Uzasadnienie
Pismem z dnia 18 października 2016 r. skarżący, działający przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodu. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że na chwilę obecną nie posiada środków umożliwiających wykonanie ustalonego zobowiązania podatkowego. Skarżący wskazał, że nie prowadzi działalności gospodarczej, jest rolnikiem, a pozyskiwane świadczenia w związku z działalnością rolniczą są w całości przeznczone na utrzymanie gospodarstwa oraz rodziny. Zdaniem podatnika, wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowałoby konieczność zaprzestania prowadzonej działalności, uniemożliwiłoby zabezpieczenie gospodarstwa na nadchodzący okres zimowy i spowodowałoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudności w odwróceniu skutków związanych z faktyczną ciągłością działalności rolniczej. Ponadto prowadzenie egzekucji utrudniłoby również pozyskanie źródeł utrzymania dla niego oraz jego rodziny, ponieważ ma na utrzymaniu dwoje dzieci w wieku 12 lat i 8 lat.
Pismem z dnia 27 grudnia 2016 r. skarżący przedłożył odpisy skróconych aktów urodzenia dzieci oraz wydruk z CEDIG oraz informację o objęciu go ubezpieczeniem społecznym KRUS.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...).
Z konstrukcji wyżej wymienionej normy prawnej wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Jak przyjęto w orzecznictwie, sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie, bowiem samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia. Twierdzenia strony powinny również być poparte dokumentami źródłowymi (por. postanowienie NSA z dnia 27 września 2012 r. II FZ 781/12 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Przesłanki uwzględnienia przez sąd wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zostały wymienione alternatywnie i w sposób wyczerpujący (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków).
Ustalając pojęcie "znacznej szkody" w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przez pojęcie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową, a także niemajątkową - która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Można o niej mówić również, jeżeli rozmiary szkody wykonaniem zaskarżonej decyzji są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1588/06, niepubl., postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1386/07, niepubl. i postanowienie NSA z 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 386/08).
Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I FZ 37/14, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Istotnym jest, że podmiot występujący o wstrzymanie wykonania decyzji, który zaniechał podania jakichkolwiek okoliczności, mających uzasadniać jego żądanie, nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Zatem twierdzenia strony skarżącej winny być poparte niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych, jak również skonkretyzowanych danych, wystarczająco obrazujących jej sytuację. Brak takiego odniesienia uniemożliwia pozytywną weryfikację ich wiarygodności, a w rezultacie przychylenie się do zgłoszonego żądania.
Na tle okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy wniosek strony skarżącej, w ocenie Sądu, powyższych wymogów nie spełnia. Skarżący, formułując w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowałoby konieczność zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, uniemożliwiłoby zabezpieczenie gospodarstwa na nadchodzący okres zimowy i spowodowałoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudności w odwróceniu skutków związanych z faktyczną ciągłością działalności rolniczej. Ponadto prowadzenie egzekucji utrudniłoby również pozyskanie źródeł utrzymania dla niego oraz jego rodziny, ponieważ ma na utrzymaniu dwoje dzieci.
Podnieść należy, że użyte w art. 61 § 3 p.p.s.a. pojęcia nieostre, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wymagają skonkretyzowania w postaci argumentacji strony skarżącej, względnie gdy okaże się to konieczne - zobrazowania opisanej we wniosku sytuacji za pomocą odpowiednich dokumentów. Jednakże skarżący oprócz odpisów skróconych aktów urodzenia dzieci, wydruku z CEDIG oraz informacji o objęciu ubezpieczeniem KRUS nie przedstawił żadnych argumentów ani dokumentacji, mogących stanowić potwierdzenie dla podniesionych przez niego w tym zakresie okoliczności.
Jest bezspornym, że do oceny zasadności wniosku konieczne jest dysponowanie aktualnymi danymi o stanie majątkowym strony. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku strony skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki, musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów, posiadanych oszczędnościach, czy ponoszonych wydatkach (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 17 kwietnia 2012 r. sygn. akt I SA/Gd 322/12, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Należy zaakcentować, że przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2009 r., sygn. akt I FSK 450/09, CBOSA).
Końcowo, powtórzyć należy, że na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd nie dokonuje oceny merytorycznej skargi. Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny sądu w toku rozprawy a udzielenie ochrony tymczasowej, wynikającej z art. 61 p.p.s.a. to dwie odrębne kwestie (por. B. Dauter, Komentarz do art. 61 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, teza 8, LEX, 2013 r.).
Konkludując, w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.