Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczyz 20 października 2015 r., sygn. akt II SA/Bd 719/15

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta B., na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej powoływanej jako prd) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej powoływanej jako kpa), orzekł o cofnięciu skarżącemu A. K. uprawnienia diagnosty o kodzie rozpoznawczym [...] do wykonywania badań technicznych pojazdów.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że w sprawie zaistniała sytuacja objęta hipotezą art. 84 ust. 3 pkt 2 prd (dokonanie przez diagnostę wpisu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami), obligująca do cofnięcia skarżącemu uprawnienia do wykonywania badan technicznych, albowiem zgromadzony w aktach wiarygodny materiał dowodowy (zapisy dotyczące stanu licznika kilometrów widniejące na wykresówkach z dnia [...], zeznania kierowcy W. B. o nie stwierdzeniu żadnych usterek zasilania tachografu w dniu [...] po zakończeniu pracy pojazdu i w dniu [...] przy podejmowaniu pracy, informacje z Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów dotyczące braku stwierdzenia pojazdu na punktach monitorowania usytuowanych na trasie przejazdu wskazanej przez świadka I. Ś.) wykazał, że pojazd marki [...] o nr rej. [...] nie był w dniu [...] na Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów o kodzie rozpoznawczym [...] w miejscowości T. i że tym samym nie było możliwości przeprowadzenia badania technicznego tego pojazdu, a w wobec tego, że skarżący diagnosta dokonując wpisu w dowodzie rejestracyjny pojazdu o terminie następnego badania technicznego poświadczył nieprawdę.

Jednocześnie organ wyjaśnił, że z uwagi na rozbieżności w zeznaniach świadków R. R. oraz I. Ś. co do miejsca postoju pojazdu oraz wejścia w posiadanie kluczyków do pojazdu, nie dał wiary zeznaniom tychże świadków. Zaznaczył, że również przytoczona okoliczność awarii tachografu, a tym samym licznika kilometrów i szybkościomierza w czasie korzystania z pojazdu przez świadka I. Ś. i usunięcie awarii po powrocie do G. na teren magazynów [...], budzi wątpliwości organu. Wskazał ponadto na brak znaczenie w sprawie zeznań pracowników ochrony magazynów firmy [...], z uwagi na nie dokonywanie rejestracji pojazdów wjeżdżających lub wyjeżdżających z terenu zakładu.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Skarżący zawnioskował dopuszczenia i przeprowadzenia następujących dowodów:

1. 1) pisemnej opinii biegłego z dziedziny techniki samochodowej na okoliczność ustalenia, czy układ elektryczny, a także licznik kilometrów oraz tachometr był w dacie przejazdu sprawny, a także, czy możliwym było jednoczesne odłączenie licznika kilometrów oraz tachometru w przedmiotowym pojeździe marki [...] na czas trwania jego jazdy;
2. 2) danych ze stacji BTS operatorów sieci telefonii komórkowych, w których działały i logowały się w okresie od [...] do [....] numery telefonów komórkowych należące do świadków I. Ś. oraz R. R., wnosząc przy tym o zażądanie wydanie przez ww. świadków numerów telefonów wraz ze wskazaniem operatorów telefonii komórkowych, a następnie o wystąpienie do operatorów telekomunikacyjnych, w których sieciach działają numery telefonów komórkowych ww. świadków z żądaniem wydania informacji o logowaniu się telefonów komórkowych z podanymi numerami do stacji BTS telefonii komórkowej w okresie od [...] do [...] z uwzględnieniem minut i godzin oraz położenia telefonu, który logował się do danej stacji BTS, na okoliczność ustalenia czasu i miejsca, z którego zarejestrowano logowanie się do stacji BTS numerów należących do ww. świadków w okresie od [...] do [...];
3. 3) opinii technicznej nr [...] sporządzonej przez rzeczoznawcę - biegłego sądowego G. B., dotyczącej ustalenia możliwości użytkowania pojazdu z odłączonym analogowym rejestratorem czasu pracy, drogi i prędkości, na okoliczność ustalenia, iż możliwym był przejazd pojazdu marki [...] z terenu magazynów [...] w G. do stacji diagnostycznej w I., bez odzwierciedlenia tego faktu na liczniku kilometrów i tachografie;
4. 4) wyników kontroli rejestru badań technicznych, w którym zarejestrowano dokonanie okresowego badania pojazdu marki [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej prowadzonej przez przedsiębiorcę o nazwie [...], przeprowadzonej przez Starostwo Powiatowe w I., złożonego w aktach niniejszej sprawy jeszcze w postępowaniu przed organem I instancji, na okoliczność braku niedopuszczalnej interwencji w ten program odnośnie badania okresowego pojazdu marki [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...];
5. 5) zaświadczenia Przedsiębiorstwa [...] w B. Sp. z o.o. o przeprowadzonym badaniu technicznym w dniu [...] pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] na okoliczność treści dokumentu, w szczególności na okoliczność czasu, miejsca, rodzaju pojazdu, zakresu dokonanego badania technicznego oraz wyników tego badania technicznego pojazdu, zwłaszcza w zakresie spełnienia wymagań technicznych pojazdu w rozumieniu art. 66 prawo o ruchu drogowym;
6. 6) rejestru badań technicznych pojazdów z dnia [...], na okoliczność ustalenia, jacy pracownicy dokonywali tego dnia badań technicznych, w szczególności, iż w tym dniu w trakcie badania technicznego w pojeździe marki [...] obecny był Z. P., a ponadto na okoliczność ustalenia, że stwierdzone w pojeździe usterki pokrywają się z usterkami stwierdzonymi przez stacje diagnostyczną działającą na zlecenie Inspekcji Transportu Drogowego;
7. 7) pisemnego oświadczenia Pana Z. P. z dnia [...], na okoliczność ustalenia, że A. K. przeprowadził w dniu [...] badanie techniczne w pojeździe marki [...] o numerze rejestracyjnym [...];
8. 8) przesłuchania w charakterze świadka Z. P., na okoliczność ustalenia, że A. K. przeprowadził badanie techniczne pojazdu marki [...];
9. 9) faktury VAT nr [...] wystawionej na rzecz R. R. przez [...], na okoliczność pobrania od ww. osoby wynagrodzenia za przeprowadzenie badania technicznego w dniu [...] pojazdu marki [...].

