Uzasadnienie
Postanowieniem z 3 grudnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Wa 488/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R.B. (skarżący) na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] czerwca 2020 r. wniesionego w trybie działu VII ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż wniosek z dnia [...] czerwca 2020 r., co do którego rozpatrzenia skarżący zarzuca organowi bezczynność, należy zakwalifikować jako pismo wniesione w trybie postępowania skargowego uregulowanego w dziale VIII ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (Skargi i wnioski). Stwierdził, że Prezes Rady Ministrów w reakcji na skargę R.B. z [...] czerwca 2020 r. nie był zobowiązany do wydania aktu administracyjnego dającego podstawę do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego, a następnie postępowania sądowoadministracyjnego, zatem wniesiona skarga na bezczynność organu w sprawie podlegającej trybowi ogólnoskargowemu, nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W konsekwencji jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu
Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się skarżący i w skardze kasacyjnej zarzucił mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 35 i art. 61a § 1 k.p.a. oraz art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 8 p.p.s.a.
W oparciu o przytoczone zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia poprzez nakazanie wszczęcia postępowania administracyjnego stosownie do treści art. 61 § 1 k.p.a. w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia orzeczenia, względnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania i zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes Rady Ministrów wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. np. wyrok NSA z 24 listopada 2011 r. sygn. akt II OSK 1961/11 oraz postanowienia NSA z: 20 stycznia 2021 r. III OSK 3694/21; 1 marca 2010 r. sygn. akt II OSK 478/09; 25 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 241/09). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyjaśniał już, iż działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków unormowane przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, nie mają formy aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Postępowanie skargowe uregulowane w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego jest jednoinstancyjnym postępowaniem uproszczonym, w ramach którego nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej. W konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej, ale czynnością materialno-techniczną. Stosownie do treści art. 237 § 3 k.p.a. o sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego, przy uwzględnieniu treści art. 238 § 1 k.p.a., który określa elementy składowe tego zawiadomienia. Na omawiane zawiadomienie nie służy skarga do sądu administracyjnego, bowiem nie jest ono także innym niż decyzje i postanowienia, aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, niedającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego.
W konsekwencji ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie podlega kognicji sądów administracyjnych (por. postanowienie NSA z 27 sierpnia 2015 r. I OSK 1899/15).
Tym samym niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 35 i art. 61a § 1 k.p.a. oraz art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 8 p.p.s.a, bowiem rozstrzygnięcie Sądu I instancji jest prawidłowe.
Odnosząc się do wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie należy podkreślić, że zgodnie z art. 182 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie stanowi tego rodzaju postanowienie, a Sąd nie jest związany w tym zakresie wnioskiem strony, uwzględniając zasadę szybkiego i sprawnego przeprowadzenia postępowania (art. 7 p.p.s.a.), ponadto z uwagi na występujący w sprawie jedynie problem prawny, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sad Administracyjnym, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.