Uzasadnienie
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 19 czerwca 2002 r. Izba Skarbowa po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa Przeładunku Paliw Płynnych "A"
Spółki z o.o. w G. z dnia 12 kwietnia 2002 r. uchyliła decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia 28 marca 2002 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995 r. oraz jej zwrotu i umorzyła postępowanie w sprawie.
Podstawą rozstrzygnięcia Izby Skarbowej był następujący stan faktyczny.
Przedsiębiorstwo Przeładunku Paliw Płynnych "A" Spółka z o.o. w zeznaniu wstępnym CIT-8 za rok podatkowy 1995 o wysokości dochodu/straty osiągniętej w roku podatkowym, złożonym w dniu 01.04.1996 r. w Pierwszym Urzędzie Skarbowym wykazała przychody w wysokości [...] zł, koszty uzyskania tych przychodów w wysokości [...] zł oraz dochód do opodatkowania w wysokości [...] zł. Od tak ustalonego dochodu Spółka odliczyła: kwotę [...] zł jako dochód wolny od podatku na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, darowiznę w wysokości [...] zł oraz ulgę inwestycyjną w wysokości [...] zł. Ostatecznie Spółka wykazała jako dochód podlegający opodatkowaniu kwotę [...] zł, od którego podatek (obliczony wg stawki 40%) wyniósł [...] zł.
Ponieważ Spółka w trakcie roku podatkowego wpłaciła na poczet zobowiązania podatkowego zaliczki w wysokości [...] zł, w zeznaniu wykazała nadpłatę w wysokości [...] zł. Nadpłatę tę Pierwszy Urząd Skarbowy zwrócił na rachunek bankowy Spółki w dniu 27.05.1996 r.
W dniu 28 grudnia 2001 r. Spółka "A" wystąpiła do Pierwszego Urzędu Skarbowego z wnioskiem, uzupełnionym pismem z dnia 11.01.2002 r., o wszczęcie – w trybie art. 165 § 1 Ordynacji podatkowej – postępowania administracyjnego i wydanie decyzji uznającej nakłady poniesione przez "A" na rzecz Gminy G.:
- 1. za darowiznę na cele określone w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych za wolne od podatku dochodowego lub
- 2. za koszty uzyskania przychodów w dacie ich poniesienia.
Spółka wnosiła również o uznanie istnienia w roku obrachunkowym 01.01-31.12.1995 r. nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych w kwocie [...] zł (zgodnie z korektą zeznania ostatecznego za 1995 r. załączoną do wniosku) oraz zaliczenia tej kwoty wraz z należnymi odsetkami na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych wnioskodawcy.
Pierwszy Urząd Skarbowy decyzją z dnia 28 marca 2002 r., nr [...], odmówił Spółce "A" stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995 r. oraz jej zwrotu.
W ocenie organu, skoro zeznanie wstępne CIT-8 Spółka złożyła w dniu 01.04.1996 r. zatem prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasło z dniem 01.04.2001 r. – stosownie do treści art. 80 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej.
Od powyższej decyzji Urzędu strona odwołała się do Izby wnosząc o jej uchylenie i zmianę w całości oraz wydanie decyzji uznającej nakłady poniesione przez Spółkę na rzecz Gminy G. za darowiznę na cele określone w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych za wolne od podatku dochodowego lub za koszty uzyskania przychodów w dacie ich ponoszenia. W odwołaniu Spółka podniosła, że Urząd wydając decyzje pominął treść petitum wniosku podatnika z dnia 27.12.2001 r., w którym wyraźnie sformułowano żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania decyzji uznającej nakłady wnioskodawcy na rzecz Gminy G. jako darowiznę na cele określone w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych. Dopiero jako dodatkowe żądanie uzależnione od prejudycjalnego rozstrzygnięcia co do meritum, wnioskodawca wnosił o uznanie istnienia nadpłaty w roku obrachunkowym 01.01.1995 r. - 31.12.1995 r. oraz zaliczenia należnej kwoty wraz z odsetkami na poczet przyszłych zobowiązań wnioskodawcy. Nie można zatem, zdaniem strony, zasadnie uznać, iż wniosek podatnika dotyczył żądania stwierdzenia nadpłaty.
