Uzasadnienie
Powódka E. S. (1) wystąpiła w dniu 3 stycznia 2013r z powództwem przeciwegzekucyjnym, odnoszącym się do działki siedliskowej położonej we wsi (...) wraz z zabudowaniami. Podała, że przysługuje jej prawo do spadku po zmarłym ojcu T. P., w skład którego wchodzi powyższa nieruchomość. Wskazała, że postanowieniem z dnia 21 lipca 2008r Sąd Rejonowy w P. w sprawie I Ns 786/08 zmienił punkt 2 postanowienia z dnia 5 października 2001 r w sprawie I Ns 585/01 i ustalił, że spadek po T. P. zmarłym 29 marca 2001 r nabyła w całości z mocy prawa jego córka E. S. (1) wraz z wchodzącym w jego skład udziałem w gospodarstwie rolnym. Z tych względów, nieważna jest umowa przeniesienia własności nieruchomości na rzecz M. C. - dłużnika bankowego, który oddał nieruchomość w zastaw hipoteczny i nie spłacił zaciągniętej pożyczki.
Pismem z dnia 18 czerwca 2013r pełnomocnik powódki zmienił przedmiotowe powództwo, wnosząc na podstawie art. 841 k.p.c. o zwolnienie spod egzekucji nieruchomości położonej w miejscowości Ł. w gminie S., zamiast nieruchomości wskazanej w pozwie.
Pozwany Bank (...) S.A. w W. wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, według norm przepisanych. Pozwany podniósł, że bankowy tytuł egzekucyjny, opatrzony klauzulą wykonalności, został wydany przeciwko dłużnikowi M. C., a powódka nie należy do osób uprawnionych z art. 840 k.p.c. do żądania pozbawienia tego tytułu klauzuli wykonalności.
Pozwany Bank (...) z siedzibą w K. wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Pozwany podał, że Bank (...) nigdy nie wystawił tytułu egzekucyjnego, na który powołuje się powódka i nie wnosił o nadanie mu klauzuli wykonalności.
Pozwany M. C., reprezentowany przez kuratora ustanowionego dla pozwanego nieznanego z miejsca pobytu, na rozprawie w dniu 3 lutego 2014r wniósł o wstrzymanie decyzji w zakresie zgłoszonego pozwu do czasu ustalenia, na jakim etapie postępowania znajduje się sprawa prowadzona przed Sądem Rejonowym w G. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości.
S ąd ustalił następujący stan faktyczny
Przedmiotowa nieruchomość położona w Ł. stanowiła współwłasność T. P., jego brata i matki, w wyniku spadkobrania po zmarłym ojcu i mężu J. P.. T. P. zmarł, jako kawaler w dniu 29 marca 2001r i na mocy ustawy spadek po nim odziedziczyli matka i brat (bezsporne).
Powódka E. S. (1) jest córką T. P., którego ojcostwo zostało ustalone po jego śmierci wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 13 maja 2008r w sprawie IIIRC 316/07 (bezsporne). Do czasu ustalenia ojcostwa, doszło do dwóch czynności prawnych, dotyczących rozporządzenia nieruchomością położoną w Ł., zawartych w formie aktów notarialnych na rzecz osób trzecich tj. umowy darowizny z dnia 17 stycznia 2005r, dokonanej przez dotychczasowych spadkobierców ustawowych na rzecz A. P. i umowy sprzedaży nieruchomości z dnia 29 listopada 2007r przez A. P. na rzecz M. C. (odpis zupełny księgi wieczystej dla nieruchomości k. 99 -104 i wypis aktu notarialnego umowy darowizny k. 111 -115).
W dniu 22 października 2011 r Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w G. na wniosek wierzyciela Banku (...) S.A. w W. zawiadomił dłużnika M. C. o wszczęciu egzekucji i zawiadomił wierzyciela o zajęciu nieruchomości położonej w Ł. w sprawie KM (...) (bankowy tytuł egzekucyjny wraz z postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia 11 lipca 201 Ir w sprawie I Co (...) /11 k. 35 akt oraz wniosek o wszczęcie egzekucji k. l - 3, zawiadomienie ó wszczęciu egzekucji k. 14 i zajęciu nieruchomości k. 26 zał. do akt komorniczych).
W dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, jedynym właścicielem całej nieruchomości, wpisanym w dziale II księgi wieczystej (...) prowadzonej w Sądzie Rejonowym w G. Wydziale Ksiąg Wieczystych, był M. C.. W dziale IV niniejszej księgi zostały uwidocznione hipoteki z tytułu udzielonych mu kredytów na rzecz wierzycieli Banku (...) S.A. Oddział w P. i Banku (...) S.A. w W. (treść księgi wieczystej o numerze (...) k. 50 - 58 zał. akt komorniczych).
O skierowaniu egzekucji do nieruchomości powódka dowiedziała się w grudniu 2012r od komornika sądowego, kiedy przystąpił on do czynności, zmierzających do jej wyceny i uzyskała wówczas wiedzę, że nieruchomość jest obciążona hipoteką na rzecz obu Banków (zeznania powódki k. 198 - 199).
W toku niniejszej sprawy powódka wystąpiła do Sądu Rejonowego w G. z powództwem o ustalenie swoich praw do nieruchomości w sprawie IC 707/13 (bezsporne).
Postanowieniem z dnia 20 lutego 2014r Sąd Okręgowy w P. zawiesił postępowanie w sprawie niniejszej na mocy art. 177 § l pkt l k.p.c., do czasu zakończenia postępowania w sprawie IC (...), prowadzonego przez Sądem Rejonowym w Gostyninie o uzgodnienie treści księgi wieczystej w rzeczywistym stanem prawnym w/w nieruchomości
- • *• (postanowienie k. 239).
