Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 26 marca 2024 r., sygn. akt III OSK 847/23

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 12 stycznia 2023 r. sygn. akt II SAB/Sz 268/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi D. M. na bezczynność Wójta Gminy Kołbaskowo w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zobowiązał Wójta Gminy Kołbaskowo do załatwienia wniosku D. M. z dnia 6 października 2022 r. w zakresie dotyczącym pkt 4 wniosku, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy (pkt I), stwierdził, że Wójt Gminy Kołbaskowo dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt II), umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy Kołbaskowo do rozpoznania wniosku D. M. z dnia 6 października 2022 r. w zakresie pkt 1 wniosku (pkt III), wymierzył Wójtowi Gminy Kołbaskowo grzywnę w wysokości 500 złotych (pkt IV), oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt V), a także zasądził od Wójta Gminy Kołbaskowo na rzecz skarżącej D. M. kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt VI).

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

D. M. (dalej: "skarżąca") w dniu 6 października 2022 r. złożyła do Wójta Gminy Kołbaskowo (dalej: "Wójt", "organ") wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:

1. 1. Udostępnienia kopii opinii udzielonych Wójtowi "w sprawie odwołania Dyrektora Gminnego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji" przez: Stowarzyszenie [...] w K., Koło Gospodyń Wiejskich "[...]" w S., Koło Gospodyń Wiejskich "[...]" w P., Klubu Przyjaciół Gminy k. w P., Gminnego Stowarzyszenia Integracja w K., Stowarzyszenia F. w W. - o czym pisze Wójt w Zarządzeniu nr 89/2022 z dnia 8 września 2022 r. (dalej: "Zarządzenie").
2. 2. Czy wymienione w pkt 1. podmioty udzieliły omawianych w Zarządzeniu opinii na piśmie?
3. 3. W jakiej formie wymienione w pkt 1. podmioty udzieliły omawianych w Zarządzeniu opinii w sprawie?
4. 4. Czy Gmina Kołbaskowo do dnia 5 października 2022 r. złożyła doniesienie do Prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa przez M. S. byłego Dyrektora Gminnego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji w P. (adres ul. [...]), opisanych w uzasadnieniu do Zarządzenia, tj. m.in. wskazujące na łamanie prawa polegające na poświadczaniu nieprawdy w dokumentach (opisane w pkt 2.) oraz możliwość przywłaszczania mienia publicznego (opisane w pkt 4.)? - kopię zawiadomienia.

W odpowiedzi na powyższy wniosek, organ przesłał do skarżącej pismo z dnia 20 października 2022 r. o następującej treści:

1. 1. Stowarzyszenie [...] w K. - nie udzieliło odpowiedzi, wniosek o wydanie opinii odebrany osobiście.

Pozostałe podmioty udzieliły odpowiedzi.

1. 2. Na piśmie.
2. 3. Forma papierowa - 3 podmioty, jako załącznik do e-mail - 2 podmioty.
3. 4. Wójt złożył zawiadomienie do Prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa.

Pismem z dnia 3 listopada 2022 r. skarżąca wniosła skargę na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

Pismem z dnia 17 listopada 2022 r. organ udzielił odpowiedzi na skargę, wnosząc o oddalenie skargi, z uwagi na fakt, że Wójt nie pozostaje w bezczynności w przedmiocie wykonania wniosku o udzielenie informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie.

Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że w niniejszej sprawie nie jest sporne, jak i nie budzi wątpliwości Sądu, że żądane przez skarżącą informacje stanowią informację publiczną podlegająca udostępnieniu przez podmiot do tego zobowiązany, tj. Wójta Gminy Kołbaskowo. Sąd podkreślił, że nie jest sporne pomiędzy stronami udostępnienie przez organ skarżącej, w terminie wynikającym z ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 z późn. zm., zwana dalej: "u.d.i.p."), informacji publicznej wskazanej w pkt 2 i 3 wniosku skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie podzielił jednak stanowisko skarżącej, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 6 października 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:

1. - pkt 1, tj. w odniesieniu do przekazania skarżącej kopii udzielonych organowi opinii "w sprawie odwołania Dyrektora Gminnego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji" przez wskazane we wniosku podmioty, o czym Wójt M.S. pisała w Zarządzeniu nr 89/2022 z dnia 8 września 2022 r.;
2. - pkt 4 wniosku, tj. w zakresie udzielenia informacji o złożeniu przez Gminę do 5 października 2022 r. doniesienia do Prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa przez M. S., byłego Dyrektora Gminnego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji w P. (adres ul. [...]), opisanych w uzasadnieniu do Zarządzenia Wójta M.S. nr 89/2022 z dnia 8 września 2022 r., tj. m.in. wskazujące na łamanie prawa polegające na poświadczaniu nieprawdy w dokumentach (opisane w pkt 2) oraz możliwość przywłaszczania mienia publicznego (opisane w pkt 4.) - kopię zawiadomienia.

Odnośnie pkt 1 wniosku Sąd I instancji dostrzegł w pierwszej kolejności, że z akt sprawy wynika, jak przyznał sam organ w odpowiedzi na skargę, iż "omyłkowo nie dołączono kserokopii żądanych we wniosku opinii, co stwierdzono po wpłynięciu przedmiotowej skargi". Jednocześnie organ wskazał, że pismem z 14 listopada 2022 r. przesłano skarżącej kserokopie żądanych opinii, a skarżąca faktu tego nie zakwestionowała w toku postępowania sądowoadministracyjnego pomimo doręczenia jej odpisu odpowiedzi na skargę. Sąd tym samym uznał, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej wskazanej w pkt 1 wniosku skarżącej, skoro wniosek ten wpłynął do organu 6 października 2022 r., zaś został zrealizowany – w zakresie pkt 1 – po upływie terminu z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a organ nie skorzystał z przedłużenia tego terminu na podstawie art. 13 ust. 1 u.d.i.p.

Sąd wskazał, że przedstawienie informacji innej, niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej, wymijającej, czy też nieadekwatnej do treści wniosku, stanowi o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co niewątpliwie narusza przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Przy czym fakt roztargnienia organu nie może stanowić usprawiedliwienia powyżej wskazanej bezczynności. Sąd uznał jednocześnie, że organ ostatecznie, po wniesieniu przez skarżącą skargi w rozpoznawanej sprawie, udzielił wnioskowanej w pkt 1 wniosku informacji publicznej, zaś skarżąca faktu tego nie kwestionowała.

W związku z powyższym Sąd I instancji na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 6 października 2022 r. w zakresie pkt 1 wniosku (pkt III sentencji wyroku).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odnosząc się z kolei do pkt 4 wniosku skarżącej wskazał, że jak jednoznacznie wynika z jego treści, skarżąca wnioskowała o udzielenie informacji o złożeniu przez Gminę do 5 października 2022 r. ww. doniesienia do Prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa przez M. S., byłego Dyrektora Gminnego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji w P. oraz o kopię tego zawiadomienia. Z akt sprawy wynika, że organ pismem z 20 października 20022 r. udzielił skarżącej odpowiedzi w tym zakresie sprowadzającej się do poinformowania, że "Wójt Gminy Kołbaskowo złożyła zawiadomienie do Prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa", jednakże nie przekazano skarżącej kopii tego zawiadomienia.

W ocenie Sądu z powyższego wynika zatem brak realizacji wniosku skarżącej w zakresie pkt 4 wniosku w części dotyczącej przesłania kopii ww. zawiadomienia. Sąd zauważył jednak, że w odpowiedzi na skargę organ zaprzeczył prawdziwości udostępnionej skarżącej ww. informacji, albowiem wskazał, że "ponieważ w pytaniu było wyraźnie wskazane, że wnioskodawcy chodzi o "doniesienie do Prokuratury" złożone do 5.10.2022 r., to należy stwierdzić, że nie ma takiego zawiadomienia o przestępstwie a tym bardziej "doniesienia do Prokuratury", które zostałoby złożone do dnia 5.10.2022 r. Zawiadomienie, o którym mowa w piśmie z 20 października 2022 r. zostało sporządzone i wysłane po tej dacie".

