Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Bd 74/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, oddalił skargę w przedmiotowej sprawie.
Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia środka odwoławczego doręczono skarżącemu, zgodnie ze złożonym przez niego wnioskiem, w dniu 31 marca 2010 r.
Wraz z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku skarżący zgłosił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od opłaty kancelaryjnej oraz ustanowienia radcy prawnego, w wyniku, którego postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2010 r. odmówiono mu przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem z dnia 23 kwietnia 2010 r. (26 kwietnia 2010 r. - data wpływu do Sądu) skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia Referendarza sądowego. Postanowieniem z dnia 26 lipca 2010 r. Sąd postanowił ustanowić dla skarżącego radcę prawnego oraz oddalił wniosek w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej.
Pismem z dnia 1 września 2010 r. (8 września 2010 r. – data wpływu do Sądu) Okręgowa Izba Radców Prawnych w B. poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika z urzędu. Dnia 9 września 2010 r. wyznaczony pełnomocnik złożył do Sądu wniosek o zwolnienie od zastępowania strony, o czym poinformowano Dziekana Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w B.. Pismem z dnia 10 września 2010 r. (14 września 2010 r. – data wpływu do Sądu) Okręgowa Izba Radców Prawnych w B. poinformowała o wyznaczeniu dla strony skarżącej nowego pełnomocnika.
W dniu 22 września 2010 r. (21 września 2010 r. – data stempla pocztowego na kopercie, k. 119 akt) pełnomocnik skarżącego złożył skargę kasacyjną od wyroku z dnia 10 marca 2010 r., wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia wskazując, iż termin do wniesienia środka odwoławczego upłynął bez winy strony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: ze zm.- dalej p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Zgodnie natomiast z art. 87 § 1 p.p.s.a. wniosek taki złożyć należy w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia, uprawdopodabniając przy tym okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).
Ponieważ odpis wyroku został doręczony skarżącemu w dniu 31 marca 2010r., trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał dla niego z dniem 30 kwietnia 2010r. Jak wynika z akt sprawy wraz ze złożeniem wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie m.in. ustanowienia radcy prawnego. Sąd przyznał stronie pomoc prawną w zakresie ustanowienia radcy prawnego w dniu 26 lipca 2010 r., jednakże możliwość działania w sprawie, wyznaczony radca prawny uzyskał dopiero w momencie zawiadomienia go o wyznaczeniu. Pismo z tą informacją przesłane przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w B. datowane jest na dzień 10 września 2010 r. Wyznaczony pełnomocnik odebrał ww. pismo w dniu 14 września 2010 r.
W sytuacji, w której przywrócenie terminu dotyczy skargi kasacyjnej, sporządzonej i wniesionej przez pełnomocnika ustanowionego przez sąd w czasie trwania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, oprócz wymogów szczegółowo określonych w art. 86 § 1, a także w art. 87 § 1, a także § 2 oraz 4 p.p.s.a., uwzględnić należy jednakże także inne warunki. Istotną kwestię stanowi szczególnie ustalenie momentu, od którego ustała przyczyna uchybienia terminowi wniesienia skargi do sądu. Problem ten, stanowił kwestię sporną nie tylko w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ale także w postępowaniu cywilnym. Różnica w sposobie udzielania pełnomocnictwa na gruncie tych dwóch postępowań sprowadza się do tego, iż w postępowaniu cywilnym wyznaczenie pełnomocnika jest równoznaczne z udzieleniem mu pełnomocnictwa (art. 118 k.p.c.), w postępowaniu sądowoadministracyjnym natomiast wyznaczony pełnomocnik uprawniony jest do występowania przed sądem dopiero od dnia udzielenia mu przez stronę pełnomocnictwa na piśmie.
Problematyka ta stała się przedmiotem uchwały 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2009r. (III CZP 117/08), w której stwierdzono, iż przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika ustanowionego przez sąd, ustaje w czasie, w którym ma on możliwość jej wniesienia, nie później jednak niż z upływem dwóch miesięcy od dnia zawiadomienia go o ustanowieniu pełnomocnikiem. Na gruncie ustawy p.p.s.a. przyjąć można, iż przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez pełnomocnika ustanowionego przez sąd, ustaje w czasie, w którym ma on możliwość jej wniesienia, nie później jednak niż z upływem 30 dni od dnia uzyskania przez niego pełnomocnictwa od strony.
Podobny pogląd zawiera teza postanowienia NSA z dnia 8 czerwca 2006r. (sygn. akt I FZ 198/06), zgodnie z którą w wypadku ustanowienia (...) radcy prawnego (...) w trybie art. 244 p.p.s.a., dniem w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.), jest dzień, w którym (...) radca prawny (...) miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak, niż dzień upływu 30 dnia od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie.
Przeciwna sytuacja bowiem, stwarzałaby dysproporcję w możliwości działania pełnomocnika ustanowionego przez sąd i pełnomocnika z wyboru, mającego 30 dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem, na sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 13 marca 2009r., sygn. akt II OZ 240/09).
Jak wynika z akt sprawy, pismo przesłane przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w B. datowane jest na dzień 10 września 2010 r., w dniu 14 września 2010 r. pełnomocnik został poinformowany o treści tego pisma, zaś w dniu 21 września 2010 r. wniesiona została skarga kasacyjna wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej złożenia. We wniosku tym pełnomocnik bezsprzecznie wykazał brak winy strony skarżącej w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie ma także najmniejszych wątpliwości, iż wniosek ten został złożony w przewidzianym terminie.
W związku z powyższym, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w sentencji postanowienia.