Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczeciniez 5 października 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 1074/15

Uzasadnienie

Pismem z dnia 12 sierpnia 2015 r., [...] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skargę na odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia 22 czerwca 2015 r., polegającego na wezwaniu Skarżącej jako pełnomocnika kontrolowanego Podatnika, do stawienia się w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej przez Podatnika, celem przeprowadzenia czynności kontrolnych.

Zaskarżonemu stanowisku Naczelnika Urzędu Skarbowego zarzuciła:

Naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1. 1) art. 284 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., zw. dalej: O.p.) w zw. z art. 285 a § 1 O.p., poprzez przyjęcie, że w siedzibie Podatnika -, można prowadzić czynności kontrolne, co skutkowało wezwaniem Skarżącej do stawienia się w tymże miejscu mimo, iż księgi podatków są prowadzone i przechowywane poza siedzibą Podatnika, a ich udostępnienie w jego siedzibie w znacznym stopniu wiąże się z utrudnieniem prowadzenia przez Podatnika jego bieżącej działalności gospodarczej:
2. 2) art. 281a O.p. w zw. z art. 262 O.p. w zw. z art. 121 O.p. poprzez przyjęcie, że upoważnienie do reprezentowania kontrolowanego w trakcie kontroli jest pełnomocnictwem o którym mowa w art. 13 O.p., co skutkuje błędnym przyjęciem, że na osobę upoważnioną w trybie art. 281a O.p. możliwe jest nakładanie kar porządkowych, co z kolei narusza podstawową zasadę postępowania podatkowego statuującą obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych;
3. 3) art. 159 § 1 pkt 5 O.p. w zw. z art. 284 § 3 O.p. poprzez nieprawidłowe określenie terminu, w jakim Skarżąca powinna stawić się w miejscu przeprowadzanej kontroli;
4. 4) art. 80b ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2004, nr 173, poz. 1808 z późn. zm.) w zw. z art. 29 1c O.p. poprzez jego niezastosowanie, co stanowi naruszenie art. 121 § O.p.;

Mając na względzie powyższe zarzuty, Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego stanowiska Naczelnika Urzędu Skarbowego w całości oraz zobowiązanie Organu do przeprowadzenia czynności kontrolnych w zakresie podatku od towaru i usług za II kwartał 2014 r. wobec Podatnika, w miejscu prowadzenia i przechowywania ksiąg podatkowych oraz prowadzenia przez Podatnika działalności gospodarczej, tj. w [...].

W odpowiedzi na skargę, Naczelnik Urzędu Skarbowego wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje

W pierwszej kolejności wskazać należy, że zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony wprost w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647). W świetle tych przepisów sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 15 sierpnia 2015 r., mającym zastosowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 2 w zw. z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658).

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

Z powyższych przepisów wynika, że właściwość sądów administracyjnych nie została określona za pomocą klauzuli generalnej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach ściśle określonych przez ustawę.

W niniejszej sprawie, Skarżąca wniosła skargę na pismo Organu z dnia 7 lipca 2015 r., stanowiące odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa polegającego na wezwaniu Skarżącej jako pełnomocnika kontrolowanego Podatnika, do stawienia się w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej przez Podatnika, celem przeprowadzenia czynności kontrolnych.

W ocenie Sądu, pismo będące odpowiedzią na powyższe wezwanie, nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., co oznacza, że nie przysługuje na nie skarga do sądu administracyjnego. W ocenie Sądu, kwestionowane pismo należy traktować jedynie jako pismo informacyjne, przesłane do Strony, jako odpowiedź na wysuwane w stosunku do Organu zarzuty. W żaden sposób stanowisko Organu z dnia 7 lipca 2015 r., nie rozstrzyga sprawy merytorycznie a jedynie stanowi podtrzymanie swojego wcześniejszego stanowiska odnośnie miejsca prowadzenia kontroli wobec przedsiębiorcy. Odpowiedź powyższa stanowi jedynie czynność procesową Organu administracji.

Jakkolwiek przepis art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., dopuszcza wniesienie skargi na czynność z zakresu administracji publicznej, to jednocześnie precyzuje, że musi to być czynność dotycząca uprawnień lub obowiązków strony skarżącej, wynikających z przepisów prawa, chodzi zatem tylko te czynności, które wynikają z przepisów prawa materialnego.

W ocenie Sądu, prawidłowość postępowania kontrolnego i dokonywanych w jego toku czynności (np. miejsca przeprowadzenia czynności kontrolnych) może być poddana kontroli sądu przy ocenie legalności aktu kończącego to postępowanie, w razie ewentualnego zaskarżenia tego aktu do sądu administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 58 §1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 §1 pkt 1 P.p.s.a.