Prawomocnym wyrokiem z dnia 12 maja 2014r Sąd Rejonowy w G. w sprawie IC (...) uzgodnił treść księgi wieczystej prowadzonej w Sądzie Rejonowym w G. pod numerem PL1 (...), dla nieruchomości położonej we wsi Ł., gmina S., składającej się z działek oznaczonych numerami (...), o łącznej powierzchni 2,60 ha, w której to w dziale II, jako właściciel wpisany jest M. C., zaś w dziale IV hipoteka zwykła i kaucyjna, celem zabezpieczenia otrzymanego przez niego kredytu na rzecz Banku (...) Spółka Akcyjna i nakazał wpisanie powódki E. S. (1), jako współwłaścicielki nieruchomości w % części.
Postępowanie w sprawie niniejszej zostało podjęte w dniu 4 grudnia 2014r (postanowienie k. 271).
Pozwany Bank (...) w K. nie występował w wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec M. C. (bezsporne).
Postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone na mocy postanowienia Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 12 grudnia 2013r (postanowienie z uzasadnieniem k. 202 -204).
Powódka E. S. (2) przebywa w Zakładzie Karnym nr l w Ł., gdzie wykonuje płatną pracę z wynagrodzeniem około 100 zł miesięcznie. Ma na utrzymaniu małoletnią córkę. Jej mąż wykonuje prace dorywcze i uprawia grunt rolny o pow. 2,60 ha, który powódka wykazała w pisemnym oświadczeniu (oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach źródłach utrzymania k. 4 - 6). Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2013r Sąd Okręgowy w Płocku zwolnił powódkę od kosztów sądowych w całości i ustanowił dla niej adwokata z urzędu.
Powyższy stan faktyczny nie był kwestionowany przez żadną ze stron i nie budził wątpliwości.
S ąd zważył, co następuje
Powództwo opiera się na żądaniu powódki udzielenia ochrony prawnej, stosownie do art. 841 k.p.c. zgodnie z którym, osoba trzecia może w drodze powództwa żądać zwolnienia zajętego przedmiotu od egzekucji, jeżeli skierowanie do niego egzekucji narusza jej prawa. Dla ustalenia, czy egzekucja narusza prawa osoby trzeciej, decydujące znaczenie ma fakt, czy wierzyciel ma prawo zaspokojenia z zajętego przedmiotu. Osoba trzecia musi zatem wykazać brak takiego uprawnienia na skutek tego, że jej przysługuje prawo podmiotowe do tegoż
- • <* przedmiotu (rzeczy, nieruchomości).
W dacie wniesienia powództwa powódka nie miała statusu osoby trzeciej, o której mowa w cytowanym przepisie prawa, albowiem nie była współwłaścicielką zajętej nieruchomości. Egzekucja została skierowana, zgodnie z wnioskiem wierzyciela Banku (...) S.A. w W. do całej nieruchomości, która, w świetle treści księgi wieczystej, stanowiła wyłączną własność dłużnika M. C.. Dopiero prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w G. wydany w sprawie IC (...) ukształtował prawo powódki do przedmiotowej nieruchomości, w przysługującym jej udziale we współwłasności.
W chwili obecnej powyższy fakt nie budzi żadnych wątpliwości i prawo powódki w tej części podlega ochronie w postępowaniu egzekucyjnym.
Z tych względów powództwo zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej zwolnienia spod egzekucji udziału wynoszącego ¹A, we współwłasności w nieruchomości położonej we wsi Ł., gmina S., dla której w Sądzie Rejonowym w G. prowadzona jest księga wieczysta pod numerem (...), należącego do powódki. W pozostałej części udziału w przedmiotowej nieruchomości wynoszącego %, właścicielem pozostaje nadal M. C. - dłużnik pozwanego Banku (...) S.A. w W. i Banku (...) w K. Oddział w P., zaś powódce nie przysługuje w tym zakresie ochrona prawa, co skutkuje oddaleniem powództwa w pozostałej części.
Jako podstawę rozstrzygnięcia Sąd przyjął art. 841 k.p.c. Przyznał ze Skarbu Państwa na rzecz adwokata, reprezentującego nieznanego z miejsca pobytu pozwanego M. C., wynagrodzenie w kwocie 4.428 zł wraz z podatkiem Vat, stosownie do § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 sierpnia 1982r w sprawie stawek, warunków przyznawania i wypłaty przysługującym sędziom i pracownikom sądowym za dokonanie oględzin oraz stawek należności kuratorów (Dz.U. Nr 27, póz. 197 ze zm.) w zw. z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu (tj. Dz.U. z 2013r, póz. 461). Na tej samej podstawie prawnej, wynikającej z cyt. wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie (...) Sąd przyznał wynagrodzenie w kwocie 4.428 zł wraz z podatkiem Vat, na rzecz adwokata świadczącego nieopłaconą pomoc prawną udzieloną powódce.
Przyznane wyżej wynagrodzenia odpowiadają obiektywnej wartości przedmiotu sporu, wynikającej z posiadanego przez powódkę tytułu prawnego do ¹A części, w udziale przypadającym we współwłasności nieruchomości. Z tych względów wartość przedmiotu sporu, od której zależne jest wynagrodzenie za świadczone czynności, wskazana przez powódkę w kwocie 300.000 zł, stanowiącej wartość całej nieruchomości, powinna była zostać skorygowana w trybie art. 25 k.p.c na kwotę 75.000 zł tj. ¹A tej wartości. Na zasadzie art. 102 Sąd nie obciążył powódki kosztami zastępstwa procesowego na rzecz pozwanych Banków, uwzględniając szczególnie trudną sytuację życiową, w jakiej pozostaje, przebywając w zakładzie karnym i jej zdecydowanie złą sytuację ekonomiczną, W porównaniu z sytuacją pozwanych.