Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 17 września 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 3202/13

Uzasadnienie

1. I. Stan faktyczny
2. 1. Starosta [...] decyzją z [...] marca 2013 r., nr [...], orzekł, na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.; dalej jako: "ugn"), o zezwoleniu [...] S.A. w [...] (dalej jako: "skarżąca spółka") na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha (obręb [...], gmina [...]) w celu realizacji ograniczeń wynikających z decyzji Starosty [...] z [...] lutego 2013 r., nr [...], o ograniczeniu sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości.
3. 2. K. L. i B. L., właściciele przedmiotowej nieruchomości, wnieśli odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie art. 124 ust. 1a ugn poprzez nie określenie w decyzji na czym polega ważny interes gospodarczy lub która z przesłanek art. 108 Kpa stanowi podstawę wydania decyzji.
4. 3. Wojewoda [...] decyzją z [...] maja 2013 r., nr [...], uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Wojewoda wskazał na przeprowadzenie postępowania przez Starostę z rażącym naruszeniem przepisów prawa procesowego. Wojewoda podał, że w aktach sprawy znajduje się pełnomocnictwo z 9 grudnia 2011 r., w którym [...] S.A. w [...] umocowała A. D. do reprezentowania we wszystkich sprawach związanych z postępowaniem administracyjnym, a także z postępowaniem przed sądami administracyjnymi, w tym wszystkich łączących się ze sprawą czynności w postępowaniu, nie wyłączając skargi o wznowienie postępowania i postępowania wywołanego jej wniesieniem. Następnie pełnomocnictwem substytucyjnym z 5 listopada 2012 r. A. D. upoważnił radcę prawnego M. W. do reprezentowania Spółki w postępowaniu administracyjnym, toczącym się przed Starostą Powiatu w [...]. W dacie wydania decyzji Starosty Powiatu [...] K. M., na podstawie pełnomocnictwa ogólnego z 27 października 2011 r. oraz M. W. na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego z 5 listopada 2012 r., reprezentowali [...] S.A. w [...].

Z treści decyzji oraz ze zwrotnych potwierdzeń jej odbioru wynika, iż decyzja ta została doręczona jedynie [...] S.A. w [...], nie zaś jednemu z ustanowionych pełnomocników. Fakt nie doręczenia przez organ I instancji decyzji pełnomocnikowi Spółki stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

1. 4. Na decyzję Wojewody [...] skargę złożyła [...] S.A. w [...]. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, której zarzuciła:
2. 1) rażące naruszenie art. 138 § 2 Kpa w zw. z art. 40 § 1 Kpa poprzez przyjęcie, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności, że art. 40 § 2 Kpa nie ma charakteru gwarancyjnego dla strony postępowania, a więc, że jego wykładnia może być dokonana na niekorzyść strony;
3. 2) naruszenie zasad ogólnych art. 8 i art. 12 § 1 Kpa, poprzez uchylenie decyzji zgodnej z wnioskiem strony w oparciu o nieistotne i nie mające wpływu na wynik postępowania uchybienia proceduralne, co stoi w sprzeczności z zasadą pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej i zasadą szybkości postępowania.
4. 5. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
5. II. Uzasadnienie prawne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Dokonując takiej kontroli Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "Ppsa"), uznał, że zaskarżona decyzja wprawdzie narusza przepisy prawa procesowego, ale nie w stopniu skutkującym jej uchyleniem.

2. W przedmiotowej sprawie Sąd w całości podziela argumentację skarżącej spółki zaprezentowaną w skardze. W ocenie Sądu, doręczenie decyzji skarżącej spółce zamiast jej pełnomocnikowi nie miało dla niej żadnych negatywnych skutków. Jednakże rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji, pomimo całkowicie błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

3. Decyzja o niezwłocznym zajęciu wydawana w trybie art. 124 ust. 1a ugn ma charakter subsydiarny w stosunku do decyzji o zezwoleniu na ograniczenie prawa. Rozstrzygnięcie o niezwłocznym zajęciu daje możliwość rozpoczęcia procedury mającej na celu przeprowadzenie prac inwestycyjnych (np. wystąpienie o pozwolenie na budowę, prace geodezyjne), ale tylko w zakresie rozstrzygniętym w decyzji o ograniczeniu, pomimo że decyzja ograniczająca własność (prawo rzeczowe) nie jest jeszcze ostateczna. Zakres wykonania decyzji o niezwłocznym zajęciu określa przy tym decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1 ugn.

4. Zgodnie z art. 124 ust. 1a ugn decyzja o niezwłocznym zajęciu, może zostać wydana tylko po wydaniu decyzji o ograniczeniu. Jej subsydiarny charakter oznacza, że decyzja taka może istnieć w obrocie prawnym, tylko wtedy kiedy występuje w obrocie prawnym poprzedzającą ją decyzja o ograniczeniu prawa do nieruchomości. Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o ograniczeniu, oznacza automatycznie konieczność uchylenia późniejszej decyzji o niezwłocznym zajęciu.

5. W niniejszej sprawie Wojewoda [...] decyzją z [...] maja 2013 r. uchylił decyzję Starosty [...] z [...] lutego 2013 r. o ograniczeniu prawa własności, dlatego niedopuszczalne było utrzymanie w mocy decyzji o niezwłocznym zajęciu. Tym samym zaskarżona decyzja wydana w trybie art. 138 § 2 Kpa, która wyeliminowała z obrotu prawnego decyzję o niezwłocznym zajęciu, zawiera prawidłowe rozstrzygnięcie. Okoliczności tej nie zmienia późniejsze uchylenie powołanej decyzji Wojewody [...] z [...] maja 2013 r. wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 stycznia 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 1538/13, gdyż w okresie od 10 maja 2013 r. do 15 stycznia 2014 r. nie było podstaw do pozostawienia w obrocie prawnym decyzji o niezwłocznym zajęciu. Sąd administracyjny ocenia zaś legalność decyzji według stanu z dnia jej wydania.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 Ppsa, orzeczono jak w sentencji wyroku.