Uzasadnienie
l SA/Kr 728/16
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału l WSA w Krakowie z dnia 4 sierpnia 2016 r., wezwano stronę skarżącą do usunięcia braku fiskalnego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K.) z dnia 27 kwietnia 2016 r. nr [...] poprzez uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 17 464,00 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi.
Postanowieniem z dnia 27 października 2016 r. Referendarz tutejszego Sądu oddalił wniosek strony skarżącej dotyczący zwolnienia jej od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem tutejszego Sądu z dnia 9 grudnia 2016 r., którego odpis doręczono stronie skarżącej w dniu 19 stycznia 2017 r.
Postanowieniem z dnia 14 lutego 2017 r. Sąd odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie z dnia 9 grudnia 2016 r. jako niedopuszczalne.
Następnie w wykonaniu zarządzenia z dnia 4 sierpnia 2016 r. ponownie wezwano stronę skarżącą do uiszczenia ww kwoty tytułem wpisu. Odpis wskazanego zarządzenia skarżąca otrzymała w dniu 27 stycznia 2017 r.
Na skutek kolejnego wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy, Referendarz sądowy wydał w dniu 18 maja 2017 r. postanowienie umarzające postępowania z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, którego odpis doręczono stronie skarżącej w dniu 22 czerwca 2017 r.
Skarżąca do chwili obecnej nie uiściła wymaganego wpisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje
Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. 2016, póz. 718) - określanej dalej jako "p.p.s.a.", Sad nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. Z kolei art. 230 § 1 p.p.s.a. stanowi, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis podlega odrzuceniu przez sąd.
Skarżąca została wezwana do uiszczenia stosownego wpisu zarządzeniem z dnia 4 sierpnia 2016 r. Natomiast jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, został oddalony prawomocnym postanowieniem z dnia 27 października 2016 r., a kolejne postępowanie zainicjowane nowym wnioskiem w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone postanowieniem z dnia 18 maja 2017 r.
W orzecznictwie podnosi się, że w takiej sytuacji, tj. po zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy i odmowie zwolnienia strony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, Sąd ma obowiązek stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. ponownie wezwać stronę do uiszczenia wpisu od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania, co też uczyniono na gruncie niniejszej sprawy. Jeżeli natomiast strona po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wówczas bieg terminu do opłacenia skargi nie zostaje przerwany (tak: postanowienie NSA z dnia 21 marca 2012 r., II GZ 95/12, LEX nr 1138008).
Należy bowiem podkreślić, że o ile postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy jako niekończące postępowania w danej sprawie nie posiadają atrybutu powagi rzeczy osądzonej i można je - stosownie do art. 165 cytowanej ustawy - uchylać i zmieniać wskutek zmiany okoliczności sprawy, to nie można twierdzić, że postanowienia wydane w tym przedmiocie nie posiadają cechy prawomocności (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 14 stycznia 2014 r. ISA/Kr 383/12, publ. www.orzeczenia.nsa. gov.pl). Stosownie bowiem do art. 168 § 1 p.p.s.a. orzeczenie sądu, a więc także i postanowienie staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje od niego środek odwoławczy (m. in. od postanowień wojewódzkich sądów administracyjnych zapadłych po rozpoznaniu zażalenia na postanowienie referendarzy w przedmiocie przyznania prawa pomocy, jak to miało miejsce na gruncie tej sprawy).
Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu (por. postanowienie SNzdnia 9 grudnia 2002 r. III RN 144/02, publ. LEX 81387). Od obowiązku tego nie zwalnia strony ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, do czego strona ma prawo w związku z art. 165 p.p.s.a. Należy zatem w konsekwencji uznać, że ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w wezwaniu do uiszczenia wpisu wystosowanym do strony po wydaniu prawomocnego postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia na toczące się postępowanie (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2010 r., II FZ 115/10). Odmienne postępowanie Sądu mogłoby prowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony o przyznanie prawa pomocy i skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania, a nawet trudnością w jego zakończeniu orzeczeniem rozstrzygającym sprawę co do meritum.
Jeżeli zatem Sąd po rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy postanowi prawomocnym orzeczeniem odmówić stronie zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów oraz wezwie stronę do uiszczenia należnej opłaty, wystąpienie z kolejnym wnioskiem w tym przedmiocie, nie zwalnia strony od skutków niezastosowania się do tego wezwania Sądu.
Mając na względzie powyższe uwagi stwierdzić należy zatem, że pomimo prawidłowo doręczonego wezwania do wykonania zarządzenia z dnia 4 sierpnia 2016 r. do uiszczenia wpisu od skargi strona skarżąca nie uiściła wpisu w wyznaczonym terminie, dlatego też skargę należało odrzucić, zgodnie z art. 220 § 3 cytowanej ustawy, o czym orzeczono jak w sentencji.