Uzasadnienie
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, wezwano skarżącego do uiszczenia - w terminie 7 dni - wpisu od skargi, pod rygorem jej odrzucenia. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącemu w 31 lipca 2014 r., w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: u.p.p.s.a.). Przesyłkę z wezwaniem do uzupełnienia braku formalnego skargi, awizowaną w dniach 17 i 25 lipca 2014 r., pozostawiono w aktach ze skutkiem doręczenia (k. 18 akt sądowoadministracyjnych).
Wobec nieuiszczenia wpisu w wyznaczonym terminie, Sąd - postanowieniem z dnia 8 września 2014 r. - odrzucił skargę. Odpis orzeczenia doręczono skarżącemu w dniu 1 października 2014 r. (zwrotne poświadczenia odbioru k. 35 akt sądowoadministracyjnych).
W dniu 31 października 2014 r. (data stempla na przesyłce pocztowej k. 47 akt sądowoadministracyjnych), skarżący wniósł skargę kasacyjną na postanowienie o odrzuceniu skargi.
W skardze kasacyjnej sformułowano również wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez uiszczenie wpisu od skargi.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi skarżący dowiedział się dopiero z uzasadnienia postanowienia o odrzuceniu skargi. Skarżący wywodził, że w dniach awizowania przesyłki z wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych, tj. 17 i 25 lipca 2014 r., w jego oddawczej skrzynce pocztowej nie zostały umieszczone żadne zawiadomienia o niemożności doręczenia jakiejkolwiek przesyłki. Podkreślił, że w lipcu - ze względu na okres wakacyjny - w jego miejscu zamieszkania stale przebywał któryś z domowników.
Skarżący podniósł, że - po nieudanej próbie wyjaśnienia zaistniałej sytuacji w Urzędzie Pocztowym jego rewiru - wniósł skargę na działanie operatora pocztowego (In Post). Mając na uwadze powyższe, zdaniem skarżącego, należy stwierdzić, że uchybienie terminowi do wniesienia opłaty od skargi nastąpiła bez jego winy.
Do skargi kasacyjnej, zawierającej wniosek o przywrócenie terminu, załączono pismo skierowane do przedsiębiorstwa In-Post oraz wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku fiskalnego skargi podlega odrzuceniu jako wniesiony po terminie.
Zgodnie z treścią art. 86 § 1 i 87 § 2 u.p.p.s.a., strona może wnosić o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie to nie nastąpiło z jej winy. Przepis art. 87 u.p.p.s.a. wymaga, aby wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynność, której nie dokonała w terminie (§ 4).
Zarówno w nauce prawa, jak i w orzecznictwie sądowym, utrwalony jest pogląd, że kryterium braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonaniu czynności procesowej (postanowienie NSA z 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Monitor Prawniczy 2003/8/340). Ponadto utrwalony jest pogląd, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona - w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją - uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (B. Dauter, B. Gruszczyński, A Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Zakamycze 2005, s. 219).
Przystępując do oceny zasadności wniosku skarżącego, Sąd - w pierwszej kolejności - zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 u.p.p.s.a. siedmiodniowym terminie od ustania przyczyny uchybienia terminowi. W sprawie, moment ustania przyczyny należy odnieść do daty powzięcia wiadomości o braku fiskalnym skargi, czyli do daty otrzymania postanowienia o odrzuceniu skargi, tj. 1 października 2014 r. Skarżący wskazuje bowiem we wniosku o przywrócenie terminu, że o wezwaniu do uzupełnienia braku fiskalnego skargi dowiedział się właśnie z postanowienia o jej odrzuceniu.
W niniejszej sprawie, 7-dniowy termin do uzupełnienia braku formalnego skargi, liczony od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, rozpoczął zatem bieg 1 października 2014 r. (data doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi) i upłynął 8 października 2014 r. (środa). Skarżący, wnosząc o przywrócenie terminu do jego uzupełnienia 31 października 2014 r., nie dochował zatem wskazanego terminu.
W tych okolicznościach, na marginesie można już tylko zauważyć, że Sąd nie korzysta z usług przedsiębiorstwa In-Post i dokonuje doręczeń za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A. Zgodnie z zapiskami na zwróconej do tut. Sądu przesyłce, jej doręczenie - w trybie art. 73 u.p.p.s.a. - było poprawne. Można też wskazać, że obalenie domniemania doręczenia przesyłki na podstawie ogólnikowego twierdzenia skarżącego o braku awiza w skrzynce pocztowej prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 u.p.p.s.a. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić to domniemanie poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło (tak też NSA w postanowieniu z 9 marca 2011 r., II OSK 368/11, Lex nr 992561, jak również w postanowieniu z 14 marca 2012 r., II FSK 180/12, Lex nr 1121079).
Zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 88 u.p.p.s.a, spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W tym stanie rzeczy, na podstawie przytoczonego przepisu, orzeczono jak w sentencji postanowienia.