Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 26 lutego 2008r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach w niniejszej sprawie pozostawił wniosek J. D. i M. D. o zwolnienie od kosztów sądowych bez rozpoznania, z powodu złożenia przez stronę wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF po upływie wyznaczonego stronie w tym celu terminu.
W dniu 10 marca 2008r. do tut. Sądu wpłynął wniosek skarżących o przywrócenie terminu sprawy o sygnaturach akt I SA/Ke 28/08 i I SA/Ke 27/08.
Zarządzeniem z dnia 12 marca 2008r. wezwano J. i M. małżonków D. do sprecyzowania powyższego wniosku w terminie 3 dni poprzez wskazanie o przywrócenie terminu do jakiej czynności procesowej wnoszą.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżący w terminie, bo pismem z dnia 20 marca 2008r., wskazali, iż wniosek dotyczył przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jednocześnie skarżący złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna (art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a.). Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 §1 ustawy p.p.s.a.). Wniosek taki powinien odpowiadać warunkom formalnym przewidzianym w art. 46 ustawy p.p.s.a.. Wnosi się go do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 §1 ustawy p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 §4 ustawy p.p.s.a.).
Ponadto we wniosku takim należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy (B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze, 2005, str. 219).
Niewątpliwie z dniem 3 marca 2008r. skarżący otrzymali przesyłki sądowe zawierające odpisy zarządzenia o pozostawieniu ich wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych bez rozpoznania z uwagi na nieterminowe przesłanie urzędowego formularza PPF. Z tą też datą skarżący bezspornie uzyskali pozytywną wiedzę o przekroczeniu wyznaczonego im terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Dlatego uznać należy, iż przedmiotowy wniosek złożony został w terminie. Wniosek spełnia ponadto wymogi formalne określone dla pisma strony w postępowaniu sądowym. Strona dokonała również uchybionej czynności, dołączając wniosek na uzupełnionym urzędowym formularzu PPF.
Powołane wyżej przepisy prawa wymagają jednak, aby strona skarżąca uprawdopodobniła również, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Argumentacja strony zaprezentowana w uzasadnieniu rozpoznawanego wniosku wskazuje, że skarżący w istocie nie ponoszą winy w nie dokonaniu przedmiotowej czynności procesowej w terminie.
Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2006r., sygn. I SAB/Wa 78/05, LEX nr 192260, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002r., sygn. V SA 793/02, M. Prawn. 2002/23/1059).
Z uzasadnienia przedmiotowego wniosku wynika, iż J. i M. małż. D. w okresie, kiedy biegł wyznaczony im przez Sąd termin do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu zachorowali na grypę. Stan zdrowia zmusił ich do leżenia w łóżku.
Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych (np. wyrok WSA z dnia 29 października 2004r., sygn. III SA 2967/03), które podziela również ten Sąd, okolicznością wystarczającą do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu może być nagła choroba.
W ocenie Sądu, za takiego rodzaju chorobę uznać należy również grypę. Niewątpliwie bowiem choroba tego rodzaju atakuje organizm człowieka niespodziewanie i nagle ujawnia swoje objawy.
Z treści wniosku wynika ponadto, iż gdy tylko stan zdrowia skarżących uległ poprawie, ci, zgodnie z wezwaniem Sądu, bezzwłocznie przesłali swój wniosek w żądanej formie. W rezultacie doszło jedynie do jednodniowego przekroczenia wyznaczonego im terminu na dokonanie przedmiotowej czynności procesowej. Oznacza to, że skarżący dołożyli należytej w okolicznościach niniejszej sprawy staranności przy prowadzeniu swoich spraw.
Z kolei obowiązujące i przytoczone powyżej przepisy prawa dla uwzględnienia wniosku strony o przywrócenie terminu wymagają uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia okoliczności faktycznych świadczących o braku winy strony w uchybieniu terminu. Natomiast do Sądu należy ocena, czy takie uprawdopodobnienie nastąpiło czy też nie. Analiza twierdzeń autorów przedmiotowego wniosku przekonała Sąd o istnieniu prawdopodobieństwa zaistnienia okoliczności, które miały wpływ na uchybienie przez nich terminowi do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF.
Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie powołanych wyżej przepisów prawa, orzekł jak w sentencji.