Uzasadnienie
Na podstawie art. 104 ustawy Kpa oraz art. 51 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 z zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z... 2013 r.... stwierdził wykonanie przez inwestorów B. i M. J., zamieszkałych w C. przy ul. J...., obowiązku sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym (dz. nr...) w C. przy ul. J...., polegających na: demontażu z istniejącego otworu okiennego luksferów i osadzeniu w nim drewnianego skrzydła okiennego oraz wykonaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia po byłym garażu. Odwołanie od decyzji złożyli J. K. i B. K., zarzucają naruszenie art. 40 i 54 Prawa budowlanego. K.–P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z... 2013 r.... na podstawie art. 104 w zw. z art.138 § 1 pkt 1 Kpa oraz ww. przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wywodząc iż nie naruszono prawa, w tym i przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z zm.).
Organ wskazał, że obiekt był przedmiotem legalizacji w oparciu o art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. a obecny przedmiot postępowania to samowolnie wykonane roboty budowlane (montaż okna i drzwi) w miejsce zamurowanych wcześniej otworów, co podlega rozpatrzeniu w trybie ustawy Prawo budowlane z 1994 r.; i nie doszło też do naruszenia przepisów ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r.
Składając skargę B. K. stwierdził, że decyzja ta ogranicza jego prawa obywatelskie, swobody i prywatność przewidziane w Konstytucji, stwarzając możliwość inwigilowania oraz stałego obserwowania z okna i nastąpiło "przekroczenie granicy kontrolowanego budynku," wskazując, że próbuje się zmienić granice w księdze wieczystej, na co nie wyraża zgody. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując że odpowiedź na zarzuty znajduje się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a rozpoznanie zarzutów dot. przekroczenia granic nie jest w kompetencji organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 143, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:
- a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
- b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
- c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Natomiast stosownie do przepisów art. 134 § 1 oraz art. 133 § 1 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. sąd rozstrzyga – co należy w niniejszej sprawie szczególnie podkreślić, choćby z uwagi na zarzuty skarżącego dotyczące nieprawidłowych jego zdaniem zapisów w księgach wieczystych czy też znacznego przekroczenia granic przy budowie przedmiotowego budynku – w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną i wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.
Z akt sprawy natomiast wynika, że w dniu... 2011 r. do organu pierwszej instancji – tj. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. wpłynęło pismo skarżącego B. K. informujące o wykonaniu otworu okiennego oraz drzwi w ścianie szczytowej budynku jednorodzinnego przy ul. J...., w C., którego właścicielami są B. i M. J.. Skarżący wskazał także, że na przełomie lat 19.../19... w Wydziale Urbanistyki Architektury i Nadzoru Budowlanego przy Urzędzie Miejskim w C. prowadzone było postępowanie w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlano-adaptacyjnych na nieruchomości przy ul. J...., których inwestorem był M. J. i dołączył wydaną przez Naczelnika Miasta C. decyzję... r. znak:..., która dopuszczała legalizację samowoli budowlanej, polegającej na zaadaptowaniu budynku gospodarczego na cele mieszkalne pod warunkiem zamurowania okna i drzwi w ścianie szczytowej budynku z uwagi na naruszenie interesu osób trzecich. Skarżący wniósł "o przywrócenie obowiązującego prawa budowlanego."
Z akt wynika także, że w dniu... 2011 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C., w obecności właścicieli budynku dokonał wizji wskazanego obiektu, ustalając że w ścianie szczytowej budynku rzeczywiście istnieją drzwi wejściowe o wym. 2 m x 0,8 m do pomieszczenia po byłym garażu oraz że wykonano demontaż luksferów z istniejącego otworu okiennego o wym. 2,0 m x 1,4 m i osadzono w nim drewniane skrzydło okienne. W dniu kontroli przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C., roboty budowlane były całkowicie zakończone, a B. i M. J. oświadczyli, że wyjęli luksfery z istniejącego otworu okiennego i wstawili w ich miejsce drewniane skrzydło okienne w celu doświetlenia mieszkania i możliwości zapewnienia lepszej wentylacji pomieszczenia kuchennego, nie posiadając pozwolenia na powyższe roboty; nie dokonali również zgłoszenia do odpowiedniego organu.
