Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2019 r. nr [...] Minister Inwestycji i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia 21 sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez [...] S.A. w [...] prawa użytkowania wieczystego gruntu, położonego w [...] składającego się z szeregu działek o łącznej powierzchni [...] ha [...] m2 oraz odmówił stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego względem działki nr [...] o powierzchni [...] ha.
Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] Minister Infrastruktury uchylił ww. decyzję w zakresie orzeczenia o odmowie uwłaszczenia [...] S.A. działką nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Po ponownym rozpatrzeniu wniosku Wojewoda [...], działając na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 782) oraz § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. z 1998 r. Nr 23, poz. 120 ze zm.), decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa, z dniem [...] grudnia 1990 r. przez [...] S.A. w [...] prawa użytkowania wieczystego gruntu, położonego w [...], obręb Dz. [...] - [...], oznaczonego jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...].
Odwołanie od powyższej decyzji złożyły [...] S.A. w [...].
Minister Inwestycji i Rozwoju rozpatrując sprawę wskazał, że zgodnie z art. 200 ust. 1 ww. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub gminy, będące w dniu [...] grudnia 1990 r. w zarządzie państwowych i komunalnych osób prawnych oraz Banku Gospodarki Żywnościowej stają się z tym dniem z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego, a budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na tych gruntach stają się własnością tych osób. Decyzja uwłaszczeniowa ma charakter decyzji deklaratoryjnej i odnosi się do stanu istniejącego w dniu 5 grudnia 1990 r. W myśl art. 200 ust. 4 tej ustawy, uwłaszczenie nie może naruszać praw osób trzecich.
Decyzja uwłaszczeniowa ma charakter deklaratoryjny, a zatem mocą tej decyzji potwierdza się jedynie przekształcenie prawa zarządu w prawo użytkowania wieczystego gruntu w przypadku ziszczenia się prawem przewidzianych przesłanek. W odniesieniu do takich decyzji trudno mówić o ich wykonalności w sensie faktycznym czy prawnym. Decyzja taka ze swej istoty potwierdza bowiem jedynie istniejący obiektywnie stan faktyczny i prawny. Ziszczenie się pozytywnych przesłanek uwłaszczenia w dniu 5 grudnia 1990 r. (przy braku przesłanki negatywnej) uprawnia organ do wydania decyzji uwłaszczeniowej, niezależnie od tego, jakie czynności prawne zostały podjęte w stosunku do nieruchomości w okresie między wyżej wskazaną datą a wydaniem tejże decyzji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 33/09).
Stosownie do przepisu art. 200 ust. 1 ww. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., aby można było wydać decyzję uwłaszczeniową, nieruchomość w dniu [...] grudnia 1990 r. musiała stanowić własność Skarbu Państwa oraz musiało istnieć prawo zarządu do tego gruntu.
W toku prowadzonego postępowania uwłaszczeniowego Wojewoda [...] ustalił, że przedmiotowa działka nr [...] w dniu [...] grudnia 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa, co potwierdza treść księgi wieczystej nr [...] prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości. Jak wynika z ww. księgi wieczystej prawo własności Skarbu Państwa zostało przepisane z dawnej księgi wieczystej [...] Tom [...] Karta 517.
Odnosząc się natomiast do prawa zarządu, organ wojewódzki wskazał, że wnioskodawca na potwierdzenie prawa zarządu przedmiotowego gruntu przedłożył do akt sprawy decyzję Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] grudnia 1987 r., Nr [...] o ustaleniu opłaty za zarząd gruntem, która została zmieniona decyzją Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...], Nr [...] z dnia [...] stycznia 1989 r. Zdaniem organu wojewódzkiego ww. decyzja świadczy o legitymowaniu się przez [...] S.A. prawem zarządu do przedmiotowego gruntu w dniu [...] grudnia 1990 r.
W ocenie Ministra Inwestycji i Rozwoju w okolicznościach przedmiotowej sprawy ww. decyzja Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] grudnia 1987 r., Nr [...], zmieniona decyzją
Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...], Nr [...] z dnia [...] stycznia 1989 r., nie może zostać uznana za dowód, jednoznacznie przesądzający o istnieniu po stronie skarżącej prawa zarządu do przedmiotowej nieruchomości, w rozumieniu przepisów rozporządzenia z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120 ze zm.).
