Uzasadnienie
Wnioskiem, złożonym na formularzu PPF w dniu 27 listopada 2008 r., M. W. zwróciła się o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Uznając, że zawarte we wniosku oświadczenie strony jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony referendarz sądowy w trybie art. 255 ustawy z dnia 9 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej jako "P.p.s.a.") wezwał M. W. do przedłożenia dodatkowych dokumentów w tym. m.in. wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych przez nią i jej matkę rachunków bankowych (w tym kont i lokat dewizowych), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownych oświadczeń w tym przedmiocie, zaświadczenia z urzędu gminy o dochodzie osiąganym z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego.
Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2009 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy stwierdzając, że strona nie wywiązała się w pełni z nałożonego na nią obowiązku.
W uzasadnieniu podkreślono, że pomimo wyraźnego wezwania wnioskodawczyni nie przedłożyła wyciągów z prowadzonego dla niej rachunku, pomimo że, jak sama wskazała, takowy rachunek posiada, jak również wyciągów z rachunków prowadzonych dla jej matki albo oświadczenia, iż matka rachunków bankowych nie posiada. W ocenie referendarza wnioskodawczyni nie uczyniła również zadość wezwaniu w zakresie przedłożenia zaświadczenia o dochodzie osiąganym z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego, ponieważ żaden z przedłożonych odpisów protokołów strat w gospodarstwie rolnym nie dotyczył roku 2008, a wyłącznie lat wcześniejszych.
W sprzeciwie od powyższego postanowienia M. W. zaznaczyła, że nie przedłożyła wyciągu z rachunku bankowego ponieważ w sytuacji, gdy na koncie od dłuższego czasu brak jest operacji bankowych, za jego sporządzenie bank pobiera opłatę w wysokości 30 zł. Strona wskazała ponadto, że gmina nie wystawia zaświadczeń o wysokości dochodu osiąganego z gospodarstwa rolnego oraz że nie ma ona możliwości przedłożenia protokołów strat za 2008 r., ponieważ nie wystąpiła o ich oszacowanie. Do sprzeciwu dołączono kopię korespondencji strony z pracownikiem banku potwierdzającą wysokość opłaty za sporządzenie wyciągu, postanowienie Urzędu Gminy [...] odmawiające, z uwagi na brak kompetencji organu w tym zakresie, wydania zaświadczenia o wysokości dochodu z gospodarstwa rolnego oraz pismo Wójta Gminy [...] potwierdzające wystąpienie kląski suszy na terenie gminy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 260 ustaw P.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Zgłoszone przez skarżącą żądanie obejmuje przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca przedstawiła, przy szczególnym uwzględnieniu materiałów przedłożonych zarówno na wezwanie referendarza, jak i dołączonych do sprzeciwu, wystarczające dla oceny jej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych dowody, przemawiające za przyznaniem prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonym przez wnioskodawczynię prowadzi ona gospodarstwo rolne, które nie przynosi jej dochodów, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką, otrzymującą emeryturę w wysokości 1.350,78 zł brutto, stanowiącą jedyne źródło utrzymania obu kobiet. Majątek wnioskodawczyni stanowi mieszkanie o powierzchni 31,7 m2 oraz nieruchomość rolna o obszarze 7,51 ha, nie posiada ona żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni jako przyczynę nieuzyskiwania w latach 2005-2008 dochodów z prowadzonego gospodarstwa rolnego wskazała klęski żywiołowe (susze, przymrozki, nadmierne opady) oraz szkody wyrządzone przez zwierzynę łowną, w wyniku których zniszczone zostały uprawy. Do wniosku wnioskodawczyni dołączyła odcinek emerytury matki za listopad 2008 r. oraz odpisy dowodów potwierdzających poniesienie strat w gospodarstwie rolnym w latach 2006-2007.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza wnioskodawczyni w piśmie z dnia 29 grudnia 2008 r. oświadczyła ponadto, iż saldo posiadanego przez nią rachunku bankowego, założonego dla potrzeb płatności obszarowych, wynosi 1,85 zł oraz że z uwagi na brak operacji na koncie od kilku miesięcy bank nie przysyła jej wyciągów. Wnioskodawczyni oświadczyła też, iż nie osiąga dochodów z gospodarstwa rolnego oraz że zarówno ona jak i jej matka nie posiadają pojazdów mechanicznych, jak również zadłużenia w bankach. Do oświadczenia wnioskodawczyni dołączyła faktury za telefon, gaz, prąd, wodę oraz dokument obrazujący wysokość składki na KRUS za IV kwartał 2008 r. Poprzez zawarte w sprzeciwie oświadczenia i dołączone dokumenty skarżąca uprawdopodobniła, że nie osiąga ona dochodów z gospodarstwa rolnego oraz że ani ona, ani też matka skarżącej nie posiadają oszczędności na rachunkach bankowych.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że skarżąca nie jest w stawnie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i swojej rodziny. Jedynym bowiem faktycznym źródłem utrzymania skarżącej jest otrzymywana przez jej matkę emerytura. Wysokość tej emerytury jest natomiast niższa niż suma kwot wynikająca z przedłożonych przez skarżącą rachunków związanych z utrzymaniem domu i gospodarstwa rolnego.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.