Uzasadnienie
Wnioskiem zawartym w skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości w kwocie 20.097 zł skarżący zwrócił się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Uzasadniając wniosek argumentował, że nie jest w stanie uiścić zobowiązania podatkowego nałożonego zaskarżoną decyzją, gdyż nie posiada żadnego majątku, jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i nie uzyskuje żadnych dochodów. W jego sytuacji zatem wszczęcie postępowania egzekucyjnego stanowiłoby niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 - dalej P.p.s.a), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...).
Dokonując wykładni wskazanego wyżej przepisu należy wyjaśnić, że przewiduje on restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych.
Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi bowiem do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia żądania, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenie płynące z jej wykonania (zob. postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12, SIP Lex nr 1145639). Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona ma obowiązek uprawdopodobnić istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11, SIP LEX nr 965117).
Innymi słowy wnioskodawca jest zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" - postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08, publ. SIP Lex nr 468877.
To rzeczowe uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podlega ocenie przez sąd administracyjny, który powinien stwierdzić, czy rzeczywiście wykonanie decyzji grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym zaznaczyć należy, że szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
W ocenie Sądu, mając na względzie powyższe, uznać należy, że okoliczności przedstawione w rozpoznawanym wniosku, tak naprawdę ogólnikowe i niczym nie poparte, nie dają podstawy do jego uwzględnienia.
Po pierwsze podnieść należy, że co do zasady każdy akt zobowiązujący do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to jednak, w ocenie Sądu, sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 49/11, SIP Lex nr 742913).
Po drugie, jak podkreśla się w orzecznictwie, sama tylko możliwość dokonania w przyszłości egzekucji nie uzasadnia jeszcze udzielenia ochrony tymczasowej. Ponadto instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. np. postanowienia NSA z dnia 14 kwietnia 2016 r. sygn. akt I FZ 85/16 i z dnia 28 lipca 2009 r., sygn. akt I FSK 450/09 – www.orzeczenia.nsa.gov.pl, czy postanowienie NSA z dnia z dnia 23 stycznia 2015 r., sygn. akt II FZ 2138/14, SIP Lex nr 1628796).
W sytuacji zaś, gdy mamy do czynienia z obowiązkiem o charakterze pieniężnym ten skutek jest odwracalny.
Po trzecie zauważyć należy, że zgodnie z ogólnymi zasadami jakimi kieruje się postępowanie egzekucyjne, gdyby oczywiście do niego doszło, to organ egzekucyjny ma obowiązek, mając właśnie na względzie okoliczności faktyczne konkretnej sprawy, w tym sytuację majątkową zobowiązanego zastosować środki egzekucyjne (jeżeli ma możliwość ich wyboru) najmniej uciążliwe dla zobowiązanego (por. art. 7 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – Dz.U. z 2016, poz. 599 ze zm. – u.p.e.a.).
Ponadto, w kontekście ewentualnego przyszłego postępowania egzekucyjnego, zauważyć należy, że jeżeli skarżący, tak jak twierdzi, nie ma żadnego majątku, to może to skutkować umorzeniem postępowania egzekucyjnego, jeżeli organ egzekucyjny doszedłby do wniosku, że nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne (zob. art. 59 § 2 u.p.e.a.).
Także sama okoliczność, że skarżący jest osobą bezrobotną, pozostającą na utrzymaniu rodziców (wniosek PPF) nie stanowi, w ocenie Sądu, ze względów przytoczonych powyżej, samoistnej przesłanki do przyznania skarżącemu ochrony tymczasowej.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.