów. § 10 ust. 3 tego aktu stanowi, że każdorazowo przed otworzeniem drzwi pokoju, w którym przebywa osoba umieszczona w pomieszczeniu, policjant jest zobowiązany sprawdzić przez wizjer jej zachowanie.

Natomiast zgodnie z § 13 ust. 1 zarządzenia, policjant pełniący służbę w pomieszczeniu może umożliwić przebywanie poza pokojem osoby umieszczonej w pomieszczeniu jedynie w uzasadnionych przypadkach oraz gdy poza pokojami nie przebywa inna taka osoba. W trakcie przebywania osoby poza pokojem policjant jest obowiązany zapewnić stały jej nadzór. Jak wskazano powyżej skarżącemu obowiązki te były znane, lecz w czasie służby pełnionej [...] maja 2019 r. nie wywiązał się z nich właściwie. Nie dokonał sprawdzenia przez wizjer zachowania zatrzymanego przed otworzeniem pokoju, w którym ten się znajdował, nie zapewnił też stałego nadzoru nad zatrzymanym. Za nadzór nad zatrzymanym nie może zostać uznane pozostawianie zatrzymanego za sobą, czy też odwracanie się do niego tyłem. I wbrew przekonaniu skarżącego przepisy prawa nie muszą szczegółowo regulować tego typu zakazów. Przepis prawa nie musi być bowiem skonstruowany kazuistycznie, a wystarczającym jest takie jego sformułowanie, które pozwoli na precyzyjne ustalenie stanów faktycznych, do których ma on zastosowanie.

Z całokształtu ustaleń i oceny zaprezentowanej w orzeczeniach jednoznacznie wynika, że doszło do naruszenia dyscypliny służbowej w postaci nieprawidłowego wykonania przez skarżącego czynności służbowych. W przypadku każdego z zarzucanych mu przewinień wskazano prawidłową podstawę prawną, tj. art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji skonkretyzowaną o odpowiednie zapisy zarządzenia oraz opis pożądanych zachowań wymienionych w przedmiotowym zarządzeniu.

Stosownie do § 14 ust. 2 pkt 10 zarządzenia do obowiązków policjanta pełniącego służbę w pomieszczeniu należy m.in. otwieranie i zamykanie wejść, wyjść i przejść w pomieszczeniu. Rację ma skarżący kasacyjnie, że z przywołanego przepisu nie wynika obowiązek zamykania na klucz kraty. I skarżącemu taki zarzut nie został postawiony. Skarżącemu zarzucono natomiast, że wielokrotnie pozostawiał otwartą kratę na korytarz, a takie zachowanie niewątpliwie oznacza, że skarżący nie dopełnił obowiązków wynikających z powyższego przepisu, co stanowi o naruszeniu dyscypliny służbowej. Niezasadny jest zatem zarzut naruszenia art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. § 14 ust 2 pkt 10 ww. zarządzenia.

Na uwzględnienie nie zasługiwał też zarzut naruszenia art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji w zw. z § 7 ust. 1 pkt 1 i 5 ww. zarządzenia. Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 1 i 5 zarządzenia, w książce przebiegu służby w pomieszczeniu dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia, policjant pełniący służbę w pomieszczeniu, a w przypadku gdy pomieszczenie dzieli się na oddziały - również dyżurny zmiany odnotowuje przebieg służby, wydarzenia w jej trakcie oraz wykonywanie zadań w pomieszczeniu, w szczególności rozpoczęcie i zakończenie służby oraz zadania, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 3-6i 8. Zadaniami tymi są m.in. przegląd wyposażenia pomieszczenia oraz poprawności działania znajdujących się w nim urządzeń, w tym urządzeń wpływających na poziom bezpieczeństwa osób przebywających w pomieszczeniu, z zastrzeżeniem § 22 ust. 5 (jeżeli w pokoju przebywa osoba skazana, tymczasowo aresztowana, zatrzymana lub doprowadzona w celu wytrzeźwienia, przegląd wyposażenia pomieszczenia oraz poprawności działania znajdujących się w nim urządzeń, w tym urządzeń wpływających na poziom bezpieczeństwa osób przebywających w pomieszczeniu, przeprowadza policjant).

Dodatkowo zwrócić należy uwagę, że katalog sytuacji, które winny być odnotowane w książce przebiegu służby nie jest zamknięty, o czym świadczy użycie w tym przepisie określenia "w szczególności". Jak wynika natomiast z § 17 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 4 czerwca 2012 r. w sprawie pomieszczeń przeznaczonych dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia, pokoi przejściowych i policyjnych izb dziecka, regulaminu pobytu w tych pomieszczeniach, pokojach i izbach oraz sposobu postępowania z zapisami obrazu z tych pomieszczeń, pokoi i izb (Dz.U z 2012 r. poz. 638) oraz § 7 i § 14 ust. 2 pkt 1 zarządzenia Nr 130 KGP), na co słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, książka przebiegu służby jest podstawowym dokumentem w PDOZ, w której odnotowuje się przebieg służby, wydarzenia w jej trakcie oraz wykonywanie zadań w pomieszczeniu, a także zachowanie osób znajdujących się w pomieszczeniu. Niewątpliwie celem prowadzenia tej książki jest szczegółowe zobrazowanie tego wszystkiego, co działo się w PDOZ w trakcie pełnienia służby przez poszczególnych policjantów

Przyznać należy rację skarżącemu kasacyjnie, co również zauważył Sąd pierwszej instancji, że przepisy zawarte w § 7 zarządzenia Nr 130 KGP mają ogólny charakter. Nie oznacza to jednak, że dopuszczają one odnotowywanie przebiegu służby w sposób niezgodny ze stanem faktycznym, czy też niewystarczająco precyzyjny, jak również pomijanie określonych czynności, które miały miejsce. Skoro zgodnie z § 10 ust. 3 zarządzenia Nr 130 KGP każdorazowo przed otworzeniem drzwi pokoju, w którym przebywa osoba umieszczona w pomieszczeniu, policjant jest zobowiązany sprawdzić przez wizjer jej zachowanie, to takie sprawdzenie jest każdorazowo wykonaniem zadania prawnie określonego, co oznacza, że winno zostać odnotowane w książce przebiegu służby. Okoliczność, że pewne stwierdzone podczas kontroli rozbieżności czy nieprawidłowości nie są istotne i nie pociągają jakichkolwiek negatywnych reperkusji ani dla zatrzymanych, ani dla Policji, nie ma znaczenia dla obiektywnego stwierdzenia nieprawidłowości w wykonywaniu danej czynności służbowej.

Podkreślenia wymaga, że zaniechanie czynności służbowej przez funkcjonariusza albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy, nawet gdy nie wywołują negatywnych następstw, stanowią naruszenie dyscypliny służbowej.

Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.