Wobec powyższego na podstawie art. 104 Kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku art. 51 ust. 7, art. 81 i 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z dnia... 2012 r. nr... –... nałożył na inwestorów B. i M. J. obowiązek sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym usytuowanym na działce nr... przy ul. J.... w C., polegających na: demontażu z istniejącego otworu okiennego (wym. 2,0m x 1,4 m) luksferów i osadzeniu w nim drewnianego skrzydła okiennego oraz wykonaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia po byłym garażu (wym. 2,0m x 0,8m) w terminie do... 2012 r. Wskazał, że inwentaryzacja winna również określać, czy ww. roboty naruszyły elementy konstrukcyjne budynku, czy obiekt budowlany dopuszczony może być do bezpiecznego użytkowania, i że powyższe dokumenty wykonać winna osoba posiadająca uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności, należąca do Izby Samorządu Zawodowego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 kwietnia 2006 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz. U. Nr 83, poz. 578).
Powyższa decyzja nie była przedmiotem zaskarżenia przez skarżącego ani też przez B. i M. J. czy któregokolwiek z pozostałych uczestników postępowania.
Następnie w oparciu o przepisy art. 104 Kpa oraz art. 51 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 i 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. wydał... 2012 r. decyzję nr –...-... stwierdzającą wykonanie nałożonego obowiązku. Powyższa decyzja została uchylona decyzją K. – P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia... 2012 (...) po ponownym odwołaniu B. K. i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Ponownie rozpatrując sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z... 2013 r. nr...–... na podstawie art. 104 Kpa w zw. z art. 51 ust. 7, art. 81 ust. 1 i 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał B. i M. J. zamurowanie luksferami otworu okiennego o wymiarach 2,0 m x 1,4 m oraz likwidację otworu drzwiowego o wymiarach 2,0 m x 0,8 m do pomieszczenia po byłym garażu w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce nr... w C. przy ul. J....
Ta decyzja po rozpatrzeniu odwołania B. K., B. i M. J. oraz S.J. - decyzją K.- P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia... 2013 r...., na podstawie art. 104 w zw. z art. 138 § 2 Kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 7, art. 81 ust. 1 i art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 – Prawo budowlane została również uchylona i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji.
Jak więc wskazuje powyższe zestawienie czynności i rozstrzygnięć z akt sprawy jednoznacznie wynika, że w obrocie prawnym przed wydaniem decyzji bezpośrednio poprzedzających złożenie skargi opisanych w części wstępnej niniejszego uzasadnienia – pozostawała w obiegu prawnym (oczywiście poza "starą" decyzją... z... 1988 r.) – ostateczna decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. wydana dnia... 2012 r. – nr... (...), na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 oraz art. 81 i 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakładająca na inwestora B. i M. J. obowiązek sporządzenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych w budynku mieszkalnym jednorodzinnym usytuowanym na działce nr... przy ul. J.... w C., polegających na: demontażu z istniejącego otworu okiennego (wym. 2,0m x 1,4 m) luksferów i osadzeniu w nim drewnianego skrzydła okiennego oraz wykonaniu drzwi wejściowych do pomieszczenia po byłym garażu (wym. 2,0m x 0,8m) w terminie do...2012 r.
W związku z powyższym należy więc stwierdzić, że przepis art. 51 ust. 3 przywoływanej ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zobowiązuje właściwy organ do sprawdzenia wykonania obowiązku o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i wydania decyzji stwierdzającej wykonanie obowiązku (pkt 1 w art. 51 ust. 1 Prawo budowlane) albo w przypadku niewykonania obowiązku – nakazanie zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórki obiektu lub jego części, bądź nakazanie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego (pkt 2 w art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego).
W niniejszej sprawie organ nadzoru budowlanego wydał pierwszą z ww. decyzji przewidzianych przepisem art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, tj. decyzję stwierdzającą wykonanie obowiązku nałożonego pozostającą w obrocie prawnym decyzją z... 2012 r. Nr... –....
W tym miejscu należy stwierdzić, iż zarówno organ odwoławczy tj. K.- P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. jak i organ pierwszej instancji, tj. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. prawidłowo przyjęły jako podstawę prawną swoich rozstrzygnięć przepisy ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1995 r., ponieważ postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte wnioskiem skarżącego z... 2011 r., który wpłynął do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. w dniu... 2011 r., a poprzednie postępowanie dotyczące samowolnej przebudowy budynku gospodarczego na cele mieszkaniowe zostało zakończone ostateczną decyzją z... 1988 r., która to decyzja jak wynika z ustaleń organu została wykonana.
Zasadnie więc organ nadzoru budowlanego prowadził postępowanie w oparciu o przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 ww. ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po uprzednim stwierdzeniu że wykonanie otworów okiennych oraz drzwiowych w ścianie zewnętrznej budynku, stanowi przebudowę części obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 7a ww. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, na które inwestor zobowiązany był uzyskać pozwolenie na budowę przed rozpoczęciem robót, zgodnie z art. 28 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego.
