Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 28 czerwca 1985 r., I SA 421/85

Teza

Umowa o sprawowanie opieki nad najemcą lokalu mieszkalnego, której stroną jest osoba bliska najemcy /np. wnuk/, nie wymaga zgody terenowego organu administracji państwowej i nie jest zawierana przed tym organem w trybie art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Jacka G. na decyzję Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego w Olsztynie z dnia 5 lutego 1985 r. w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zawarcie umowy podnajmu lokalu w zamian za sprawowanie opieki nad najemcą.

Uzasadnienie

Dyrektor Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego w Olsztynie decyzją z dnia 5 lutego 1985 r. nr GKM-2-8171/5/85 utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 21 grudnia 1984 r. o odmowie wyrażenia zgody na zawarcie umowy "podnajmu - bezpłatnego używania lokalu mieszkalnego", położonego w O. przy ul. S. nr 2/5 kl. III m. 3 przez Jacka G. w zamian za sprawowanie opieki nad najemcą lokalu Janem Sz., z tego powodu, że Jacek G. jest osobą bliską najemcy /wnuczek/. Stosownie do art. 8 ust. 1 prawa lokalowego, jako osoba bliska korzysta z uprawnień wynikających z art. 691 Kc i może sprawować opiekę nad najemcą, a zatem zawieranie umowy przed terenowym organem administracji państwowej o podnajem jest zbędne.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Jacek G. z zarzutem obrazy art. 8 ust. 2 prawa lokalowego, z którego wynika, że terenowy organ administracji państwowej może odmówić wyrażenia zgody na zawarcie umowy jedynie wtedy, gdyby pozostawała ona w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. W sprawie taka okoliczność nie występuje, a więc sprawowanie opieki nad najemcą ze względu na jego wiek oraz zdrowie jest zgodne z tymi zasadami. To zaś, że skarżący jest wnukiem najemcy nie ma, jego zdaniem, nic wspólnego z art. 8 prawa lokalowego. Możność sprawowania opieki bez zawarcia umowy nie zobowiązuje do opieki, a wspólne mieszkanie w kontekście sprawowania opieki dotyczy dwóch różnych spraw, a mianowicie: zawarcie umowy o opiekę stwarza określone uprawnienia po stronie najemcy /wypowiedzenie umowy, wystąpienie o eksmisję/ oraz określone obowiązki po stronie opiekuna.

W odpowiedzi na skargę zawarto wniosek o jej oddalenie, ponieważ zawarcie umowy, o której mowa w art. 8 ust. 2 prawa lokalowego, wywiera ten skutek, iż osoba sprawująca opiekę nad najemcą zaliczona zostaje do kręgu osób bliskich najemcy lokalu /art. 8 ust. 1 ustawy/. Bezsporne jest, że skarżący /wnuk/ jest z mocy prawa zaliczony do osób bliskich /art. 8 ust. 1/, a zatem może korzystać z uprawnień wynikających z art. 691 Kc. Nadto Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 kwietnia 1982 r. /I SA 2984/84/ wyraził pogląd, że osoba bliska najemcy w rozumieniu art. 8 prawa lokalowego, zamieszkująca z najemcą w lokalu, nie może być traktowana przez organ administracji państwowej jako podnajemca nawet wówczas, gdy nie jest objęta decyzją o przydziale lokalu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zaskarżona decyzja jest zgodna z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/.

Konsekwencją prawną umowy dotyczącej sprawowania opieki nad najemcą, stosownie do powołanego wyżej przepisu prawa, jest uznanie kontrahenta najemcy za jego osobę bliską, co wywołuje określone skutki prawne w zakresie uprawnień tej osoby. Oznacza to, że zawarcie umowy o sprawowanie opieki nad najemcą z zachowaniem warunków określonych w art. 8 ust. 2 tej ustawy nie dotyczy osób bliskich najemcy, których przymiot bliskości wynika ze związku krwi. Umowa taka nie wymaga zgody terenowego organu administracji państwowej i w związku z tym nie jest zawierana przed tym organem.

W sprawie niniejszej Jacek G. jest zstępnym najemcy /wnuczkiem/ i z mocy prawa jest zaliczony do osób bliskich najemcy /art. 8 ust. 1/ ze skutkami prawnymi w zakresie uprawnień wynikających z ustawy, a zatem w sprawie nie ma zastosowania art. 8 ust. 1 /ostatnie zdanie/ i ust. 2 prawa lokalowego. Wobec tego zaskarżona decyzja w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zawarcie umowy o sprawowanie opieki nad najemcą - Janem Sz. wynika z przyczyn formalnych powołanych wyżej, a nie z przyczyn merytorycznych. W związku z tym argumentacja zawarta w skardze i dotycząca zgodności tej umowy z zasadami współżycia społecznego staje się bezprzedmiotowa.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny skargę oddalił stosownie do art. 207 par. 5 Kpa.