Uzasadnienie
Minister Transportu i Budownictwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Wójta Gminy M., na podstawie art. 138 §1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ II instancji stwierdził, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2005 r. nr [...], na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603, ze zm.), w tym art. 200, stwierdził nabycie z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Przedsiębiorstwo [...] [....] i [...] [...] [...] w W. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w M., w obrębie M., oznaczonego jako działka nr [...] o pow. [...] m2 oraz prawa własności budynku, budowli i innych urządzeń znajdujących się na tym gruncie. Niezgadzając się z takim rozstrzygnięciem Wójt Gminy M. wniósł odwołanie. Rozpatrując odwołanie Minister Transportu i Budownictwa stanął na stanowisku, że uwłaszczenie z mocy art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami odnosi się do stanu prawnego istniejącego w dniu 5 grudnia 1990 r. i dotyczy państwowych i komunalnych osób prawnych posiadających w zarządzie grunt stanowiący własność Skarbu Państwa lub gminy.
Decyzja uwłaszczeniowa ma charakter decyzji deklaratoryjnej i oznacza przekształcenie istniejącego w dniu 5 grudnia 1990 r. prawa zarządu w prawo użytkowania wieczystego gruntów oraz przyznanie prawa własności budynków, innych urządzeń i lokali. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowa działka nr [...] o pow. [...] m2 położona w obrębie M. w dniu 5 grudnia 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa uregulowaną w księdze wieczystej KW Nr [...] i pozostawała w zarządzie jednostki uwłaszczonej. Zgodnie z treścią art. 127 § 1 kpa odwołanie od decyzji wydanej w I instancji służy stronie.
Zatem w pierwszej kolejności organ odwoławczy miał obowiązek ustalić, czy odwołanie pochodzi od strony w rozumieniu art. 28 kpa. W tej sprawie Minister stanął na stanowisku, że Wójt Gminy M. nie wykazał interesu prawnego Gminy i nie przedłożył żadnych dokumentów, z których wynikałyby jakiekolwiek prawa rzeczowe Gminy M. w stosunku do powyższej działki. W aktach znajduje się natomiast decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] odmawiająca komunalizacji działki nr [...] na rzecz Gminy M., która decyzją Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej w W. z dnia [...] września 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Gminy M., została utrzymana w mocy. Mając powyższe na uwadze, organ II instancji uznał, że odwołujący się nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania i umorzył postępowanie odwoławcze.
Na decyzję Ministra Transportu i Budownictwa skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Gmina M. W jej uzasadnieniu strona skarżąca zarzuciła decyzji organu II instancji naruszenie art. 28 kpa poprzez uznanie braku przymiotu strony przez Gminę oraz art. 7 i art. 77 kpa poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Równocześnie strona skarżąca wyjaśniła, że Gmina M. była i jest zainteresowana działką nr [...], co wykazywała zarówno w postępowaniu komunalizacyjnym jak i uwłaszczeniowym. Swój interes prawny Gmina upatruje w konieczności wyjaśnienia w postępowaniu uwłaszczeniowym kwestii istnienia do przedmiotowej działki zarządu lasów państwowych.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi. Zaskarżoną decyzją Minister Transportu i Budownictwa umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na brak przymiotu strony wnioskodawcy w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. Oznacza to, że podstawę materialnoprawną wydanej w tej sprawie decyzji stanowił przepis art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Istotą rozpoznawanej sprawy jest zatem ustalenie, czy Gmina M. posiadała przymiot strony w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, gdyż tylko posiadanie tego przymiotu uprawniało stronę skarżącą do skutecznego złożenia do Ministra odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r.
Artykuł 28 kpa określa, kto może być stroną postępowania administracyjnego. Zgodnie z jego treścią i utrwalonym orzecznictwem stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego panuje zgodny pogląd, że mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym to tyle, co wskazać przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którym składający odwołanie opiera swoje żądanie. Przy tym interes prawny, którego istnienie warunkuje przyznanie przymiotu strony w sprawie, musi bezpośrednio dotyczyć sfery prawnej podmiotu. Brak bezpośredniego wpływu sprawy na sferę prawną nie pozwala na uznanie składającego odwołanie za stronę. Z akt sprawy wynika, że strona skarżąca nie posiada żadnego tytułu prawnorzeczowego do przedmiotowej nieruchomości, a co za tym idzie nie może wykazać istnienia interesu prawnego.
Wskazany przez stronę skarżącą fakt, że swój interes prawny Gmina upatruje w konieczności wyjaśnienia w postępowaniu uwłaszczeniowym kwestii istnienia do przedmiotowej działki zarządu lasów państwowych, również nie może uzasadniać interesu prawnego Gminy M., a co najwyżej mógłby to być argument, na podstawie którego Lasy Państwowe mogłyby ewentualnie wywodzić swój interes prawny do uznania za stronę postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. W tej sytuacji prawidłowo Minister Transportu i Budownictwa uznał, że Gmina M. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym uwłaszczenia Przedsiębiorstwa [...] [....] i [...] [...] [...] sporną nieruchomością, a tym samym strona skarżąca nie była legitymowana do złożenia odwołania. Ponieważ odwołanie zostało złożone przez podmiot nie będącą stroną w rozumieniu art. 28 kpa, dlatego też prawidłowo organ II instancji po stwierdzeniu tego faktu, umorzył postępowanie odwoławcze.
Z wyżej wyjaśnionych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.