Minister wyjaśnił, że stwierdzenie prawa zarządu do nieruchomości następuje zgodnie z dyspozycją art. 206 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. na podstawie co najmniej jednego z dokumentów wymienionych enumeratywnie w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu. Takim dokumentem jest m.in. wskazana w § 4 ust. 1 pkt 6 ww. rozporządzenia decyzja o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością.
Jednakże w orzecznictwie sądowo-administracyjnym wskazuje się, że tego rodzaju rozstrzygnięcie (mające charakter faktyczny) nie jest wystarczającym dowodem ustanowienia zarządu w sensie prawnym, który mógł powstać jedynie zgodnie z art. 38 ust 2 oraz art. 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. Oznacza to, iż decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa użytkowania (zarządu) jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Zgodnie z wyrokiem
Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 listopada 1999 r. sygn. akt U 6/99 (OTK 1999/7/159) z decyzji o opłatach powinien wynikać w sposób jednoznaczny tytuł prawny ich wnoszenia: ustanowione mocą konkretnej decyzji administracyjnej prawo użytkowania na rzecz podmiotu wnoszącego opłatę.
Natomiast treść decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] grudnia 1987 r., Nr [...], zmienionej decyzją Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...], Nr [...] z dnia [...] stycznia 1989 r., nie wskazuje na podstawie jakiego dokumentu grunt objęty tą decyzją znajdował się w zarządzie [...] S.A. z siedzibą w [...].
Kwestią sporną w niniejszym postępowaniu jest również ocena, czy na gruncie niniejszej sprawy zachodzi przesłanka uniemożliwiająca uwłaszczenie [...] S.A przedmiotową nieruchomością z uwagi na zawarty w art. 200 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. zapis, iż uwłaszczenie nie może naruszać praw osób trzecich.
Należy wskazać, że na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ wojewódzki ustalił, przedmiotowa działka nr [...] stanowi część pasa drogowego drogi publicznej, ul. [...] w [...].
Jak wynika z dokumentów znajdujących się w aktach przedmiotowej sprawy, ulica [...] w [...] stanowi część drogi krajowej [...], której status określony został w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 17 marca 2004 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w województwach dolnośląskim, kujawsko - pomorskim, mazowieckim, pomorskim, śląskim, zachodniopomorskim (Dz. U. Nr 60, poz. 566).
Natomiast w dniu [...] grudnia 1990 r. przedmiotowa działka nr [...] stanowiła jezdnię ul. [...]. We wskazanej powyżej dacie ulica [...] wchodziła w skład drogi krajowej Nr [...] o przebiegu [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...] - [...], która wymieniona została w wykazie dróg krajowych stanowiących załącznik do Uchwały Nr [...] Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z 1986 r. Nr 3, poz. 16). Powyższe potwierdza także dołączone do akt sprawy pismo Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów z dnia [...] marca 2008 r., znak [...].
Minister wskazał również, że organ wojewódzki przeprowadził postępowanie wyjaśniające, które doprowadziło do ustalenia, że linia kolejowa, stanowiąca elementy infrastruktury kolejowej przeprowadzona została przez wiadukt kolejowy znajdujący się nad ul. [...]. Natomiast droga publiczna ul. [...], w skład której wchodzi sporna działka nr [...] przebiega w części pod wiaduktem kolejowym, co oznacza, że działka ta zajęta jest pasem drogowym drogi krajowej [...] w całości. Powyższe potwierdza przede wszystkim kopia mapy wydanej przez Miejski Ośrodek Dokumentacji
Geodezyjnej i Kartograficznej w [...], na której Miejski Zarząd Ulic i Mostów w [...] wkreślił przebieg pasa drogi publicznej ul. [...] zgodnie ze stanem, jaki obowiązywał w dniu [...] grudnia 1990 r.
Na fakt zajęcia spornej działki nr [...] w całości pasem drogowym ul. [...] wskazują także pismo Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów z dnia [...] października 2013 r. oraz pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] lutego 2015.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz. U. 2015 poz. 460), w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] grudnia 1990 r., zarząd gruntami zajętymi pod drogi publiczne sprawują właściwe organa drogowe. Zarząd ten powstał z mocy prawa. Takie stanowisko zajął też Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 listopada 1990 r., sygn. III AZP 10/90 (OSNC 1991/4/39) stwierdzając w jej uzasadnieniu, że "przekazywanie w drodze decyzji administracyjnej gruntów lokalnych w zarząd okręgowym dyrekcjom dróg publicznych jest zbędne i niecelowe, skoro wcześniej już uzyskały one prawo do pełnienia tego zarządu mocą ustawy o drogach publicznych (...)".
