Uzasadnienie
Minister Infrastruktury i Rozwoju, postanowieniem z [...] grudnia 2014 r. nr [...], utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] października 2014 r. nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty S. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia z dniem [...] grudnia 2012 r. prawa trwałego zarządu przysługującego Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...] do zabudowanej nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, położonej w obrębie [...] miasta S., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha.
Z ustaleń organu nadzoru wynika, że z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty S. z [...] lutego 2013 r. wystąpili E. S., Z. S., A. S., A. P. i P. S. Organ nadzoru przytoczył treść art. 61a § 1 k.p.a. i art. 28 k.p.a. Stwierdził, że wnioskodawcy nie legitymowali się tytułem prawnorzeczowym do nieruchomości w chwili wydania kontrolowanej decyzji z [...] lutego 2013 r., nie byli stronami postępowania zakończonego wskazaną decyzją, jak również w chwili obecnej nie legitymują się tytułem prawnorzeczowym do nieruchomości. Organ ustalił, że wnioskodawcy są następcami prawnymi poprzednich współwłaścicieli nieruchomości, zbytej na rzecz Skarbu Państwa umową sprzedaży z dnia [...] sierpnia 1976 r., zawartą w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Organ nadzoru uzyskał od Starosty Powiatowego w S. informację, że nie toczy się postępowanie zwrotowe względem przedmiotowej nieruchomości. W związku z tym organ uznał, że wnioskodawcom nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. i dlatego odmówił wszczęcia postępowania w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a.
W skardze na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju wnioskodawcy zarzucili:
- - błędne przyjęcie, że wniosek z dnia [...] września 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty S. z dnia [...] lutego 2013 r. dotyczył całej treści decyzji, gdy tymczasem skarżący wnioskowali o unieważnienie decyzji w części przekazującej nieruchomość Agencji Mienia Wojskowego;
- - błędną interpretację art. 28 kpa, co skutkuje odmową przyznania skarżącym przymiotu strony w postępowaniach zarówno o unieważnienie w/w decyzji Starosty, jak i w postępowaniu o wykup nieruchomości;
- - błędne uznanie, że skoro obecnie nie toczy się przed Starostą "postępowanie zwrotowe", to skarżący nie mają praw strony;
- - nie rozpoznanie istoty sprawy (art. 7-9 kpa), poprzez próbę pominięcia (wyłączenia) wcześniejszych i obecnych wniosków skarżących o zwrot i wykup nieruchomości z tego postępowania.
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Wojewody [...] i zasądzenie kosztów procesu.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest bezzasadna gdyż skarżone postanowienia organów nadzoru są zgodne z prawem.
Organ nadzoru odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty S. z [...] lutego 2013 r. w przedmiocie wygaśnięcia z dniem [...] grudnia 2012 r. prawa trwałego zarządu przysługującego Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...] do nieruchomości wskazanej w tej decyzji. Powodem odmowy wszczęcia postępowania nadzorczego jest ustalenie przez organ nadzoru, że wnioskodawcom nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych jest utrwalony pogląd, że stronami postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji są strony postępowania zwykłego, w którym wydano kontrolowaną decyzję jak też podmioty, których interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki stwierdzenia nieważności decyzji.
W sprawie jest bezsporne, że skarżący nie byli stroną postępowania zwykłego zakończonego decyzją Starosty S. z [...] lutego 2013 r. orzekającej o wygaśnięciu prawa trwałego zarządu nieruchomością w niej wskazaną. Rozważenia więc wymaga czy skutki stwierdzenia nieważności decyzji mogą dotyczyć interesu prawnego lub obowiązku skarżących. Cechami interesu prawnego, w rozumieniu art. 28 k.p.a jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisów prawa materialnego (wyrok NSA z 12 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2035/10 – Lex nr 1121192). Przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub, w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw (vide: wyrok NSA z 9 grudnia 2005 r. sygn.. akt II OSK 310/05).
Należy przy tym mieć na uwadze, że ustalenie interesu lub obowiązku prawnego może nastąpić jedynie w związku z konkretną normą prawa materialnego. W niniejszej sprawie skarżący nie wskazują na jakąkolwiek normę prawa materialnego, która uzasadniałaby ich interes prawny w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie wygaśnięcia prawa trwałego zarządu do zabudowanej nieruchomości położonej w S., oznaczonej jako działka nr [...]. Skarżącym nie przysługuje żaden tytuł prawnorzeczowy do nieruchomości objętej kwestionowaną decyzją. Nieruchomość ta stanowiła współwłasność poprzedników prawnych skarżących, którzy zbyli własność umową sprzedaży z [...] sierpnia 1976 r. zawartą w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości.
W związku z tym organ nadzoru ustalił, że przed Starostą S. nie toczy się żadne postępowanie o zwrot przedmiotowej nieruchomości, a co wynika z pisma Starosty Powiatowego w S. z [...] grudnia 2014 r.
Z akt postepowania administracyjnego wynika, że skarżący są zainteresowani skorzystaniem z zasady pierwszeństwa przy sprzedaży tej nieruchomości, co wynika z licznej korespondencji skarżącej E. S. z organem. Należy mieć na uwadze, że pierwszeństwo w nabyciu nieruchomości może być realizowane w sytuacji, gdy nieruchomość zostaje przeznaczona do zbycia na co wskazuje treść art. 34 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.). Ani Komenda Wojewódzka Policji w [...], której przysługiwało prawo trwałego zarządu, wygaszone kwestionowaną decyzją, ani Starosta S. nie przeznaczyli nieruchomości do sprzedaży dlatego też wnioski kierowane przez skarżącego do tych podmiotów, a dotyczące nabycia własności nieruchomości z zastosowaniem pierwszeństwa, nie stanowią o interesie prawnym skarżących w żądaniu wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lutego 2013 r. W wyniku tej decyzji nie nastąpiła zmiana właściciela bo nadal jest nim Skarb Państwa.
W imieniu Skarbu Państwa przedmiotową nieruchomością gospodaruje obecnie Agencja Mienia Wojskowego. Do tego organu E. S. także złożyła wniosek o nabycie nieruchomości w dniu [...] marca 2014 r. Jednakże złożenie tego wniosku nie daje skarżącej legitymacji do bycia stroną w każdym postępowaniu administracyjnym dotyczącym tej nieruchomości, a szczególnie nie wynika z tego interes prawny skarżącej do żądania stwierdzenia nieważności decyzji o wygaszeniu prawa trwałego zarządu z [...] lutego 2012 r. Kwestionowana decyzja z [...] lutego 2013 r., orzeka o wygaszeniu prawa zarządu Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] do wskazanej w decyzji nieruchomości. Decyzja ta nie orzeka o przekazaniu nieruchomości Agencji Mienia Wojskowego. Dlatego też wniosek o stwierdzenie nieważności organ odniósł do treści tej decyzji, gdyż w części wnioskowanej przez skarżących decyzja ta nie rozstrzyga. Wobec tego zarzut skargi o błędnym zakwalifikowaniu zakresu wniosków skarżących z [...] września 2014 r. jest nieuzasadniony.
Z uwagi na to, że organ nadzoru prawidłowo ocenił, że skarżącym nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. wydanie, w tej sytuacji, postanowienia na podstawie art. 61a § 1 k.p.a jest zgodne z prawem, co czyni zarzuty skargi nieuzasadnionymi.
Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.