Izba Skarbowa rozpatrując sprawę w toku postępowania odwoławczego przede wszystkim stwierdza, iż zgodnie z postanowieniami art. 70 § 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Przedawnieniu nie ulegają jedynie zobowiązania podatkowe zabezpieczone hipoteką jednakże po upływie terminu przedawnienia zaległość podatkowa może być egzekwowana tylko z przedmiotu hipoteki (art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej). Wskazała również, że bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu:
- 1. od dnia wydania decyzji o odroczeniu terminu płatności podatku lub rozłożeniu na raty zapłaty podatku lub zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, do dnia terminu płatności odroczonego podatku, ostatniej raty podatku lub ostatniej raty zaległości podatkowej,
- 2. od dnia nabycia prawa do ulgi podatkowej do dnia wygaśnięcia tego uprawnienia (art. 70 § 2 Ordynacji podatkowej).
Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek pierwszej czynności egzekucyjnej, o której podatnik został powiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zakończono postępowanie egzekucyjne. Kolejne wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie przerywa biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 3, 4 i 5 Ordynacji podatkowej).
Izba mając na względzie wskazane przepisy stanęła na stanowisku, iż zobowiązanie podatkowe Spółki "A" z tyt. podatku dochodowego od osób prawnych za rok 1995 przedawniło się z dniem 31 grudnia 2001 r.
Organ wskazał bowiem, iż z akt sprawy wynika, iż ww. zobowiązanie zostało uregulowane przez Spółkę już w trakcie roku podatkowego 1995 (w zeznaniu CIT-8 wykazała nadpłatę w wysokości [...] zł), a zatem nie istniała konieczność zabezpieczenia tego zobowiązania hipoteką czy też wszczęcia w sprawie postępowania egzekucyjnego. W niniejszej sprawie nie zachodziły także okoliczności – wskazane w treści art. 70 § 2 Ordynacji podatkowej – uzasadniające zawieszenie biegu terminu przedawnienia przedmiotowego zobowiązania.
Izba podkreśla, iż wśród zdarzeń uzasadniających przerwanie lub zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego – wskazanych w treści art. 70 Ordynacji podatkowej – ustawodawca nie wymienił prowadzenia przez organ podatkowy postępowania podatkowego (bez względu na to, czy postępowanie to zostało wszczęte z urzędu, czy na żądanie strony).
W konsekwencji, zdaniem Izby, już od dnia 1 stycznia 2002 r. postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego Spółki "A" z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 1995, wszczęte na podstawie art. 165 § 1 Ordynacji podatkowej na skutek złożenia przez stronę wniosku z dnia 28 grudnia 2001 r. stało się bezprzedmiotowe.
Jednocześnie organ odwoławczy stwierdza, iż wbrew wywodom zawartych w zaskarżonej decyzji skutkiem upływu terminu określonego w art. 80 Ordynacji podatkowej jest wygaśnięcie prawa do żądanie stwierdzenia nadpłaty, a żądanie złożone po upływie tego terminu jest prawnie bezskuteczne, co skutkować musiało uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.
W skardze na powyższą decyzję Izby Skarbowej skarżące Przedsiębiorstwo Przeładunku Paliw Płynnych "A" Spółka z o.o. w G. wniosła o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji. Skarżąca wniosła również o zasądzenie od Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 78 § 1, art. 21 § 3 oraz art. 121 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła podobnie jak w odwołaniu organom:
- - pominięcie treści petitum wniosku Spółki z dnia 27.12.2001 r., w którym wyraźnie sformułowano żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania decyzji uznającej nakłady wnioskodawcy na rzecz Gminy jako darowiznę na cele określone w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych. Dopiero jako dodatkowe żądanie uzależnione od prejudycjalnego rozstrzygnięcia co do meritum, wnioskodawca wnosił o uznanie istnienia nadpłaty w roku obrachunkowym 01.01.1995 r. - 31.12.1995 r. oraz zaliczenia należnej kwoty wraz z odsetkami na poczet przyszłych zobowiązań wnioskodawcy. Nie można było zatem – zdaniem skarżącej – uznać, iż wniosek Spółki dotyczył żądania stwierdzenia nadpłaty;
- - nie zastosowania w sprawie art. 78 § 1 w związku z art. 76 § pkt 1 lit.e lub art. 76 § 1 pkt 3 w związku z art. 74 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej;
- - zaniechanie przez Pierwszy Urząd Skarbowy podjęcia – z datą otrzymania deklaracji podatkowej podatku dochodowego za 1995 rok – działań z urzędu w przedmiocie uznania II raty darowizny za wolną od podatku dochodowego oraz wydanie przez Urząd decyzji w dniu 28.03.2002 r. po uprzednim dwukrotnym przedłużeniu terminu do wydania decyzji ponad okres ustawowy, przez co organ skarbowy naruszył zasadę zaufania wyrażoną w art. 121 Ordynacji podatkowej.
