Uzasadnienie
Sygn. I SA/Rz 586/11
Uzasadnienie
Z.W. (dalej: skarżąca) wezwana do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, zwróciła się z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, uzasadniając wniosek bardzo niską emeryturą w kwocie 983 zł. Świadczenie to zaspokaja podstawowe potrzeby skarżącej, takie jak opłaty, ponoszone wspólnie z rodziną córki, u której skarżąca mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe (w ⅓ części wysokości rachunków i czynszu), żywność i leki. Skarżąca nadmieniła, że po leczeniu operacyjnym musi kontynuować stałe leczenie farmakologiczne, nie posiada żadnych oszczędności. Rodzina nie jest w stanie pomóc finansowo skarżącej; córka i zięć zarabiają kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę (1500 zł brutto) i mają na utrzymaniu dwoje dzieci. Jako majątek zadeklarowała dom mieszkalny o pow. ok. 100 m² i nieruchomość rolną o pow. 3,45 ha zaznaczając równocześnie, że na owej nieruchomości, wierzytelności Skarbu Państwa zostały zabezpieczone przez naczelnika urzędu skarbowego hipoteką przymusową.
Wezwana do złożenia dodatkowych informacji i dokumentów, przedłożyła kserokopie: PIT-40A za 2010 r., PIT-36 za 2010 córki, PIT-11 za 2011 zięcia, operacji na rachunku bankowym męża córki od: 1.10.2011 do 10.02.2012 i jej samej od:.1.01.2011 r. do 9.02.2012.12.2011 r., rachunków za energię elektryczną, wodę, gaz, internet, przedszkole. Pełnomocnik – doradca podatkowy udzielił także wyjaśnień odnośnie operacji na rachunku bankowym i posiadanych środków transportu.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Z treści art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- zwanej dalej P.p.s.a. wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - a takim jest wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych – następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z przepisu tego wynika także, iż ciężar udowodnienia braku możliwości wydatkowania środków na pokrycie kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy
W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że nie jest zdolna do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów sądowych niezbędnych do prowadzenia sprawy- a na obecnym etapie koszty sprowadzają się do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 1389 zł.
Przede wszystkim formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy nie został przez skarżącą precyzyjnie wypełniony. Rubryka nr 8 druku urzędowego PPF obejmuje również majątek ruchomy i nieruchomy osób pozostających ze stroną skarżącą we wspólnym gospodarstwie domowym. Z dodatkowego zaś oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że córka i zięć posiadają gospodarstwo rolne (zięć otrzymał dopłaty do produkcji rolnej, a córka opłacała ubezpieczenie w KRUS (k.116). Również wezwanie z dnia 2 lutego 2012 r. nie zostało wykonane ściśle; poza rachunkami związanymi z dostarczanymi do domu córki i zięcia dostawami gazu, energii elektrycznej, wody, internetu, opłatą za przedszkole, skarżąca nie przedłożyła kalkulacji wydatków na takie potrzeby jak wyżywienie, środki czystości, koszty utrzymania samochodu, podatki i opłaty lokalne, leki. Ta ostatnia pozycja jest o tyle istotna, że skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy powołuje się na ten element kosztów utrzymania jako bardzo wysoki i istotny, bowiem związany jest ze stanem zdrowia.
Ponadto powyższe informacje o kosztach utrzymania mają znaczenie w kontekście wysokości przedstawionych rachunków (498,08 zł, 541,72 zł, 145,24 zł, 165,36 zł, 131,27 zł, 42,70 zł – płatności głównie do uregulowania w grudniu lub za grudzień 2011r.) i wysokości zadeklarowanych dochodów osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe (983 zł, 1500 zł, 1500 zł – kwoty brutto). W tym miejscu dodać należy, że bieżące dochody wszystkich domowników w istocie nie zostały wykazane. Córka zgodnie z wyjaśnieniami prowadzi działalność gospodarczą – transport międzynarodowy towarów, posiada wyłącznie samochód osobowy BMW E46 (k.116), według przedłożonego zeznania PIT-36 za 2010 r. nie uzyskała żadnych przychodów ani dochodów, na jej rachunek bankowy od 1.01.2011 r. do 9.02.2012 wpływały wyłącznie kwoty z przeznaczeniem na opłaty związane z kosztami prowadzenia tegoż rachunku, brak jest informacji o ewentualnym zawieszeniu prowadzonej działalności gospodarczej, ani czy oprócz działalności skarżąca posiada inne źródło dochodów, skoro kwotę 1500 zł zadeklarowała jako wynagrodzenie z tytułu wykonywanej pracy, a nie wykonywanej działalności gospodarczej.
Na rachunku męża córki skarżącej, za okres od 1.10.2011 do 10.02.2012, poza tzw. dopłatami bezpośrednimi do produkcji rolnej (7.057,41 zł) i zwrotem bezpodstawnie wpłaconych składek do KRUS przez córkę skarżącej (4.551 zł), nie odnotowano jakichkolwiek wpływów, choćby z tytułu wynagrodzenia za pracę (według informacji PIT-11 za okres od 1.01. do 31.12.2011, uzyskiwał on minimalne wynagrodzenie za pracę).
Rozpoznając wniosek nie można pominąć faktu, że skarżąca pozostaje właścicielką nieruchomości o niewątpliwie znacznej wartości: domu w B., w którym nie zamieszkuje oraz nieruchomości (1,7564 ha i 1,6892 ha) o przeznaczeniu gospodarczym, zabudowanej budynkami. Właściciela nieruchomości o niewątpliwie znacznej wartości nie sposób uznać za osobę ubogą, tym bardziej, że skarżąca może wykorzystać posiadany majątek, a w konsekwencji poprawić swoją sytuację majątkową.
Ponadto skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie podnosi, że jej dotychczasowa sytuacja materialna uległa zmianie, tj. pogorszeniu; skarżąca była bowiem w stanie ponieść ciężar wpisu od skarg w łącznej wysokości 2.777 zł w nieodległej przeszłości. Analiza sprawy nie wskazuje na to, że w tym czasie sytuacja materialna w jej gospodarstwie domowym była lepsza.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, rozpoznający wniosek referendarz doszedł do przekonania, że skarżąca nie wykazała dostatecznie zasadności wniosku o prawo pomocy i z tych powodów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.