Uzasadnienie
M. K., reprezentowany przez doradcę podatkowego P. Z., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Kielcach z dnia 23 lutego 2026 r. nr 2601-IOV-1.4103.32.2025 w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2019 oraz 2020 roku.
Zarządzeniem z 17 kwietnia 2026 r., doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 4 maja 2026 r., skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia, przez złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz podanie numeru pesel strony skarżącej.
W dniu 12 maja 2026 r. pełnomocnik strony zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z wnioskiem o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Równocześnie z wnioskiem wykonał czynności, do których uzupełnienia został wezwany.
Postanowieniem z 22 maja 2026 r., sygn. akt I SA/Ke 146/26 WSA w Kielcach odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi.
Z kolei postanowieniem z 20 lipca 2026 r., sygn. akt II FZ 127/26 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie wniesione przez stronę na ww. rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargę należało odrzucić.
Zgodnie z art. 57 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2026 r. poz. 143, ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, szczegółowo opisanym w art. 46 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. pismo strony, w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku.
Nadto w postępowaniu przed sądem administracyjnym strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać osobiście lub przez pełnomocników (art. 34 p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 37 § 1 i 46 § 3 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa.
W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
W realiach sprawy strona skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika wniosła skargę, w której nie wskazano jej numeru PESEL. Nadto wraz ze skargą nie przedłożono dokumentu pełnomocnictwa, pomimo podpisania jej przez pełnomocnika będącego doradcą podatkowym.
Zaznaczyć należy, że zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lipca 2023 r., sygn. II GPS 3/22 niezachowanie określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu (podanie numer PESEL strony wnoszącej pismo) jest brakiem formalnym, który winien być uzupełniony w trybie art. 49 §1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. niezależnie, czy numer ten znajduje się w aktach administracyjnych będących w dyspozycji sądu. Jak wynika z podjętej przez NSA uchwały, numer PESEL musi znajdować się w pierwszym piśmie strony skarżącej w sprawie, a w przypadku jego braku - na wezwanie sądu - winien być w zakreślonym terminie nadesłany. Sąd nie jest uprawniony do podejmowania czynności procesowych za stronę, w szczególności uzupełniania braków formalnych pisma na podstawie np. akt administracyjnych.
Z uwagi na stwierdzone braki formalne skargi, należało wezwać stronę do ich usunięcia.
Pismo sądu z 21 kwietnia 2026 r. dotyczące wezwania do usunięcia braków formalnych skargi (k. 19 akt sądowych) zostało doręczone pełnomocnikowi strony 4 maja 2026 r. (UPD – k. 27 akt sądowych).
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że ustawowy (7 - dniowy termin) do wykonania nałożonych na stronę obowiązków upłynął 11 maja 2026 r. Tymczasem, jak wynika z akt sprawy pełnomocnik strony wykonał wezwanie sądu już po upływie wyznaczonego terminu, przedkładając jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Postanowieniem z 22 maja 2026 r. WSA w Kielcach odmówił stronie przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi, a Naczelny Sąd Administracyjny 20 lipca 2026 r. oddalił zażalenie strony na to postanowienie.
Z tych względów sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.
Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 sentencji postanowienia znajduje oparcie w treści przepisu art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.