Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek W.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 07.11.2013r., nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach", akt sprawy oraz nadesłanych dokumentów W.W. jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Mieszka wraz z bratem R.W. – inwalidą II grupy, w mieszkaniu komunalnym o pow. 88,14 m2, znajdującym się w Krakowie. Czynsz za ten lokal wynosi 693,85 zł., opłata za energię elektryczną – 531,77 zł., miesięcznie a za gaz - 85,14 zł., miesięcznie (170,28 zł.: 2 miesiące = 85,14 zł.). Jedynym źródłem utrzymania zarówno W.W. jak i R.W. są zasiłki otrzymywane z MOPS w K. (okresowe, jak i celowe z przeznaczeniem na zakup żywności). W listopadzie 2013r. bracia otrzymali z tego tytułu łączną kwotę w wysokości 2 342 zł. (2 x 271 zł. + 2 x 300 zł. + 2 x 100 zł. + 2 x 450 zł. + 100 zł. = 2 342 zł.) a w grudniu 2013r. kwotę 1 472 zł. (2 x 165 zł. + 2 x 300 zł. + 2 x 271 zł. = 1 472 zł.).
Strona skarżąca nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Jest natomiast właścicielem 1/3 części działki o pow. 0,86 ha.
Zdaniem orzekającego wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012r., poz. 270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r., sygn. akt. FZ 794/04, postanowienie NSA z dnia 07.03.2012r., sygn. akt I FZ 29/12).
Obecna sytuacja W.W. nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów sądowych. Utrzymuje się on tylko z zasiłków, które wydawane są na bieżące potrzeby, nie posiada również żadnych oszczędności. Stąd też konieczność uiszczenia kosztów sądowych zagroziłaby realizacji podstawowych potrzeb życiowych wnioskodawcy i jego brata, zwłaszcza że łączna suma wpisów od skarg w dwóch postępowaniach o sygn. akt I SA/Kr 2236-37/13, w których W.W. jest stroną oraz w dwóch postępowaniach o sygn. akt I SA/Kr 2238-39/13, w których R.W. jest stroną, prowadzonych w tut. Sądzie, wynosi 600 zł. (200 zł. + 100 zł. + 200 zł. + 100 zł. = 600 zł.).
W związku z tym oraz działając w oparciu o zasadę, iż nie można ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej.
Stąd też orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 244§1, art. 245§3, art. 246§1 pkt.
- 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz.270 z p. zm.).