Nadto skarżąca z ostrożności procesowej podniosła również okoliczności faktyczne wpływające na ocenę merytoryczną żądania skarżącej.
Izba w odpowiedzi na skargę wnosząc o jej oddalenie podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W ustalonym niespornie stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy Izba prawidłowo, zresztą zgodnie z wolą skarżącej, wniosek Spółki z dnia 28.12.2001 r., uzupełniony pismem z dnia 11.01.2002 r. uznała jako żądanie wszczęcia postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego skarżącej Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 1995.
Stosownie do treści art. 165 § 1 Ordynacji podatkowej przedmiotowe postępowanie podatkowe zostało wszczęte wskutek powołanego wyżej wniosku strony z dnia 28.12.2001 r.
Mając jednakże na względzie przepis art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, w myśl którego zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, Izba zasadnie wywiodła, iż w rozważanej sprawie zobowiązanie podatkowe skarżącej Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 1995 r. – przedawniło się z dniem 31 grudnia 2001 r.
Skoro, jak trafnie stwierdza Izba, wszczęcie postępowania podatkowego czy to z urzędu, czy na wniosek strony nie przerywa biegu terminu przedawnienia (art. 70 § 2-5 Ordynacji podatkowej) tym samym Izba stwierdzając przedawnienie, postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe zasadnie umorzyła.
Również należy podzielić pogląd Izby, że skutkiem upływu terminu określonego w art. 80 Ordynacji podatkowej jest wygaśnięcie prawa do żądania stwierdzenia nadpłaty a żądanie złożone po upływie tego terminu jest prawnie bezskuteczne.
Skoro zatem prawo Spółki "A" do żądania stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995 r. wygasło z dniem 01.04.2001 r., to po tym dniu postępowanie podatkowe w sprawie stwierdzenia nadpłaty oraz jej zwrotu było bezprzedmiotowe. A zatem i z tej przyczyny postępowanie w sprawie stwierdzenia dla Spółki "A" nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 1995 należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.
Również podzielić należy pogląd Izby odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, iż przepisy art. 78 § 1 w związku z art. 76 § 1 pkt 1 lit.e Ordynacji podatkowej dotyczą prawa podatników do zwrotu nadpłaty określonej decyzją organu podatkowego; tymczasem w przedmiotowej sprawie decyzja określająca wysokość nadpłaty Spółki "A" z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 1995 nie została wydana.
Natomiast powołany art. 76 § 1 pkt 3 w związku z art. 74 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej znajduje zastosowanie w przypadku, gdy wysokość nadpłaty została przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych określona w zeznaniu wstępnym, a – jak wynika z akt sprawy – Spółka "A" w zeznaniu wstępnym za rok 1995 wykazała nadpłatę jedynie w wysokości [...] zł, którą Urząd zwrócił na rachunek bankowy Spółki w dniu 27.05.1996 r.
Za bezzasadny uznać należy również zarzut nie podjęcia przez Urząd – z chwilą złożenia przez Spółkę "A" zeznania podatkowego w podatku dochodowym za 1995 r. – "działań z urzędu w przedmiocie uznania II raty darowizny za wolną od podatku dochodowego", skoro organ może, ale nie musi wszczynać postępowania podatkowego.
Z tych przyczyn na mocy art. 151 cyt.w. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w wyroku.
AR