Mając na uwadze powyższe, Minister wskazał, że ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że w dacie [...] grudnia 1990 r. obszar działki nr [...] zajęty był pod drogę publiczną
- - drogę krajową Nr [...], zaś obecnie stanowi część drogi krajowej [...].
Skoro zatem działka nr [...] stanowiła w dniu [...] grudnia 1990 r. drogę publiczną, a więc drogę zaliczoną na podstawie ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych do jednej z kategorii tych dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych, to nie mogła podlegać uwłaszczeniu jako grunt objęty prawami osób trzecich - zarządcy drogowego.
Stosownie bowiem do art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] grudnia 1990 r., zarząd gruntami zajętymi pod drogi publiczne sprawują właściwe organy drogowe.
Z kolei w myśl art. 19 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. w granicach miast na prawach powiatu zarządca wszystkich dróg publicznych z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych, jest prezydent miasta.
Wobec powyższego brak było podstaw do wydania przez organ wojewódzki decyzji uwłaszczeniowej w odniesieniu do obszaru stanowiącego w dniu [...] grudnia 1990 r. drogę publiczną, a zatem objętego z mocy prawa zarządem ówczesnego zarządcy drogi.
Skargę na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły [...] S.A. w [...] zarzucając jej:
- 1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1) i 2) k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...], pomimo tego, że zaskarżona decyzja winna zostać uchylona;
- 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7 k.p.a. oraz 8 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zastosowanie normy prawa materialnego do nienależycie ustalonego stanu faktycznego oraz brak wyjaśnienia, z jakiego powodu organ odmówił mocy dowodowej dokumentom, znajdującym się w aktach sprawy;
- 3) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 206 tej ustawy z wz. Z S 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu poprzez uznanie, że prawo zarządu nieruchomością można wykazać wyłącznie decyzją o ustanowieniu takiego prawa, zaś inne dokumenty, zgromadzone w sprawie, nie mogą stanowić dowodu powstania takiego prawa, nawet jeśli z ich treści wynika, że władającym nieruchomością była [...] S.A.;
- 4) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 80 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. z dnia 28 lutego 1991 r., Nr 30, poz. 127 ze zm.) poprzez nieuwzględnienie, iż grunty, które w dniu wejścia w życie ustawy o gospodarce gruntami znajdowały się w posiadaniu przedsiębiorstwa państwowego [...] przeszły z mocy prawa w zarząd tego przedsiębiorstwa;
- 5) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "[...]" (Dz.U. nr 26, poz. 138, ze zm.) w zw. z art. 42 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (j.t. z dnia 18 czerwca 2002 r., Dz.U. Nr 112, poz. 981, ze zm.) poprzez nieuwzględnienie, że przepisy prawa przewidywały wyposażanie przedsiębiorstwa państwowego przez organ założycielski w środki niezbędne do prowadzenia działalności określonej w akcie prawnym o jego utworzeniu, a przedsiębiorstwo, gospodarując wydzielonym mu i nabytym mieniem, zapewniało jego ochronę oraz, że z przepisów prawa wynika, iż przedsiębiorstwo państwowe [...] gospodarowało wydzielonym mu mieniem Skarbu Państwa, jak również, że mienie PKP stanowi wydzieloną część mienia ogólnonarodowego, w skład którego wchodzą środki będące w dyspozycji [...] w dniu wejścia w życie
Ustawy o [...][...] oraz środki nabyte przez przedsiębiorstwo państwowe [...] w toku jego dalszej działalności;
6) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 34 oraz 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji [...] (Dz.U. nr 84, poz. 948, ze zm) poprzez nieuwzględnienie, że grunty będące własnością Skarbu Państwa znajdujące się w dniu [...] grudnia 1990 r. w posiadaniu [...], co do których [...] nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie tej ustawy, z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego [...] oraz że grunty takie są wyłączone spod komunalizacji.
Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi rozwinięto zarzuty w niej podniesione.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną.
Wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. użytkowania wieczystego gruntów oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali następuje, jeżeli państwowe lub komunalne osoby prawne posiadały w tym dniu określone grunty w zarządzie. Nie może być zatem wątpliwości co do tego, że warunkiem wymaganym do stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali było posiadanie gruntów objętych wnioskiem w zarządzie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, a udowodnienie tej okoliczności spoczywa na podmiocie zainteresowanym. Pamiętać przy tym należy, że prawo zarządu mogło zostać ustanowione tylko w ściśle określony sposób, przede wszystkim zaś w drodze decyzji organu administracji lub ściśle określonych umów o przekazaniu nieruchomości pomiędzy państwowymi jednostkami organizacyjnymi.
Samo faktyczne władanie gruntami nie determinuje w sposób konieczny istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu. Wykazanie zarządu przez państwowe i komunalne osoby prawne jest dokonywane w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu. W świetle § 4 ust. 1 tego rozporządzenia wojewoda lub organ wykonawczy gminy stwierdza fakt przysługiwania państwowym osobom prawnym zarządu w dniu [...] grudnia 1990 r. na podstawie co najmniej jednego z wymienionych w pkt 1-10 dokumentów. Jeżeli nie zachowały się dokumenty, o których mowa w ust. 1, stwierdzenia dotychczasowego prawa zarządu do nieruchomości można dokonać na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75 k.p.a., potwierdzających przekazanie nieruchomości państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym, o czym stanowi § 4 ust. 3 rozporządzenia.
Jednak w trybie przepisu § 4 ust. 3 rozporządzenia z dnia 10 lutego 1998 r. można dowodzić istnienia prawa zarządu jedynie wtedy, gdy uprzednio prawo zarządu nieruchomości było ustanowione, lecz nie zachowały się dokumenty stwierdzające tę okoliczność, a taka sytuacja nie miała miejsca w przedmiotowej sprawie.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że [...] nie przedstawiły ani decyzji, ani umowy, ani żadnego z dokumentów wymienionych w § 4 ust. 1 wskazanego wyżej rozporządzenia, które potwierdzałyby, że przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w zarządzie czy użytkowaniu [...]. Ma to w niniejszej sprawie decydujące znaczenie, gdyż o zarządzie lub użytkowaniu nie świadczy samo przeznaczenie gruntu lub wykorzystywanie gruntu pod infrastrukturę [...].
Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w wielu orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w uchwale NSA z dnia 27 lutego 2017 r., sygn. akt I OPS 2/16. W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów przyjął, że: "Pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa [...] bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99 ze zm.) oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu [...] maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.)".
W uzasadnieniu tej uchwały NSA wskazał, że od czasu uchylenia ustawą z 1960r. o kolejach rozporządzenia Prezydenta RP z 1926r. (ze zmianami) o utworzeniu przedsiębiorstwa "[...]", nie został uchwalony żaden akt prawny przyznający [...] nabycie prawa zarządu ex lege.
Natomiast wyroki NSA, na które powołuje się strona skarżąca przedstawiają odosobniony pogląd w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, którego to poglądu skład orzekający w niniejszej sprawie nie podziela. Podgląd wyrażony w tych wyrokach jest też sprzeczny z ww. uchwałą z dnia 27 lutego 2017 r., sygn. akt I OPS 2/16.
Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela stanowisko przyjęte w orzecznictwie sądowym, że o tytule prawnym do konkretnie oznaczonej nieruchomości, nie mogą stanowić akty ogólne regulujące status przedsiębiorstwa w sytuacji, gdy nie zostało ustalone, aby zostały wydane decyzje uprawnionych organów państwowych o przekazaniu nieruchomości w zarząd lub użytkowanie przedsiębiorstwa. Akty regulujące status prawny przedsiębiorstwa [...] oraz akty ustawowe i wykonawcze, na podstawie których przeprowadzono nacjonalizację kolei, mają charakter ogólnych aktów normatywnych i nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości, lecz mogły tylko stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia ogólnonarodowego.
W niniejszej sprawie [...] nie wykazało, aby dysponowało takim indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości, czy to w formie decyzji administracyjnej, czy w formie umowy. W świetle art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami dla nabycia prawa użytkowania wieczystego z mocy prawa decydujące znaczenie ma stan prawny i faktyczny dotyczący tego mienia istniejący w dniu [...] grudnia 1990 r.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy stwierdzić, że zasadnie organ drugiej instancji stanął na stanowisku, że nawet legitymowanie się przez wnioskodawcę decyzją o naliczeniu opłaty z tytułu zarządu nie jest wystarczającym dowodem potwierdzającym istnienie tego uprawnienia, jeżeli w takiej decyzji nie ma żadnej informacji o ustanowieniu tego prawa zarządu na rzecz danego podmiotu.
