Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. (dalej także: "organ odwoławczy" albo "DIS") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] [...] Urzędu Skarbowego w S. (dalej: "organ pierwszej instancji") z dnia [...] nr [...] określającą A Sp. z o.o. w C. (dalej: "skarżąca" albo "spółka") zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok podatkowy od 21 listopada 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. w kwocie [...]zł.
Na powyższą decyzję organu odwoławczego spółka, reprezentowana przez pełnomocnika – doradcę podatkowego wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
W treści skargi datowanej na dzień 3 sierpnia 2016 r. pełnomocnik skarżącej wskazywał, że decyzję doręczono w dniu 4 lipca 2016 r. Pełnomocnik wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej odrzucenie z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia skargi.
W tych ramach DIS wskazywał, że do odwołania od decyzji organu pierwszej instancji dołączone zostało pełnomocnictwo szczególne dla doradcy podatkowego A. R. na druku urzędowym PPS-1, na którym wskazany został adres elektroniczny do doręczeń, tj. "[...]"., zaś w dniu 6 maja 2016 r. pełnomocnik poinformował w rozmowie telefonicznej, że posiada bezpieczny podpis elektroniczny, upoważniający do podpisywania Urzędowego Poświadczenia Doręczenia (UPD) dokumentu elektronicznego.
Przywołując następnie regulacje dotyczące doręczeń pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej w postępowaniu podatkowym DIS zaznaczył, że zaskarżona decyzja była doręczana pełnomocnikowi spółki za pomocą platformy ePUAP. Z Urzędowego Poświadczenia Doręczenia tej decyzji wynika przy tym: - data utworzenia poświadczenia: 2016-06-17; - brak daty odbioru; - data utworzenia pierwszego UPD: 2016-06-17; - data utworzenia powtórnego UPD: 2016-06-25; - termin doręczenia: 2017-07-01; data uznania dokumentu za doręczony: 2016-07-02. Organ odwoławczy zaznaczył, że dokument nie został przez adresata odebrany w terminie 14 dni od wysłania pierwszego UPD, zatem uznano go za doręczony w dniu 2 lipca 2016 r. Nadto DIS zwrócił uwagę, iż dzień ten przypadał na sobotę, uznaną w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2011 r. sygn. akt I OPS 1/11 za dzień równorzędny z dniem wolnym od pracy, zatem ostatnim dniem terminu był poniedziałek 4 lipca 2016 r. jako najbliższy po sobocie dzień powszedni.
Organ odwoławczy zaznaczył dalej, że termin przewidziany do wniesienia skargi upłynął z dniem 3 sierpnia 2016 r., a nadana została ona za pośrednictwem urzędu pocztowego w dniu 4 sierpnia 2016 r. DIS ponadto zwrócił uwagę, że niezależnie od powyższego przesyłka zawierająca skargę została skierowana bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (wpływ do Sądu: 8 sierpnia 2016r.), który przekazał ją organowi w dniu 10 sierpnia 2016 r. (sygn. akt I KO/Gl 49/16). Zdaniem DIS także i z tej przyczyny spółka wniosła skargę z przekroczeniem terminu.
W piśmie procesowym z dnia 22 września 2016 r. pełnomocnik skarżącej wskazywał, że nie miał możliwości odebrania w imieniu spółki decyzji wysłanej za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, bowiem pracownicy organu wpisali błędny adres elektroniczny i decyzja przekazana została na "wirtualny skład". Pełnomocnik zaznaczył przy tym, iż wielokrotnie interweniował telefonicznie zarówno w organie jak i w ePUAP. Pełnomocnik spółki podniósł też, że po wielu bezowocnych próbach niepodpisaną decyzję wysłano mu za pośrednictwem Poczty Polskiej i otrzymał ją dopiero w dniu 8 lipca 2016 r. Wyraził przy tym wątpliwość, czy decyzja ta została w ogóle prawidłowo doręczona.
