Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 marca 2016r., sygn. akt I SA/Ol 471/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Starszego referendarza sądowego z dnia 15 lutego 2016r., na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 sierpnia 2015r..
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony w dniu 8 stycznia 2016r., czyli po wejściu w życie znowelizowanych przepisów p.p.s.a., w tym o prawie pomocy, i został on rozpoznany według nowych zasad. Tymczasem skarga wpłynęła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu 9 lipca 2015r.. Podstawę wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeczenia stanowił m. in. art. 260 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu ustalonym na podstawie art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r., poz. 658), który wszedł w życie z dniem 15 sierpnia 2015r.. A powinien być rozpoznany na podstawie art. 260 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 sierpnia 2015r..
W konsekwencji Sąd mylnie pouczył skarżącego, że od postanowienia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Powyższe postanowienie związane było z oceną prawną, że wniosek o przyznanie prawa pomocy S. S. (dalej strona, wnioskodawca, skarżący) złożył po wejściu w życie nowych przepisów: ww. ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r., poz. 658), która weszła w życie z dniem 15 sierpnia 2015r..
Kolejnym postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił ww. postanowienie z dnia 17 marca 2016r. i odmówił prawa pomocy w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika. Na skutek wniesienia zażalenia przez wnioskodawcę Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie w całości. Kierując się zaleceniami NSA zawartymi w postanowieniu z dnia 7 czerwca 2016r. sygn. akt II FZ 283/16, WSA w Olsztynie po otrzymaniu akt sprawy, zawiadomieniem z dnia 20 czerwca 2016r., pouczył skarżącego o możliwości złożenia zażalenia na ww. postanowienie WSA w Olsztynie z 17 marca 2016r. z jednoczesnym wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. Powyższe zarządzenie WSA w Olsztynie z dnia 20 czerwca 2016r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 21 czerwca 2016r..
Skarżący skorzystał z przysługującego mu uprawnienia i pismem z dnia 27 czerwca 2016r. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie WSA w Olsztynie z 17 marca 2016r.. Ponadto w tym piśmie zawarł zażalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 197 § 2 w zw. z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 718), dalej: "p.p.s.a.", Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia z dnia 7 czerwca 2016r. sygn. akt II FZ 283/16 uznał, że Sąd pierwszej instancji zmierzał właściwie do zastosowania autokontroli, choć nie zaszły przesłanki z art. 195 § 2 p.p.s.a. umożliwiające skorzystanie z tego trybu, gdyż warunkiem sine qua non jest tu wniesienie zażalenia. Postanowienie z dnia 17 marca 2016r. nie zostało skutecznie usunięte z obrotu prawnego, a obecnie byłoby to możliwe tylko w przypadku przywrócenia przez Sąd terminu do wniesienia przez skarżącego stosownego środka odwoławczego (zażalenia), co zgodnie z art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 1 p.p.s.a. odbywa się na wniosek strony wniesiony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
Art. 86 § 1 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Skarżący złożył wniosek z dnia 27 czerwca 2016r. z zachowaniem terminu liczonego od doręczenia ww. zawiadomienia tut. Sądu z dnia 20 czerwca 2016r.. Ponadto złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Wniosek o przywrócenie terminu podlega przywróceniu, gdyż za ten stan rzeczy skarżący nie ponosi winy.
Po uprawomocnieniu się niniejszego postanowienia Sąd nada bieg zażaleniu i skorzysta z uprawnień przewidzianych w art. 195 § 2 p.p.s.a. oraz uchyli zaskarżone postanowienie. Konsekwencją uchylenia postanowienia WSA w Olsztynie z 17 marca 2016r. będzie jednocześnie utrata mocy obowiązywania postanowienia z 15 lutego 2016r. Starszego referendarza WSA w Olsztynie o odmowie przyznania skarżącemu zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika, gdyż będzie miał zastosowanie art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 sierpnia 2015r..
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.