Uzasadnienie
Pismem z dnia 27 lipca 2015 r. J. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/14, zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2005 r. o odszkodowanie za nieruchomość [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że Prezydent [...] dnia 15 kwietnia 2015 r. otrzymał prawomocny wyrok i mimo sądowego zobowiązania nie wykonał tego wyroku oraz nie przesłał żadnej informacji o przyczynach opóźnienia w rozpoznaniu wniosku odszkodowawczego, ani nie określił nowego terminu zakończenia postępowania. Wobec czego skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny.
W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi wskazując, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie, czy przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki kwalifikująceją do przyznania odszkodowania. W niniejszej sprawie w dniu [...] maja 2016 r. sporządzony został operat szacunkowy nieruchomości i obecnie podejmowane są czynności mające na celu zabezpieczenie środków finansowych na wypłatę odszkodowania. Jednocześnie pismem z dnia 26 kwietnia 2016 r. strony zostały poinformowane o przyczynach niedotrzymania terminu wyznaczonego przez Sąd w powołanym wyroku oraz o przewidywanym terminie zakończenia postępowania.
Z powołanego przez organ pisma z dnia 26 kwietnia 2016 r. wynika, że ze względu na konieczność zebrania dodatkowej dokumentacji oraz dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe rozpatrzenie wniosku o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość w terminie określonym w wyroku WSA w Warszawie z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/14. Przy czym organ poinformował, iż po sporządzeniu operatu i zagospodarowaniu środków pieniężnych na wypłatę odszkodowania, decyzja kończąca postępowanie zostanie wydana bez zbędnej zwłoki, a przewidywany termin wydania decyzji w sprawie to 31 sierpnia 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest uzasadniona.
Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.). Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, strona po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
Z powołanego art. 154 § 1 p.p.s.a. wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
W rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione.
Z analizy akt sprawy wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/14, uwzględnił skargę skarżących i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2005 r. o odszkodowanie za nieruchomość [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy Zakreślony przez Sąd powołanym wyrokiem termin do wydania decyzji upłynął w dniu 15 czerwca 2015 r.
Pomimo upływu zakreślonego terminu, Prezydent [...] nie wykonał powołanego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 stycznia 2015 r.
Stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego przez Sąd terminu na rozpoznanie opisanego wniosku odszkodowawczego oraz to, że Prezydent [...] nie poczynił czynności bezpośrednio zmierzających do rozpoznania tego wniosku, Sąd uznał, iż grzywna w wysokości [...] zł jest adekwatną sankcją dla Prezydenta [...] za niewykonanie powołanego wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r.
Jednocześnie rozpoznając sprawę, stosownie do treści art. 154 § 2 p.p.s.a. Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Sytuacja taka zaszła w przedmiotowej sprawie.
W ocenie Sądu bezczynność organu, po wydaniu wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 604/14, miała charakter rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia długość trwającego postępowania, gdyż zwłoka Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku wynosi ponad 16 miesięcy, oraz to, że organ po otrzymaniu prawomocnego wyroku Sądu z dnia 13 stycznia 2015 r. wraz z aktami administracyjnymi sprawy nie podjął żadnych działań zmierzających do załatwienia wniosku odszkodowawczego - i to pomimo wezwania przez skarżącego do wykonania wyroku oraz złożenia do Sądu przedmiotowej skargi z dnia 27 lipca 2015 r. Jednocześnie zauważyć należy, że z punktu widzenia zasady praworządności, która ze swej istoty stanowi o działaniu zgodnym z prawem, nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której wyrok Sądu nie jest wykonywany.
Ponadto zauważyć należy również, iż zgodnie z informacją organu przedstawioną w odpowiedzi na skargę do zakończenia postępowania i wydania decyzji merytorycznie rozstrzygającej sprawę konieczne jest jeszcze zabezpieczenie środków pieniężnych na wypłatę odszkodowania. Tymczasem do dnia rozprawy w niniejszej sprawie, tj. do dnia 28 listopada 2016 r. decyzja w sprawie nie została wydana.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.