Uzasadnienie
Pismem z dnia 2 listopada 2022 r. B. G. (dalej też jako: "skarżący", "strona") wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 20 października 2022 r. (nr 1601-IEW.4268.94.2022) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu z dnia 5 września 2022 r. wydanej w przedmiocie odmowy umorzenia w całości należności z tytułu grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego. Skargę na powyższe postanowienie skarżący nadał w dniu 23 listopada 2022 r. w placówce pocztowej operatora wyznaczonego na adres organu I instancji – Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu. W dniu 2 grudnia 2022 r. wskazany organ nadał w placówce pocztowej operatora wyznaczonego przesyłkę zawierającą skargę na adres właściwego w sprawie organu, tj. Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga podlegała odrzuceniu.
W myśl art. 53 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako: "p.p.s.a."), skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Według art. 54 § 1 p.p.s.a, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Wniesienie skargi w terminie stanowi zatem podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu lub czynności. Termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie przez sąd. Jest to również termin prekluzyjny w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca wniesioną skargę. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuci skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.
W analizowanej sprawie skarga została wniesiona po terminie. Skarga została złożona bowiem do organu I instancji, czyli organu niewłaściwego w świetle art. 54 § 1 p.p.s.a. Wprawdzie organ I instancji przekazał przesyłkę właściwemu organowi (Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w Opolu), jednak powyższe nastąpiło dopiero 2 grudnia 2022 r. (data nadania skargi - koperta wraz z dowodem jej nadania k. 7 i 15).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, który podziela Sąd orzekający w niniejszej sprawie, zgodnie z którym, w przypadku złożenia przez skarżącego skargi do sądu lub organu niewłaściwego (w tym do organu pierwszej instancji), sąd lub organ powinien przesłać ją właściwemu organowi administracji publicznej celem nadania biegu. W tej sytuacji o zachowaniu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd lub organ niewłaściwy w urzędzie pocztowym na adres właściwego organu administracji publicznej (por. postanowienia NSA z 27 lutego 2009 r. sygn. akt I FSK 1597/08; z 12 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1918/08; z 11 czerwca 2013 r. sygn. akt II GSK 937/13, dostępne pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak wynika z akt sprawy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 20 października 2022 r. doręczone zostało do rąk dorosłego domownika (żony skarżącego) w dniu 28 października 2022 r., co zostało uwidocznione na zwrotnym potwierdzeniu odbioru pisma. Organ pouczył skarżącego o sposobie, trybie i terminie zaskarżenia tego rozstrzygnięcia do sądu administracyjnego.
W związku z tym trzydziestodniowy termin do złożenia skargi rozpoczął swój bieg w dniu 29 października 2022 r. i upływałby w dniu 27 listopada 2022 r. (tj. niedziela).
Zgodnie natomiast z treścią art. 83 p.p.s.a., jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. W związku z powyższym trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi rozpoczął swój bieg w dniu 29 października 2022 r., a zgodnie z ww. zasadami obliczania terminów w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jego upływ nastąpił w dniu 28 listopada 2022 r. (tj. w poniedziałek). Wprawdzie skarżący, składając skargę 23 listopada 2022 r. (data stempla pocztowego koperty w której skierowano skargę do siedziby organu I instancji), działał przed upływem 30-dniowego terminu, niemniej wniesienie skargi za pośrednictwem organu I instancji było działaniem nieprawidłowym.
W przypadku bowiem wniesienia skargi do organu niewłaściwego (w tym do organu pierwszej instancji), organ powinien przesłać ją właściwemu organowi administracji publicznej celem nadania biegu. W takiej sytuacji o zachowaniu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi, przez sąd lub organ niewłaściwy, w urzędzie pocztowym na adres właściwego organu administracji publicznej.
W przedmiotowej sprawie należy przyjąć, że datą wniesienia skargi był dzień nadania tej skargi w placówce pocztowej operatora wyznaczonego przez niewłaściwy organ I instancji, do którego wniesiono skargę (Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu) na adres właściwego organu (Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu). Tym dniem był dzień 2 grudnia 2022 r. Z uwagi na fakt, że postanowienie zostało doręczone skarżącemu 28 października 2022 r., termin do złożenia skargi upływał z dniem 28 listopada 2022 r. (poniedziałek). Ponownie podkreślić należy, że skarżący został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie złożenia skargi, a także o adresie właściwego organu, na który należało skierować skargę. Zastosowanie się do pouczenia gwarantowało skuteczne wniesienie skargi.
Skarga została zatem złożona w uchybieniem terminu i podlega odrzuceniu w oparciu o art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a.