W piśmie z dnia 25 stycznia 2017 r. organ odwoławczy zaakcentował, iż w dniu 18 maja 2016 r. doręczył pełnomocnikowi skarżącej postanowienie z dnia 16 maja 2016r. o wyznaczeniu stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, przy czym doręczenie to nastąpiło na ten sam adres, który pełnomocnik wskazał w pełnomocnictwie szczególnym, dołączonym do odwołania. Bezpodstawny jest zatem zarzut wpisania przez organ błędnego adresu elektronicznego pełnomocnika przy doręczaniu zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo organ odwoławczy wskazywał, że w skardze pełnomocnik spółki nie wysunął żadnych zarzutów w zakresie niedoręczenia decyzji a co więcej podawał, że decyzja została doręczona w dniu 4 lipca 2016 r.
DIS odniósł się również do twierdzeń pełnomocnika spółki, dotyczących nie wygenerowania się decyzji po "wejściu" do systemu i zaznaczył, przywołując korespondencję mailową z pełnomocnikiem skarżącej, iż pełnomocnik ten został poinformowany w jaki sposób należy odebrać dokument. Ponadto, z nadesłanej przez organ odwoławczy przy ww. piśmie z dnia 25 stycznia 2017 r. dokumentacji wynika, że w dniu 8 lipca 2016 r. za pośrednictwem operatora pocztowego doręczono pełnomocnikowi spółki kserokopię zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 2 marca 2017 r. pełnomocnik spółki w szczególności wyjaśnił, że w stwierdzeniu, iż decyzję doręczono w dniu 4 lipca 2016 r. miał na myśli doręczenie zastępcze według organu. Pełnomocnik podtrzymał swoje stanowisko, zgodnie z którym nie miał możliwości odebrania decyzji wysłanej drogą elektroniczną. Zaznaczył przy tym, że za datę doręczenia zaskarżonej decyzji uznaje dzień 8 lipca 2016 r., w którym odebrał przesłaną za pośrednictwem Poczty niepodpisaną decyzję i na niej opiera prawo do wniesienia skargi, gdyż dopiero wówczas zapoznał się z jej treścią.
Następnie na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2017 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał wniesioną skargę i stwierdził, że z decyzją skierowaną do niego drogą elektroniczną mógł zapoznać się dopiero w dniu 10 sierpnia 2016 r., kiedy uzyskał od systemu ePUAP informację, w jaki sposób "ściągnąć" decyzję dostępną na serwerach. Jednocześnie wskazał, że za pośrednictwem Poczty przesłano mu wersję decyzji, kierowaną wcześniej drogą elektroniczną, a więc nie zawierającą podpisu osoby, która ją wydała. Pełnomocnik wyjaśnił również, że skarga skierowana została bezpośrednio do Sądu z uwagi na błąd nowego pracownika i podniósł, że nawet w przypadku skierowania skargi do niewłaściwego organu należy uznać, iż termin zaskarżenia decyzji został zachowany. Pełnomocnik potwierdził również, że decyzję w formie pisemnej otrzymał w dniu 8 lipca 2016 r., co dokumentuje zwrotne potwierdzenie odbioru.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Ponadto, na mocy art. 54 § 1 P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia (art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
W rozpatrywanej sprawie, w ocenie składu orzekającego, skarga została wniesiona z uchybieniem terminu i jako taka podlegać musi odrzuceniu.
Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja z dnia [...] została skutecznie doręczona pełnomocnikowi spółki, w sposób zastępczy, w dniu 4 lipca 2016 r.
Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 144 § 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - w brzmieniu obowiązującym w dacie doręczania zaskarżonej decyzji (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., dalej: "O.p."), doręczanie pism pełnomocnikowi będącemu adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym oraz organom administracji publicznej następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego.
Zgodnie zaś z art. 152a § 1 O.p., w celu doręczenia pisma w formie dokumentu elektronicznego organ podatkowy przesyła na adres elektroniczny adresata zawiadomienie zawierające: 1) informację, że adresat może odebrać pismo w formie dokumentu elektronicznego;
2) wskazanie adresu elektronicznego, z którego adresat może pobrać pismo i pod którym powinien dokonać potwierdzenia doręczenia pisma, 3) pouczenie dotyczące sposobu odbioru pisma, a w szczególności sposobu identyfikacji pod wskazanym adresem elektronicznym w systemie teleinformatycznym organu podatkowego, oraz informację o wymogu podpisania urzędowego poświadczenia odbioru w sposób, o którym mowa w art. 20a ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.
