Uzasadnienie
Wnioskiem złożonym na formularzu PPF w dniu 13 czerwca 2018 r. W. K. (dalej jako "Skarżący") zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz ustanowienie adwokata.
Z uwagi na to, że nadesłany formularz PPF nie został podpisany, co uniemożliwiało nadanie mu dalszego biegu referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 19 czerwca 2018 r. wezwał Skarżącego do usunięcia braków formalnych przedmiotowego wniosku poprzez jego podpisanie w siedzibie sądu lub nadesłanie wypełnionego i podpisanego przez wnioskodawcę formularza PPF, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Powyższą przesyłkę doręczono Skarżącemu w dniu 25 czerwca 2018 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 25 akt sądowych).
Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 18 lipca 2018 r. pozostawił bez rozpoznania wniosek Skarżącego z dnia 13 czerwca 2018 r. o przyznanie prawa pomocy, bowiem Skarżący nie uzupełnił w zakreślonym terminie – który upłynął bezskutecznie w dniu 2 lipca 2018 r. – braków formalnych wniosku, do usunięcia których został wezwany.
Od powyższego zarządzenia, pismem z dnia 10 sierpnia 2018 r., Skarżący wniósł sprzeciw, podnosząc, że wniosek o prawo pomocy złożył na formularzu. W związku z tym wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i przesłanie formularza PPF celem jego podpisania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 471/18 utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie referendarza sadowego z dnia 18 lipca 2018 r., z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakreślonym terminie, który upłynął bezskutecznie z dniem 2 lipca 2018 r.
Powyższe postanowienie doręczono Skarżącemu w dniu 4 sierpnia 2018 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 41 akt sądowych) wraz z pouczeniem o jego niezaskarżalności.
Na powyższe postanowienie Skarżący złożył pismem z dnia 11 września 2018 r. zażalenie, wnosząc o jego uchylenie i wskazując, że uzupełnił brak formalny wniosku w terminie, na dowód czego załączył kserokopię podpisanego formularza PPF oraz kserokopię potwierdzenia nadania przesyłki w dniu 2 lipca 2018 r., na którym wskazano sygn. akt I SA/Gd 471/18.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przekazano wyłączony z akt sprawy o sygn. II SA/Gd 206/18 oryginał wniosku Skarżącego o przyznanie prawa pomocy – formularz PPF wraz z kopertą dotyczący sprawy o sygn. akt I SA/Gd 471/18.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej jako: "P.p.s.a."), do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Stosownie do art. 178 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Według treści art. 260 § 2 w zw. z § 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 6 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, Sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie zmienia albo utrzymuje w mocy, orzekając jako sąd drugiej instancji i stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Skoro zatem, tut. Sąd rozpoznając sprzeciw Skarżącego od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 18 lipca 2018 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku Skarżącego o przyznanie prawa pomocy, działał jako sąd drugiej instancji, to postanowienie tut. Sądu z dnia 27 sierpnia 2018 r. (o utrzymaniu w mocy ww. zarządzenia) jest ostateczne i niezaskarżalne. O powyższym pouczono Skarżącego w piśmie przewodnim z dnia 30 sierpnia 2018 r., przy którym przesłano postanowienie tut. Sądu z dnia 27 sierpnia 2018 r.
W związku z powyższym, zażalenie Skarżącego wniesione na postanowienie tut. Sądu z dnia 27 sierpnia 2018 r., jako niedopuszczalne, podlegało odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., o czym Sąd orzekł w punkcie pierwszym sentencji niniejszego postanowienia.
Jednakże, z uwagi na fakt, iż podniesione w tym zażaleniu okoliczności faktyczne, znalazły swoje odzwierciedlenie w aktach prowadzonej przez tut. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawy, Sąd na podstawie art. 165 P.p.s.a. postanowił o uchyleniu postanowienia z dnia 27 sierpnia 2018 r.
Zgodnie z treścią art. 165 P.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i obowiązującym prawie (por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, 2017, wyd. 5, str. 718). Powinny to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia.
Jak natomiast wynika z akt sprawy, Skarżący załączył do wniesionego zażalenia kserokopię podpisanego formularza PPF oraz kserokopię potwierdzenia nadania przesyłki w dniu 2 lipca 2018 r., na którym wskazano sygn. akt I SA/Gd 471/18. Zaś przy piśmie z dnia 18 września 2018 r., w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, przekazano wyłączony z akt sprawy o sygn. II SA/Gd 206/18 oryginał wniosku Skarżącego o przyznanie prawa pomocy – formularz PPF wraz z kopertą dotyczący sprawy o sygn. akt I SA/Gd 471/18. Zauważyć przy tym należy, iż formularz ten został przez Skarżącego podpisany.
W związku z powyższym, w niniejszej sprawie nastąpiła istotna zmiana okoliczności. Wykazanych powyżej okoliczności nie wziął bowiem pod uwagę tut. Sąd rozpoznając sprzeciw Skarżącego od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku Skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Uznać należy, iż utrzymanie w mocy ww. zarządzenia referendarza sądowego było nieprawidłowe, a co najmniej przedwczesne. Postanowieniem tym Sąd zamknął Skarżącemu drogę do zbadania zasadności wniesionego przez niego – po uzupełnieniu braków formalnych – wniosku o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie.
Z tych względów uzasadnione było uchylenie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 471/18 w przedmiocie utrzymania w mocy zarządzenia referendarza sądowego z dnia 18 lipca 2018 r., o czym Sąd orzekł na podstawie art. 165 P.p.s.a. w punkcie drugim sentencji niniejszego postanowienia.