Uzasadnienie
Spółka "K" złożyła do tut. Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z [...] lipca 2008 r., wydaną w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2004 r. Spółka wniosła przy tym o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku podniesiono, że w chwili obecnej Spółka nie posiada wolnych środków na opłacenie określonych decyzjami zobowiązań podatkowych z uwagi na to, że jej oszczędności są w całości zaangażowane w obrocie finansowym związanym z obsługą Stacji Paliw. Zdaniem Spółki, wszczęcie postępowania egzekucyjnego pociągnie za sobą nieodwracalne skutki ekonomiczne. Sprzedaż egzekucyjna nieruchomości, doprowadzi do utraty przez Spółkę majątku będącego podstawą jej działalności, konieczność zmniejszenia zatrudnienia. Z wniosku wynika, że w poszczególnych miesiącach 2008 r. Spółka osiągnęła dochód w następujących wysokościach: w styczniu 5.881,71 zł, w lutym 3.635,69 zł, w marcu 26.612,82 zł, w lipcu 37.719,35 zł. Z wniosku wynika, że w kwietniu, maju i czerwcu 2008 r. sytuacja Spółki uległa minimalnej poprawie, jednakże uzyskane środki przeznaczono na pokrycie strat.
We wniosku podano także, że Spółka posiada zadłużenie względem Skarbu Państwa z tytułu zobowiązania podatkowego w kwocie 726.000,00 zł. Ponadto Spółka spłaca kredyt w kwocie 793.000,00 zł. Zobowiązania Spółki na 31 lipca 2008 r. wyniosły 908.000,00 zł. Wnioskująca Spółka podała również, że za ostatni rok obrotowy uzyskała według bilansu zysk w wysokości 148.246,36 zł, a wartość jej środków trwałych wyniosła 514.197,22 zł. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 600.000,00 zł. Na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie przedmiotowego wniosku Spółka dysponowała na rachunkach bankowych kwotą 30.557,76 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Rozpoznając wniosek Spółki Sąd zauważa, że zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub części następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Podkreślenia wymaga, że prawo pomocy stanowi wyjątek od ogólnej reguły ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i może być przyznane tylko w szczególnych sytuacjach. Jako forma dofinansowania z budżetu państwa, przyznanie prawa pomocy winno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe (tak np. postanowienie NSA z 24 października 2007 r., sygn. akt II FZ 426/07, niepubl.).
Okoliczności podane przez Spółkę we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazują tymczasem, że Spółka ma możliwość uzyskania środków finansowych na uiszczenie wpisu sądowego oraz pozostałych kosztów sądowych. Przede wszystkim z wniosku wynika, że Spółka posiada na rachunkach bankowych łącznie kwotę 30.557,76 zł. Z oświadczenia Spółki wynika również, że w poszczególnych miesiącach 2008 r. osiągnęła ona dochód. Podobnie za ostatni rok obrotowy Spółka uzyskała według bilansu zysk w wysokości 148.246,36 zł. Spółka dysponuje zatem środkami zapewniającymi możliwość pokrycia kosztów sądowych.
Ponadto w oświadczeniu o majątku i dochodach Spółka podała, że wysokość jej kapitału zakładowego (majątku lub środków finansowych) wynosi 600.000,00 zł, a wartość środków trwałych 514.197,22 zł. Spółka dysponuje więc majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość potencjalnych kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
W judykaturze niejednokrotnie już podkreślono, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą powinien w procedurze planowania wydatków uwzględniać również potrzebę gromadzenia środków na prowadzenie ewentualnego postępowania i liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych. Nie do przyjęcia jest okoliczność preferencyjnego traktowania innych zobowiązań podmiotu gospodarczego (w tym zobowiązań podatkowych, jak też zobowiązań kredytowych) względem kosztów postępowania sądowego, zwłaszcza, że wnioskująca Spółka osiąga dochód z prowadzonej działalności gospodarczej i posiada środki finansowe na rachunkach bankowych.
W niniejszej sprawie Spółka nie wykazała, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Dlatego też Sąd na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 przywołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.