Uzasadnienie
Dyrektor Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w I. decyzją z dnia [...].12.2019 r., znak sprawy [...], na podstawie art. 47 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900), art. 268 ust. 1, art. 272 ust. 1, art. 298 pkt 1 oraz art. 300 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2018 r. poz. 2268), § 5 ust. 1 pkt 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2502) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096) i art. 4 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2176) - określił Polskiemu Związkowi Działkowców Stowarzyszenie Ogrodowe Rodzinny Ogród Działkowy "J." w N. za okres od 1 kwietnia 2019 r. do 30 czerwca 2019 r. opłatę zmienną w wysokości 4.368 zł za usługi wodne, obejmujące pobór wód podziemnych z ujęcia składającego się ze studni nr 1 i nr 2 w miejscowości N. Ww. decyzja została wydana na skutek złożenia przez Polski Związek Działkowców Stowarzyszenie Ogrodowe Rodzinny Ogród Działkowy "J." w N. od informacji z [...].11.2019 r. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w I. na podstawie art. 272 ust. 1 ustawy Prawo wodne, w której ustaliło ono w formie informacji Polskiemu Związkowi Działkowców Stowarzyszenie Ogrodowe Rodzinny Ogród Działkowy "J." w N. za okres od 1 kwietnia 2019 r. do 30 czerwca 2019 r. opłatę zmienną w wysokości: 4.368 zł. Reklamacja powyższa została podpisana przez "Prezesa ROD" [...] oraz "Skarbnika ROD J." [...].
Sąd zważył, co następuje
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że narusza ona prawo w stopniu nakazującym stwierdzenie jej nieważności. Z istoty kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny wynika, że stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji administracyjnej czyni zbędną potrzebę dokonania merytorycznej oceny zarzutów podniesionych we wniesionej przez stronę skarżącą skardze. W przedmiotowej sprawie Sąd nie dokonywał zatem oceny zgodności z prawem nałożenia opłaty zmiennej na konkretny podmiot ani też tego, czy opłata ta była określona w prawidłowej wysokości.
Zgodnie z art. 14 ust. 2 Prawa wodnego, do postępowań toczących się przed organami Wód Polskich stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Przyjąć zatem należy, że ustalenie przez właściwy organ Wód Polskich oraz przekazanie podmiotom obowiązanym do ponoszenia opłat za usługi wodne informacji w przedmiocie opłaty, o której mowa w art. 271 ust. 1 Prawa wodnego nie wszczyna postępowania administracyjnego. Do jego wszczęcia dochodzi dopiero z momentem złożenia reklamacji odpowiadającej warunkom z art. 273 ust. 1 Prawa wodnego oraz ogólnym warunkom podania określonym w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej powoływana jako "kpa"). Niewątpliwie zatem, aby reklamacja mogła być merytorycznie rozpoznana, musi pochodzić ona od uprawnionego podmiotu i być przez ten podmiot podpisana (art. 63 § 2 i 3 kpa).
W przypadku podmiotu, jakim jest stowarzyszenie, oznacza to podpisanie reklamacji przez osoby, które na mocy przepisów powszechnie obowiązujących oraz wewnętrznych (statut i dalsze uchwały) uprawnione są do reprezentowania tej osoby prawnej w ściśle określony sposób.
Zgodnie z art. 273a Prawa wodnego w zainicjowanym w ten sposób postępowaniu administracyjnym nie stosuje się art. 10 § 1 oraz art. 61 § 4 kpa. Na mocy wskazanego przepisu szczególnego organ nie ma zatem obowiązku zawiadomienia strony, że wniesiona reklamacja wszczęła postępowanie administracyjne, które w przypadku nieuwzględnienia zawartego w reklamacji żądania strony będzie zakończone wydaniem decyzji podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy, uznać należy, że wniesiona reklamacja nie mogła zainicjować postępowania administracyjnego. Jak wskazano wcześniej, reklamacja została podpisana przez "Prezesa ROD" [...] oraz "Skarbnika ROD J." [...]. Jak wynika natomiast z odpisu z KRS, dołączonego do skargi, ww. osoby nie były umocowane do reprezentowania Skarżącego Polskiego Związku Działkowców. Brak podpisów na reklamacji pochodzących od osób uprawnionych do reprezentowania podmiotu składającego reklamację, przy równoczesnym braku podpisu osoby przez nich umocowanej, powoduje brak uniemożliwiający wywołanie skutku prawnego wniesionej reklamacji. Konsekwentnie, taki brak formalny powoduje, że nie można uznać czynności strony za skutecznie wniesioną reklamację.
Tak więc organ odwoławczy uznał za reklamację pismo niepodpisane przez osobę wnoszącą to pismo, co oznacza, że organ ten bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W przedmiotowej sprawie wniesiona reklamacja nie mogła bowiem zainicjować postępowania administracyjnego.
W związku z tym decyzja organu odwoławczego jest dotknięta wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej powoływana jako "ppsa") w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, o czym orzeczono jak w punkcie pierwszym wyroku.
Jak to już wyżej wspomniano, powyższe uchybienie organu odwoławczego uniemożliwia Sądowi odniesienie się co do meritum sprawy.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 w zw. z 209 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ, mając na względzie uwagi zawarte w niniejszym uzasadnieniu wyroku, podejmie czynności zmierzające do wyeliminowania wskazanych uchybień. Odnotować bowiem należy, że organ ten nie wezwał strony do uzupełnienia braków podania, do czego był obowiązany na mocy art. 64 § 2 kpa w zw. z art. 14 ust. 2 Prawa wodnego.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ppsa w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) z uwzględnieniem uiszczonych przez skarżącego wpisu w kwocie 175 zł (§ 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.