Uzasadnienie
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 czerwca 2016 roku nr: [...] T.W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
We wniosku skarżąca oświadczyła, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z córką D.W., studentką P.. Ich miesięczny dochód wynosi 2.450 zł i stanowi go emerytura wnioskodawczyni w wysokości 1.500 zł i renta jej córki w wysokości 950 zł. W skład majątku strony wchodzi dom o powierzchni 120 m² i budynki gospodarskie (stodoła i stajnia) budowane w latach 1955-1960 o wartości 20 tys. zł oraz nieruchomość rolna o areale 4 ha (klasy V i VI) otrzymane w spadku po rodzicach, a także stawy zakupione wraz z mężem w 1995 roku. Grunty nie są obsiewane ze względu na nieopłacalność produkcji na ziemi o tak niskiej klasie. Stajnia i stodoła stoją puste. Skarżąca nie prowadzi żadnej hodowli, pole "leży odłogiem", a stawy zarosły drzewami i trzciną. Jako przedmioty wartościowe skarżąca wskazała ciągnik z 1980 roku i przyczepę z 1981 roku zakupione przez męża.
Córka wnioskodawczyni mieszka i studiuje w K. Otrzymywana przez nią renta po ojcu nie wystarcza na pokrycie kosztów utrzymania, dlatego skarżąca musi córkę wspomagać finansowo. Wynajem mieszkania kosztuje miesięcznie 600 zł plus media. Za podatki T.W. płaci rocznie 1.500 zł, za wodę, ścieki, gaz i prąd 250 zł miesięcznie, a leki to wydatek ok. 200 zł. Opał na zimę to 3 tony węgla i 10 m³ drewna. Skarżąca przez kilka lat nie ogrzewała domu, dlatego obecnie musi się leczyć na reumatyzm, nerki i płuca.
Strona powołała także okoliczności związane z postępowaniem spadkowym, które toczyło się po śmierci jej męża, a także z ponoszeniem przez nią opłat podatkowych za wszystkich współwłaścicieli nieruchomości.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a więc możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie związanych z tym kosztów we własnym zakresie.
Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia na jej rzecz adwokata z urzędu.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
W ocenie orzekającego T.W. uwiarygodniła, że nie jest wstanie pokryć kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika we własnym zakresie Środki finansowe, którymi dysponuje w miesiącu skarżąca i jej córka w łącznej wysokości 2.450 zł są w całości przeznaczane na pokrycie kosztów ich bieżącego utrzymania. Z zalegających w aktach sprawy dokumentów wynika, że wnioskodawczyni legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a stan jej zdrowia wymaga częściowej, okresowej opieki innych osób w celu pełnienia ról społecznych. Skarżąca cierpi na chorobę nowotworową (stan po leczeniu operacyjnym i uzupełniającym), chorobę zwyrodnieniową stawów kręgosłupa i stawów obwodowych, nadciśnienie tętnicze i niedoczynność tarczycy. Wydatki na leczenie stanowią znaczne obciążenie domowego budżetu. Ponadto stan zdrowia wnioskodawczyni utrudnia uzyskanie dodatkowego dochodu, chociażby z tytułu prowadzenia działalności rolniczej. Posiadane składniki majątkowe w postaci nieruchomości rolnej, zabudowań gospodarskich i maszyn rolniczych nie są przez stronę wykorzystywane. Z pobieranej emerytury T.W. wspiera finansowo studiującą córkę, bowiem pobierana przez nią renta rodzinna po zmarłym ojcu nie wystarcza na pokrycie kosztów związanych z jej bieżącym utrzymaniem.
Mając powyższe na względzie należało przyjąć, że opłacenie kosztów zainicjowanego postępowania sądowego przekracza możliwości płatnicze skarżącej, dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.