Uzasadnienie
Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...]r. o nr [...] działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zw. z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy Prawo Bankowe (Dz. U. Nr 71, poz. 609) w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne w okresie od [...]r. do [...]r. w związku z prowadzeniem pozarolniczej działalności i jednocześnie przebywania na urlopie wychowawczym, umorzył postępowanie.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ wydaje decyzję o umorzeniu należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu podlegania ubezpieczeniom społecznym w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej za okres kiedy osoba podlegająca temu ubezpieczeniu przebywała na urlopie wychowawczym oraz umorzenia z tego tytułu odsetek. Firma "A" opłaciła w/w składki na ubezpieczeni wraz z odsetkami. Wobec powyższego organ uznał, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe i je umorzył.
Decyzja zawierała pouczenie na podstawie art. 66 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych o możliwości złożenia przez stronę odwołania do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, za pośrednictwem organu w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja została doręczona stronie w dniu [...]r.
Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji w dniu [...] r. (data nadania w polskim urzędzie pocztowym), tj. z przekroczeniem terminu do złożenia odwołania.
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu [...]r. postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie umorzenia postępowania decyzją z dnia [...]r. nr [...]. Stronę pouczono o możliwości złożenia skargi do sądu administracyjnego. Postanowienie doręczono stronie w dniu [...]r.
W dniu [...] r.,,A" złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. pismo skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zatytułowane pozew o zmianę decyzji z dnia [...]r. nr [...]. Strona wnosi w nim o zmianę powyższej decyzji w zakresie zwrotu niesłusznie pobranych składek ZUS na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za A.U. za czas jej urlopu wychowawczego w okresie od [...]r. do [...]r., przeznaczenie tych kwot na poczet przyszłych składek i zwrot odsetek.
W odpowiedzi na skargę, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej "PPS", zajmuje się sprawami sądowoadministracyjnymi.
Zakres sądowej kontroli administracji publicznej określa art. 3 Ppsa, gdzie w § 3 tego przepisu podano, że sąd administracyjny orzeka w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrole i stosują środki określone w tych przepisach.
Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie świadczeń społecznych (Dz. U. z 2009r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.), ZUS wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności:
- 1) zgłaszania do ubezpieczeń społecznych;
- 2) przebiegu ubezpieczeń;
- 3) ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek;
3a) ustalania wymiaru składek na Fundusz Emerytur Pomostowych i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu tych składek;
- 4) ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych;
- 5) wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Do kompetencji sądu administracyjnego, Ustawodawca przekazał jedynie sprawy wymienione w art. 83 ust. 4 w/w ustawy, tj. rozpoznawanie skarg na decyzji przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz od decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, a także od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.
W pozostałych sprawach zgodnie z art. 83 ust.2 w/w ustawy- właściwy jest sąd powszechny.
Wskazać należy, iż wydanie decyzji o w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne należy do kompetencji ZUS.
Materialne podstawy wydania w/w decyzji zawarte są w art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365), a także w art. 3 i 4 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy Prawo Bankowe (Dz. U. Nr 71, poz. 609).
Przy czym w zakresie spraw z art. 4 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy Prawo Bankowe właściwy jest sąd administracyjny, bowiem sprawy z art. 3 oraz art. 4 ust. 3 i 4 zostały przekazane do sądu powszechnego zgodnie z art. 5 ust. 2 i ust. 7 tej ustawy.
W skardze (pozwie) strona wniosła o zmianę decyzji ZUS z dnia [...]r. w przedmiocie umorzenia postępowania. Postępowanie w sprawie zostało umorzone na podstawie art. 105 § 1 Kpa w sprawie wszczętej na wniosek strony na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy Prawo Bankowe. Od decyzji służył stronie wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy składany do Prezesa ZUS. Od decyzji Prezesa ZUS służyłaby stronie skarga do sądu administracyjnego składana w trybie art. 52, art. 53 i art. 54 Ppsa.
Jednakże zaskarżona w skardze przez stronę decyzja jest ostateczna, gdyż strona nie złożyła od niej skutecznie wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy przez Prezesa ZUS. W/w wniosek złożyła z przekroczeniem terminu do jego złożenia.
Powyższe spowodowało wydanie przez Prezesa ZUS w dniu [...]r. postanowienia o stwierdzeniu uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie umorzenia postępowania decyzją z dnia [...]r. nr [...].
Wobec powyższego złożenie skargi na w/w decyzję ZUS z dnia [...]r. nr [...] nastąpiło bez wyczerpania środków zaskarżenia przez stronę służących jej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, Sąd odrzucił skargę.