Zasadnie jest także w świetle wcześniejszych przedstawionych wyżej rozstrzygnięć (zwłaszcza z uwagi na przywoływaną już decyzję z... 1988 r. wydaną na podstawie art. 40 i 54 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r.) stwierdzenie organu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji "... obecny przedmiot postępowania to samowolnie wykonane roboty budowlane dot. montażu okna i drzwi w miejscu zamurowanych wcześniej otworów, które podlegają rozstrzygnięciu na podstawie obowiązującej ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, w trybie art. 51" oraz że sprawa ówczesnej (tj. sprzed... 1988 r.) samowoli została zakończona (właśnie decyzją... z ww. datą) i orzekanie w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną stanowiłoby rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 4 Kpa.
Przywołane dopiero co przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 stanowią, że właściwy organ administracji, w przypadku wykonania robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia tych robót do stanu zgodnego z prawem i dlatego też zasadne było wydanie decyzji w dniu... 2012 r.,..., znak:..., którą organ zobowiązał B. i M. J. do sporządzenia inwentaryzacji wykonanych samowolnie robót budowlanych dot. powstania spornych otworów, wraz z ich oceną techniczną, w terminie do... 2012 r.
Z akt sprawy wynika, że obowiązek ten został wykonany (vide dokumentacja między kartą 23 i 24 tomu I akt administracyjnych organu pierwszej instancji oraz jej uzupełnienie – zgodnie z decyzją K. – P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia... 2012 r.... – między kartami 39-40 tomu I akt administracyjnych).
Z akt wynika także, że w celu doprowadzenia wykonanych niewątpliwie samowolnie, wbrew obowiązującym przepisom robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami, zniesiona została granica pomiędzy działkami nr... i..., w wyniku czego powstała jedna nieruchomość o powierzchni 0,0783 ha, tj. działka oznaczona nr... wraz z zabudową mieszkaniową, zlokalizowana przy ul. J....i... w C., stanowiąca współwłasność S. J. oraz B. i M. J.. W związku z tym należy stwierdzić, że zgodnie z § 273 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) będącego aktem wykonawczym do ustawy Prawo budowlane odległości między ścianami zewnętrznymi budynków położonych na jednej działce budowlanej nie ustala się, jeżeli spełnione są stosowne przepisy pożarowe, i ich usytuowanie.
Te warunki w niniejszej sprawie zostały zaś spełnione, czego potwierdzeniem jest znajdująca się w aktach sprawy "Opinia pożarowa" z... 2013 r. wykonana przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych - mgr inż. W. G.. Należy także skonstatować, że zważywszy na usytuowanie ściany w którym znajdują się wskazywane otwory okienne i drzwiowe względem przebiegu granicy między działką skarżącego nr... a działką... nie został także naruszony przepis § 12 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia. Przepisy tego rozporządzenia nie ustalają bowiem warunków dla ściany z otworami (okiennymi i drzwiowymi) względem sąsiedniej działki budowlanej przy takim usytuowaniu ściany względem granicy działki sąsiedniej jak to ma miejsce w niniejszej sprawie (vide protokół oględzin, dokumentacja fotograficzna i kopie mapy ewidencyjnej).
Nie leży natomiast w granicach niniejszej sprawy rozpoznawanie przez Sąd zarzutów skarżącego zawartych w skardze (i następnych pismach kierowanych do sądu) dotyczących nieprawidłowości w postępowaniu wieczystoksięgowym, czy też kwestia przekroczenia granic przy budowie obiektu, w którym znajdują się samowolnie dokonane otwory okienne i drzwiowe. Brak ku temu podstawy prawnej zarówno w ustawie z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z zm.) jak i w ustawie z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. poz. 1269 z późn. zm.). Postępowanie w tej kwestii regulowane jest przepisami innych aktów prawnych dotyczących szeroko rozumianego prawa cywilnego (m.in. Kodeks cywilny – przepisy dot. ochrony własności, ustawa z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece), czy nawet prawa karnego, (w związku z zarzutami fałszowania dokumentów). Nie leży więc w kompetencjach sądu administracyjnego rozpoznanie – jak tego oczekuje skarżący całokształtu sprawy. Byłoby to bowiem ewidentne wyjście poza granice sprawy.
Reasumując należy więc stwierdzić, iż rozpoznając skargę B. K. na decyzję K. – P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z... 2013 r...., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z... 2013 r. Nr...... Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów obowiązującego prawa – w szczególności przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, czy też ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz rozporządzenia wykonawczego Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - i wobec braku przesłanek zawartych w przywołanych przepisach art. 145 § 1 ust. 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jak i braku przesłanek wskazanych w art. 145 ust. 2 tej ustawy w zw. z art. 156 Kpa nakazujących stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji – na podstawie art. 151 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.