Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. określił stronie wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. Decyzja przesłana została na adres strony, jednak pomimo dwukrotnego awizowania w dniach 26 lutego 2010 r. oraz 08 marca 2010 r. nie została podjęta w terminie.
W odpowiedzi na złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz postanowieniem z dnia [...] stwierdził, że odwołanie od powyższej decyzji zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia.
W uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] organ powołując się na treść art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa wskazał, że zaskarżona decyzja doręczona została w trybie zastępczym w dniu 15 marca 2010 r. Warunkiem skuteczności czynności procesowej jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania, dlatego też zgodnie z treścią art. 223 § 2 pkt 1 powołanej ustawy, odwołanie należało wnieść w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, tj. najpóźniej w dniu 29 marca 2010 r.
Organ podał, że postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest rozstrzygnięciem zamykającym drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Postanowieniem z dnia [...] organ odwoławczy rozpoznał wniosek strony o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i po przeanalizowaniu wskazanych przez stronę argumentów nie znalazł podstaw na jego pozytywne rozpatrzenie, gdyż okoliczności wskazane w niniejszym wniosku nie wypełniły warunków określonych w art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, świadczących o braku zawinienia strony w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Okoliczności wskazane w uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia jednoznacznie potwierdzają, że strona składając w dniu 06 kwietnia 2010 r. odwołanie od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] doręczonej w trybie zastępczym w dniu 15 marca 2010 r., uchybiła 14 dniowemu terminowi do jego złożenia, bowiem termin ten upłynął w dniu 29 marca 2010 r. W konsekwencji uchybienie temu terminowi powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność zaskarżonej decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...]. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 162 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie.
W uzasadnieniu skarżący nie podzielił stanowiska organu, że doręczenie decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] spełnia wymogi określone w art. 150 Ordynacji podatkowej. Zdaniem strony, listonosz doręczając przesyłkę powinien był w pierwszej kolejności doręczyć ją sąsiadowi stosownie do art. 149 Ordynacji podatkowej. Tymczasem zawiadomienie o awizowaniu przesyłki zostało umieszczone w drzwiach domu na otwartej przestrzeni, co mogło spowodować jego zagubienie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W piśmie procesowym z dnia 27 grudnia 2010 r. strona wniosła o zwrot kosztów postępowania, przedstawiając ich listę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych.
Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
W tak określonym zakresie kognicji, Sąd uznał, że postanowienie będące przedmiotem skargi narusza przepisy prawa procesowego w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
W stanie faktycznym sprawy istotne jest to, że skarżący składając odwołanie od decyzji organu I instancji, złożył jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...]. Podkreślenia wymaga, że postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania, gdyż strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy.
Postanowienie w przedmiocie uchybienia terminowi oparte zostało na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2005 r. Nr 8, poz. 60), zwanej dalej O.p. Zgodnie z jego treścią organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
W takim stanie faktycznym organ podatkowy drugiej instancji nie mógł wydać postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania na podstawie wskazanego przepisu. Przepis ten znajduje bowiem zastosowanie tylko wtedy, gdy strona nie składa wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a organ podatkowy w toku postępowania odwoławczego stwierdzi uchybienie terminowi do złożenia odwołania. Zauważyć przy tym należy, że stwierdzenie przez organ podatkowy uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie stoi na przeszkodzie złożenia wniosku o przywrócenie tego terminu i do rozpoznania wniosku przez organ zgodnie z treścią art. 162 i art. 163 § 2 O.p.
Regulacje zawarte w Ordynacji podatkowej tworzą pewien model kolejności czynności, jakie organ podatkowy powinien wykonać w toku postępowania zainicjowanego samym odwołaniem. Po pierwsze, organ powinien zbadać odwołanie wnoszone przez stronę pod kątem jego dopuszczalności i terminowego wniesienia oraz spełnienia warunków określonych przepisem art. 222 O.p. Po drugie, w razie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania organ powinien wydać postanowienie, o którym mowa w art. 228 § 1 pkt 2 O.p., w dalszej zaś kolejności, w razie złożenia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, organ powinien rozpoznać ten wniosek według przepisów art. 162 i 163 § 2 O.p.
Natomiast w sytuacji, gdy strona wraz z wniesieniem odwołania składa wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a organ podatkowy w wydanym postanowieniu w przedmiocie tego wniosku przyjmuje, iż nastąpiło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, wyłączona zostaje możliwość wydania odrębnego postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., stwierdzającego to uchybienie.
Podobny pogląd jest prezentowany w orzecznictwie sądowym, np. wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2007 r., I GSK 1221/06; wyrok WSA z dnia 2 listopada 2009 r.,
I SA/Bd 428/09; wyrok WSA z dnia 21 września 2010 r., I SA/Bd 570/10.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż wydanie przez podatkowy postanowienia z dnia [...] stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, w sytuacji wcześniejszego wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia odwołania, było zbędne, bowiem już samo postanowienie, odmawiające stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania z przyczyn wskazanych w jego uzasadnieniu stwierdzało, że został uchybiony termin do wniesienia odwołania. Tym samym nie zachodziła konieczność powtórnego stwierdzenia tejże okoliczności w osobnym postanowieniu opartym o art. 228 § 1 pkt 2 O.p., który w sprawie nie miał już zastosowania.
Skoro zatem strona skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania wydanego w sytuacji, w której złożyła odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia, a organ odmówił przywrócenia terminu, to zasadnym było wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Mając zatem na względzie przedstawioną argumentację Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. W przedmiocie braku możliwości wykonania postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a. Natomiast o kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 205 § 1 i 3 w zw. 200 p.p.s.a. Do niezbędnych kosztów postępowania Sąd zaliczył: 1) wpis sądowy w kwocie 100 zł;
2) wynagrodzenia za utracony zarobek w wysokości wynikającej z art. 2 ust. 2 w zw. z art. 13 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym, tj. 30 zł. Sąd nie przyznał tego wynagrodzenia w wysokości wnioskowanej przez stronę, ponieważ nie udowodniła ona utraty zarobku w wysokości 70 zł;
3) koszty podróży w wysokości wynikającej z art. 4 ust. 1 w zw. z art.13 cyt. dekretu, tj. pociągiem osobowym drugiej klasy relacji [...] i z powrotem, w kwocie 23 zł Do niezbędnych kosztów postępowania nie należą natomiast opłaty za przelew pobrane w związku z dokonaniem wpłaty wpisu od skargi (por. wyrok z dnia 18 grudnia 2007 r., III SA/ Gl 1007/07; wyrok z dnia 5 marca 2008 r., III SA/Wa 142/08). Pozostałe koszty wskazane przez skarżącego w piśmie z dnia 27 grudnia 2010 r. dotyczą sprawy I SA/Bd 861/10 i nie mogą być uwzględnione w tym postępowaniu.