Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 20 lipca 2016 r. R. L., E. L., K. L., A. L. i J. L. (dalej jako: wnioskodawcy) wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Prezydentowi W. za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Uzasadnieniu wniosku wskazano, że dotyczy on nieprzekazania skargi z dnia 6 czerwca 2016 r. (data wpływu do organu) na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 675/13.
W tej sytuacji wnioskodawcy wnieśli o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w maksymalnej ustawowej wysokości w związku z nieprzekazaniem powołanej wyżej skargi.
W odpowiedzi na wniosek Prezydent W. wyjaśnił, że odpowiedź na ww. skargę wraz z aktami sprawy została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 26 lipca 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej jako: ppsa) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 ppsa). Natomiast stosownie do art. 55 § 1 ppsa w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ppsa, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 ppsa ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 ppsa, jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. post. NSA z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 ppsa "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381).
Ponadto w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09 (dostępna na http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 ppsa pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy.
W ocenie Sądu, wniosek wnioskodawców o wymierzenie grzywny Prezydentowi W. za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę zasługuje na uwzględnienie.
Sprawa ze skargi wnioskodawców na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku z dnia 28 marca 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 675/13 została zarejestrowana w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie pod sygnaturą akt I SA/Wa 1108/16. Z akt tej sprawy wynika, że skarga wpłynęła do organu w dniu 6 czerwca 2016 r. Od tej daty rozpoczął bieg trzydziestodniowy termin do wykonania przez organ obowiązku określonego w art. 54 § 2 ppsa. Termin ten upłynął z dniem 6 lipca 2016 r. Tymczasem skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przekazana została przez organ w dniu 29 lipca 2016 r. (data nadania przesyłki przez organ). Opóźnienie w przekazaniu skargi do Sądu wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę wyniosło zatem 23 dni i wpłynęło na termin rozpoznania sprawy przez Sąd. Dodatkowo należy zauważyć, że organ nie usprawiedliwił przyczyn niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 ppsa.
Jednocześnie podkreślić trzeba, że fakt przekazania przez organ skargi, wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy, w żadnym wypadku nie czyni orzekania w przedmiocie wymierzenia grzywny bezprzedmiotowym, toteż postępowanie nie podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa (zob. uchwała NSA z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09). Nie zmienia on bowiem zaistniałego uchybienia terminowi ustanowionemu w art. 54 § 2 ppsa. Opóźnienie w przekazaniu skargi do sądu wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, a co za tym idzie oddalenie w czasie możliwości rozpoznania sprawy przez sąd, ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu.
Wobec tego, że organ ostatecznie przekazał do Sądu skargę wnioskodawców wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, wymierzenie grzywny w tej sytuacji ma więc przede wszystkim charakter restrykcyjno-prewencyjny.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał wniosek wnioskodawców za uzasadniony i nałożył na Prezydenta W. grzywnę w wysokości [...] zł. Wymierzając grzywnę we wskazanej wyżej wysokości Sąd wziął po uwagę okres opóźnienia organu, brak okoliczności, które mogłyby usprawiedliwiać zaistniałe opóźnienie, a także fakt przekazania do Sądu przedmiotowej skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny oraz to, że wymierzona grzywna ma odnieść skutek prewencyjny zapobiegający podobnym naruszeniom w przyszłości.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 ppsa, postanowił jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i § 2 w związku z art. 64 § 3 ppsa oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).