Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 16 maja 2022 r., sygn. akt III SA/Gl 1724/21 odrzucił skargę M. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z 30 września 2021 r., nr 252/EO/21/TS w przedmiocie odmowy wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop dodatkowy.
W motywach rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja, zawierająca prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie zaskarżenia, została doręczona skarżącemu 4 października 2021 r. Termin do wniesienia skargi upłynął zatem 3 listopada 2021 r. Tymczasem jak wynika z akt sprawy skarżący złożył skargę osobiście w siedzibie organu pierwszej instancji 31 października 2021 r. Następnie za pośrednictwem poczty służbowej skarga została przekazana Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w Katowicach, gdzie wpłynęła dopiero 5 listopada 2021 r. Powyższe oznacza, że skarżący uchybił ustawowemu terminowi do wniesienia skargi.
Sąd podkreślił, że przepis art. 54 § 1 p.p.s.a. jednoznacznie precyzuje, że skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi. Oznacza to, że dokonując oceny zachowania terminu do wniesienia skargi nie można przyjąć daty złożenia skargi w organie pierwszej instancji, bowiem jest on organem niewłaściwym w rozumieniu art. 54 § 1 p.p.s.a. W konsekwencji nie ma znaczenia, że skarżący w otwartym terminie złożył skargę w organie pierwszej instancji, gdyż decydująca jest data przekazania skargi organowi właściwemu tj. Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w Katowicach. Skoro nastąpiło to po terminie, skarga jest spóźniona.
Skarżący nie zgadzając się z postanowieniem Sądu pierwszej instancji, wniósł zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "p.p.s.a."), skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Stosownie zaś do art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Przy czym, zgodnie z art. 83 § 3 p.p.s.a., oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu.
Skarga wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia podlega odrzuceniu, o czym stanowi art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Z powyższego wynika, że zasadą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest wnoszenie skargi za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżony akt, a decydującą datą jest data oddania pisma w polskiej placówce pocztowej. W związku z tym fakt złożenia skargi do niewłaściwego - w rozumieniu art. 54 § 1 p.p.s.a. - organu, nawet w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżonego aktu, nie skutkuje wniesieniem skargi z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, że w przypadku wniesienia skargi za pośrednictwem niewłaściwego organu administracji publicznej, organ ten powinien przekazać sprawę właściwemu organowi; o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi pod adres właściwego organu (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2012,. s. 192 i powołane tam orzecznictwo; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 284 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 12 lutego 2015 r., II GSK 99/15, z 11 czerwca 2013 r., II GSK 937/13; z 21 grudnia 2011 r., II FSK 2691/11 oraz z 29 maja 2008 r., I FSK 631/08).
W rozpoznawanej sprawie zaskarżona została decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z 30 września 2021 r., nr 252/EO/21/TS została doręczona skarżącemu 4 października 2021 r. Skarżący został prawidłowo pouczony o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, tj. o wniesieniu skargi za pośrednictwem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji. Termin do wniesienia skargi upływał 3 listopada 2021 r. Skarżący 31 października 2021 r. - w terminie otwartym do wniesienia skargi, złożył w Komisariacie Policji [...] w B. skargę opatrzoną datą 31 października 2021 r., zaadresowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach. Przesyłka zawierająca skargę została nadana 2 listopada 2021 r. pocztą resortową do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach.
Wyjaśnić należy, że poczta resortowa, zwana też specjalną, nie stanowi placówki pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041 ze zm.). Nadanie przesyłki pocztą resortową nie jest więc tożsame z oddaniem pisma w polskiej placówce pocztowej operatora, o jakim mowa w art. 83 § 3 p.p.s.a. Poczta specjalna jest agendą wewnętrzną Policji, nie jest urzędem pocztowym świadczącym powszechne usługi pocztowe. W tej sytuacji, datą wniesienia skargi jest data jej faktycznego wpływu do właściwego organu – tj. Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach, co nastąpiło dopiero 5 listopada 2021 r., a więc z uchybieniem terminu do jej wniesienia.
Odnosząc się do argumentacji podniesionej w zażaleniu, wskazać należy że mogłaby ona stanowić podstawę ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a nie przesłankę do wykazania naruszenia prawa przez Sąd pierwszej instancji zaskarżonym postanowieniem.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.