Zgodnie z art. 152a § 2 O.p., w przypadku nieodebrania pisma w formie dokumentu elektronicznego w sposób określony w § 1 pkt 3, organ podatkowy po upływie 7 dni, licząc od dnia wysłania zawiadomienia, przesyła powtórne zawiadomienie o możliwości odebrania tego pisma. Na mocy zaś art. 152a § 3 O.p., w przypadku nieodebrania pisma doręczenie uważa się za dokonane po upływie 14 dni, licząc od dnia przesłania pierwszego zawiadomienia.
Z akt sprawy wynika (vide: Urzędowe Poświadczenie Doręczenia znajdujące się w aktach administracyjnych), że pierwsze zawiadomienie o przesyłce zawierającej zaskarżoną decyzję (data utworzenia pierwszego UPD) zostało przekazane na adres mailowy pełnomocnika spółki w dniu 17 czerwca 2016 r. Powtórne zawiadomienie (data utworzenia powtórnego UPD) miało miejsce w dniu 25 czerwca 2016 r. Zatem, wobec braku daty odbioru, w dniu 1 lipca 2016 r. upłynął 14-dniowy termin, zaś po upływie 14 dni, zgodnie z art. 152a § 3 O.p., był dzień 2 lipca 2016 r. i z tym dniem powiązany został skutek prawny doręczenia. Zaznaczyć przy tym trzeba, że zgodnie z art. 12 § 5 O.p., jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy, chyba że ustawy podatkowe stanowią inaczej. Ponieważ dzień 2 lipca 2016 r. była to sobota, tak więc ostatecznie uznać należy, że zaskarżona decyzja doręczona została pełnomocnikowi skarżącej, na wskazany przez niego w pełnomocnictwie procesowym (vide: druk PPS-1, w aktach administracyjnych) adres elektroniczny, w dniu 4 lipca 2016 r. (poniedziałek), a więc termin przewidziany na wniesienie skargi upływał z dniem 3 sierpnia 2016 r. Skarga nadana została natomiast w placówce pocztowej K. 1 dopiero w dniu 4 sierpnia 2016 r. Co więcej, skierowana została bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z pominięciem organu odwoławczego, co zresztą potwierdził sam pełnomocnik skarżącej na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2017 r., wskazując przy tym na błąd nowego pracownika kancelarii.
Należy zaznaczyć, że skarga wpłynęła do Sądu w dniu 8 sierpnia 2016 r. (data prezentaty) i Sąd przekazał ją do właściwego organu w dniu 10 sierpnia 2016 r. (data nadania na adres organu odwoławczego) przy sygn. akt I KO/Gl 49/16; data przekazania jest faktycznym dniem wniesienia skargi.
W orzecznictwie i literaturze zaznacza się bowiem, iż w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, o zachowaniu terminu do jej wniesienia decyduje data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej (por. np. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. Lexis Nexis, Warszawa 2005, str. 248). W przypadku przekazania skargi według właściwości organowi przez sąd administracyjny, do którego bezpośrednio skarga została wniesiona, sąd ten działa jako pośrednik, zastępując działanie skarżącego (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 659/11, opubl. LEX nr 1081043).
Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że nawet przyjmując, na korzyść strony, za datę doręczenia decyzji dzień 8 lipca 2016 r., kiedy to pełnomocnik otrzymał drogą pocztową, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, kopię zaskarżonej decyzji, skarga była spóźniona, gdyż wówczas trzydziestodniowy termin przewidziany na wniesienie skargi upłynął z dniem 8 sierpnia 2016 r., a skarga, wobec konieczności jej przekazania przez Sąd organowi, uznana musi być za wniesioną dopiero w dniu 10 sierpnia 2016 r.
Mając na względzie przedstawioną argumentację na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i art. 58 § 3 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.