Uzasadnienie
W. K. i S. K. w dniu 5 kwietnia 2013 r. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezydenta [...] w postępowaniu z wniosku skarżących o przyznanie odszkodowania w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2014 r. Dz. U. poz. 518, ze zm.) za nieruchomość położoną w W. przy ul. T. 17/19 oznaczoną numerem hipotecznym [...]-dz.1.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpatrzeniu złożonej skargi wyrokiem z dnia 4 października 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 223/13 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku skarżących w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Odpis prawomocnego wyroku został organowi doręczony w dniu 12 lutego 2014 r.
Pismem z dnia 15 grudnia 2014 r. W. K. i S. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie wyżej opisanego wyroku, wnosząc jednocześnie, w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.), o wymierzenie organowi grzywny. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżących wskazał, że wobec upływu terminu określonego w wyroku z dnia 4 października 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 223/13, skarżący wezwali Prezydenta [...] do jego wykonania. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi, wobec czego złożyli skargę do Sądu.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie, informując, że obecnie trwa analiza zebranych w sprawie materiałów, a pismem z dnia 20 marca 2015 r. skarżący zostali poinformowani o przyczynach niedotrzymania wyznaczonego przez Sąd terminu i przewidywanym terminie zakończenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie do dnia 31 sierpnia 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny ocenia zatem wydany akt zarówno pod względem jego zgodności z prawem materialnym, jak i zgodności z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W przypadku skargi o wymierzenie organowi grzywny z powodu jego bezczynności sąd dokonuje oceny jej zasadności według stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania orzeczenia sądowego.
Stosownie do art. 154 § 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o po-stępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa, sąd wymierza do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Z treści przywołanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które łącznie muszą być spełnione, aby sąd mógł organowi administracji wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ ten musi pozostawać w bezczynności po wyroku. Po drugie, wymierzenie grzywny jest możliwe po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania prawomocnego wyroku. Jak wynika z akt sprawy, obie te przesłanki zostały spełnione w rozpoznawanej sprawie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 154 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi.
Jak wynika z akt sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 października 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 223/13 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku W. K. i S. K. w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wyznaczony przez Sąd termin minął w dniu 12 kwietnia 2014 r. Skarżący wezwali organ w dniu 1 października 2014 r. do wykonania powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wezwanie to pozostało bezskuteczne, a organ do dnia rozpoznania sprawy nie wykonał wyroku i nie rozpoznał wniosku skarżących o odszkodowanie.
Wobec tego Sąd uznał, że obie ustawowe przesłanki, o których była mowa powyżej, w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione, a zatem skarga o wymierzenie grzywny Prezydentowi [...] jest zasadna. Podkreślić należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego, czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być w żadnym razie tolerowane lub akceptowane. W szczególności nie można zaakceptować czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania obywateli do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
Za najbardziej adekwatną, a jednocześnie mieszczącą się w granicach określonych przepisem art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.), wysokość grzywny Sąd uznał kwotę [...] ([...] tysięcy) złotych.
Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 154 § 2 powołanej powyżej ustawy Sąd ma obowiązek orzec, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu obecna bezczynność organu, która wystąpiła po wyroku z dnia 4 października 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 223/13, nie ma jeszcze charakteru rażącego naruszenia prawa.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w związku z art. 154 § 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów sądowych orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.