Sąd przychyla się do argumentacji organów administracji, jednocześnie wskazując, że jest to pogląd ugruntowany zarówno w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego jak [pic]i w orzecznictwie sądów administracyjnych. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 listopada 1999r. sygn. akt U 6/99 (opub. w OTK 1999 r., nr 7, poz. 159) i w wyroku z dnia 9 kwietnia 2002r. sygn. akt U 10/00 (opub. w OTK 2001 r., nr 3, poz.
55) stwierdził, że decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa zarządu jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Inne rozumienie przepisów rozporządzenia w powyższym zakresie oznaczałaby niezgodność rozporządzenia z delegacją ustawową zawartą w art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a tym samym z art. 92 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2008r. sygn. akt I OSK 570/07 (opub. w LEX nr 505282) zawarł stanowisko, że pogląd wyrażony przez
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 listopada 1999r., sygn. akt U 6/99, który dotyczył stwierdzenia prawa użytkowania nieruchomości na rzecz spółdzielni, należy odnieść jako prawidłowy także do warunków stwierdzenia prawa zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych. To stanowisko skład orzekający uważa za trafne i dlatego należy przyjąć, że ponieważ decyzja z dnia [...] grudnia 1987 r. zmieniona decyzją z dnia [...] stycznia 1989 r. ustalająca opłatę za zarząd nieruchomością w żaden sposób nie powołuje się, ani nie nawiązuje do jakiejkolwiek innej decyzji o ustanowieniu prawa zarządu, nie może stanowić podstawy do stwierdzenia istnienia prawa zarządu. Takie stanowisko, jakie prezentuje w tej sprawie skład orzekający, zawarte zostało także w wyrokach: NSA z dnia 26 kwietnia 2012r. sygn. akt I OSK 651/11, NSA z dnia 10 września 2014r. sygn. akt I OSK 204/13 oraz WSA w Warszawie z dnia 7 września 2010r., sygn. akt I SA/Wa 1288/10, WSA w Warszawie z dnia 1 czerwca 2006r. sygn. akt I SA/Wa 2098/05 dostępne na: www.orzeczeniansa.gov.pl
Także argumentacja skargi odwołująca się do przepisów art. 34 i 34a ustawy z 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego [...], jest w ocenie Sądu nietrafiona. Celem unormowania zawartego w art. 34 tej ustawy było wprawdzie uregulowanie stanu prawnego mienia pozostającego w posiadaniu [...], co do którego brak jest ustanowionego zarządu, jednakże postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone było na podstawie art. 200 ugn, zgodnie z wnioskiem strony skarżącej, którym organy orzekające były związane. W takiej sytuacji organy nie były uprawnione do rozstrzygania również w oparciu o treść art. 34 ww. ustawy, gdyż wyszłyby poza zakres wniosku.
Należy zgodzić się z organami obu instancji, że żaden ze zgromadzonych w sprawie dowodów nie potwierdził istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu przysługującego stronie skarżącej do przedmiotowej nieruchomości.
Nie jest również zasadny zarzut naruszenia przez organy administracji art. 7, art. 8, art. 80 i art. 107 S 3 k.p.a. W ocenie Sądu organy administracji z urzędu podjęły wszelkie niezbędne czynności dla wyjaśnienia, czy zachowała się jakakolwiek decyzja ustanawiająca prawo zarządu dla skarżącej. Dokonały ustaleń także w pozostałym zakresie sprawy i nie ma żadnych podstaw do kwestionowania prawidłowości tych ustaleń. Przeprowadzone przez organy oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego nie mają cech dowolności i nie naruszają zasady pogłębionego zaufania do władzy publicznej. Przyjęte przez organy stanowisko zostało należycie uzasadnione, poprzez wskazanie dowodów, na których oparły swoje rozstrzygnięcie oraz przyczyn dla których nie podzieliły podnoszonej przez skarżącą argumentacji, wyjaśniając również przy tym podstawę prawną wydanych decyzji.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.