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zauważył, że wniosek skarżącej w zakresie pkt 4 był jednoznaczny i odnosił się do pisma złożonego przez Gminę do dnia 5 października 2022 r. A zatem udzielenie odpowiedzi skarżącej, że pismo takie zostało złożone i jednocześnie brak jego przekazania w trybie realizacji wniosku, a następnie poinformowanie w toku postępowania sądowego, że pismo takie jednak nie zostało złożone, stąd brak jego udostępnienia skarżącej nie może zostać zakwalifikowany przez Sąd jako prawidłowa realizacja wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej.

W niniejszej sprawie Sąd I instancji uznał, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie realizacji wniosku skarżącej w zakresie pkt 4, skoro po pierwsze choć udzielił informacji, że ww. zawiadomienie zostało złożone, to jednocześnie nie przesłał skarżącej kopii tego zawiadomienia w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (zakres wniosku nie pokrywał się z zakresem udostępnionej informacji), a dodatkowo – w toku postępowania sądowego – wskazał de facto, że udostępniona skarżącej informacja była fałszywa. W ocenie Sądu zasadny okazał się zarzut skargi w zakresie naruszenia art. 13 ust. 1 u.d.i.p.

Sąd I instancji uznając, że odpowiedź na skargę nie może zastępować realizacji wniosku o udostępnienie informacji publicznej, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącej z dnia 6 października 2022 r. w zakresie dotyczącym pkt 4 wniosku, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy (pkt I sentencji wyroku). Sąd uznał także, że bezczynność organu wypełniła znamiona rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 149 § 1a p.p.s.a.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Wójt Gminy Kołbaskowo, zaskarżając wyrok w części, a mianowicie w zakresie punktu I, II i IV oraz zarzucając mu:

1. 1. naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy (podstawa zaskarżenia określona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), mianowicie:
2. 1) art. 141 § 4 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 i 3, § 1a, § 2 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie poprzez:
3. a) nieprawidłowe ustalenie okoliczności sprawy, w szczególności wobec wyjaśnień i okoliczności przedstawionych przez organ w odpowiedzi na skargę, a w konsekwencji nietrafne ustalenie, iż organ, nadal w momencie orzekania pozostaje w zwłoce z załatwieniem wniosku w zakresie pkt 4 wniosku oraz że w konsekwencji nie umorzono postępowania sądowego w zakresie zobowiązania organu do załatwienia pkt 4 wniosku, a także bezpodstawnie ustalono okoliczności uzasadniające stwierdzenie, że bezczynność postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
4. b) brak w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku należytych rozważań dotyczących oceny stopnia naruszenia prawa w świetle wyjaśnień organu dokonanych w odpowiedzi na skargę oraz w świetle całokształtu okoliczności sprawy, a obejmujących analizę rzeczywiście istniejących okoliczności, które spowodowały zwłokę organu i jego działania w toku rozpoznania sprawy;
5. 2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 149 § 2 p.p.s.a., 149 § 1a p.p.s.a. i art. 154 § 6 p.p.s.a. w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez sprzeczne ze stanem faktycznym wyjaśnienie na czym polega w danej sprawie rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a.; niewłaściwe ustalenie, że w danej sprawie nastąpiło rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. i niewłaściwe zastosowanie w danej sprawie powyższych przepisów prowadzące do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa w przedmiotowej sprawie, pomimo braku przesłanek, a w konsekwencji bezpodstawne wymierzenie organowi grzywny.
6. 2. naruszenie prawa materialnego (podstawa zaskarżenia określona w art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), mianowicie: art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na wadliwym uznaniu, że nastąpiła celowa i trwająca aż do chwili wyrokowania bezczynność w udzieleniu pełnej odpowiedzi na wniosek skarżącej do WSA w zakresie pkt 4 wniosku i w konsekwencji nieprawidłowe stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej z rażącym naruszeniem prawa.

Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie skargi złożonej do WSA poprzez uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt I, II i IV i umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania Wójta Gminy Kołbaskowo do załatwienia wniosku D. M. z dnia 6 października 2022 r. w zakresie dotyczącym pkt 4 wniosku, ewentualnie oddalenie skargi we wskazanym zakresie, ewentualnie o uchylenie w zaskarżonej części zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi, który wydał zaskarżone orzeczenie. Jednocześnie wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Naczelny Sądem Administracyjnym, a także oświadczył, że zrzeka się rozprawy kasacyjnej i nie wniósł o jej przeprowadzenie.

Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw.

Przede wszystkim należy podnieść, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym. W związku z tym przy jej sporządzaniu wprowadzono tzw. przymus adwokacko-radcowski, aby nadać temu środkowi odwoławczemu charakter pisma o wysokim stopniu sformalizowania, gdy chodzi o wymagania dotyczące podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, jako istotnych elementów konstrukcji skargi kasacyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 4 sierpnia 2010 r. sygn. akt I FSK 1353/09; 30 marca 2010 r. sygn. akt II FSK 1961/08; 29 stycznia 2010 r. sygn. akt I FSK 2048/08). Postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest bowiem oparte na zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, tak jak ma to miejsce w postępowaniu przed Sądem I instancji. Zakres kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego wyznaczają sformułowane przez skarżącego kasacyjnie zarzuty, oparte na ustawowych podstawach i uzasadnione w treści skargi kasacyjnej.

Podnieść należy, że art. 176 p.p.s.a. reguluje elementy składowe skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. obligatoryjnym elementem skargi kasacyjnej jest przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. W myśl zaś art. 174 skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1. 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2. 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie oparł skargę kasacyjną zarówno na naruszeniu przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Co do zasady rozpoznaniu w pierwszej kolejności powinny podlegać zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego, gdyż zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego podlegać winny rozpoznaniu w niewątpliwym stanie faktycznym sprawy. Jednakże w niniejszej sprawie, z uwagi na specyficzny przedmiot postępowania generujący powiązanie zakresu ustaleń stanu faktycznego z podstawą materialnoprawną decyzji, należy rozpoznać zarzuty skargi kasacyjnej łącznie.

Należy też podkreślić, że art. 13 ust. 2 u.d.i.p. nie jest przepisem prawa materialnego, lecz procesowego. Przepis ten bowiem nie stanowi normy prawnej kształtującej uprawnienia lub obowiązki zewnętrznego w odniesieniu do administracji publicznej podmiotu, lecz określa obowiązki organu w ramach prowadzonego postępowania o udostępnienie informacji publicznej, winien być zatem powiązany z podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Skoro jednak powyższy przepis został powiązany z obiema podstawami skargi kasacyjnej wskazanymi w art. 174 p.p.s.a. Sąd rozpoznał zarzuty skargi kasacyjnej merytorycznie, mimo jej częściowo błędnej konstrukcji.

Bezsporne w sprawie jest, że D. M. wniosła w dniu 6 października 2022 r. do Wójta Gminy Kołbaskowo wniosek o udostępnienie informacji publicznej zawierający 4 punkty. W odniesieniu do żądania sformułowanego w punkcie 4 podmiot zobowiązany w piśmie z 20 października 2022 r. udzielił informacji, iż złożył zawiadomienie do Prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa, nie udostępnił jednak kopii zawiadomienia. W piśmie procesowym z 17 listopada 2022 r. z kolei organ wskazał, że do dnia 5 października 2022 r. nie zostało złożone zawiadomienie o przestępstwie, czy też "doniesienie do Prokuratury", gdyż zawiadomienie, o którym była mowa w piśmie z 20 października 2022 r. zostało sporządzone i wysłane znacząco po tej dacie. Istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne wyczerpują się w tych stwierdzeniach.

Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie są zasadne. Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy. Udostępnienie informacji publicznej winno nastąpić w formie czynności materialno-technicznej. O braku bezczynności w załatwieniu sprawy nie może jednak przesądzać jakakolwiek odpowiedź zredagowana przez adresata wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Nie do zaakceptowania jest bowiem stanowisko, że niezależnie od treści i formy udzielonej odpowiedzi, jakikolwiek przejaw działania ze strony podmiotu zobowiązanego w sprawie udzielenia informacji wyklucza zarzut bezczynności. Z prostego zestawienia treści odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej oraz pisma procesowego z 17 listopada 2022 r. złożonego w toku postępowania sądowoadministracyjnego wynika, że podmiot zobowiązany nie udzielił rzetelnej i prawdziwej informacji stanowiącej odpowiedź w zakresie punktu 4 wniosku z 6 października 2022 r. Złożenie pisma w ramach postępowania sądowoadministracyjnego – którego adresatem jest Sąd – nie stanowi realizacji obowiązku wynikającego z ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Jeśli z kolei prawdziwą informacją była ta udzielona w piśmie z 20 października 2022 r., to stanowiła ona informację niepełną, gdyż we wniosku wnioskodawczyni domagała się również udostępnienia kopii zawiadomienia.

Wobec powyższego zarzuty skargi kasacyjnej powiązane z naruszeniem art. 13 ust. 1 u.d.i.p. są nieuzasadnione, a w szczególności nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 149 § 1 i 3, § 1a, § 2 p.p.s.a. oraz art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., sformułowany w punkcie 1.1) skargi kasacyjnej oraz zarzut naruszenia art. 13 ust. 1 u.d.i.p. sformułowany w punkcie 2 skargi kasacyjnej. Podmiot zobowiązany pozostawał bowiem w dacie wydania zaskarżonego wyroku w stanie bezczynności.

Należy również podnieść, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. zasadniczo wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia lub sporządzone jest w taki sposób, że nie jest możliwa kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, albowiem funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny, co tworzy po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda jego kontroli, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej.

Zupełnie inną kwestią jest natomiast siła przekonywania argumentów zawartych w uzasadnieniu orzeczenia. Brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa - którego prawidłowość, aby mogła być oceniona, wymaga postawienia innych zarzutów kasacyjnych - czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami wnoszącego skargę kasacyjną, nie oznacza wadliwości uzasadnienia wyroku, i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Fakt więc, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Dlatego - co należy podkreślić - polemika z merytorycznym stanowiskiem sądu administracyjnego I instancji nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Poprzez zarzut jego naruszenia nie można bowiem skutecznie zwalczać ani prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa (por. np. wyroki NSA z dnia: 26 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 1131/13; 20 stycznia 2015 r., sygn. akt I FSK 2081/13; 12 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2338/13; 18 marca 2015 r., sygn. akt I GSK 1779/13).

Nie są zasadne także zarzuty sformułowane w punkcie 1.2) skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekając o bezczynności organu jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przedstawił motywy rozstrzygnięcia w kwestii rażącego naruszenia prawa oraz wymierzenia grzywny.

Należy podzielić stanowisko Sadu pierwszej instancji, iż wniosek o udostępnienie informacji publicznej został sformułowany w sposób jednoznaczny, nie budzący żadnych wątpliwości. Rażącym naruszeniem prawa w odniesieniu do bezczynności organu jest stan, w którym - bez żadnej wątpliwości i wahań - można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W niniejszej sprawie udzielono informacji fałszywej, choć wniosek został sformułowany w sposób nie budzący żadnych wątpliwości.

W efekcie do dnia wydania wyroku przez Sąd pierwszej instancji (ponad 3 miesiące od złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej) informacja publiczna nie została udostępniona. Istniała zatem podstawy do wymierzenia organowi grzywny w oparciu o art. 154 § 6 p.p.s.a.

Zarzuty skargi kasacyjnej nie są zatem uzasadnione, co mając na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.