Zaskarżonej decyzji organu I instancji skarżący zarzucił naruszenie:

1. 1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez dokonanie istotnych ustaleń faktycznych w oparciu o materiał dowodowy, który nie został zebrany w sposób wyczerpujący, co miało istotny wpływ na treść decyzji, w związku z koniecznością dopuszczenia w toku postępowania przed organem I instancji:
2. a. dowodu z pisemnej opinii biegłego z dziedziny techniki samochodowej na okoliczność działania układu elektrycznego, a także licznika kilometrów oraz tachometru w pojeździe marki [...], w tym także na okoliczność możliwości jednoczesnego wyłączenia licznika kilometrów oraz tachometru w czasie jazdy,
3. b. dowodu z danych ze stacji BTS operatorów sieci komórkowej, w których działały i logowały się w okresie od [...] do [...] numery telefonów należące do świadków I. Ś. i R. R., na okoliczność ustalenia czasu i miejsca, z którego zarejestrowano logowanie się do stacji BTS numerów telefonu ww. osób w okresie od [....] do [....],
4. c. dowodu z przesłuchania Z. P. na okoliczność ustalenia, iż A. K. wykonał badanie techniczne w pojeździe marki [...]
5. 2) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez pominięcie przez organ I instancji dowodu z wyników kontroli rejestru badań technicznych, w którym zarejestrowano dokonanie okresowego badania pojazdu marki [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...], przeprowadzonego na okoliczność braku niedopuszczalnej interwencji w ten program odnośnie badania okresowego pojazdu marki [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...], a tym samym bezpodstawne uchylenie się organu I instancji od przeprowadzenia dowodu na okoliczności mające istotne znaczenie na wynik sprawy;
6. 3) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez bezpodstawną odmowę wiarygodności zeznaniom świadków I. Ś. i R. R. wyłącznie ze względu na nieścisłości dotyczące postoju pojazdu na terenie magazynów [...] w G. oraz wejścia w posiadanie kluczyków do pojazdu marki [...], w sytuacji, gdy świadkowie byli przesłuchiwani dopiero w [...] i [...], a zatem po prawie 9 miesiącach od zdarzenia, o które wymienieni świadkowie byli pytani przez organ I instancji, co w takich okolicznościach nie wykluczało, że w dniu [....] A. K. przeprowadził badania techniczne pojazdu marki [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...], a ponadto poprzez nie wskazanie w uzasadnieniu decyzji czy organ nie dał wiary ww. świadków co do całości czy też co do części ich zeznań, oraz przez nie wyjaśnienie przyczyny zmiany zeznań przez ww. świadków i nie ustalenie momentu, w którym świadek lepiej pamiętał przebieg zdarzeń z dnia [...].
7. 4) art. 107 § 3 kpa poprzez brak należytego uzasadnienia prawnego decyzji organu I instancji, w związku z brakiem wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Po rozpatrzeniu ww. odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (SKO) decyzją z dnia [...] nr [...] orzekło o utrzymaniu decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia SKO wskazało, że w sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania dyspozycji art. 84 ust. 3 pkt 2 prd, albowiem materiał dowodowy sprawy potwierdził, że przedmiotowy pojazd marki [...] nie znajdował się w dniu [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...] w T., i że wobec tego nie było możliwości przeprowadzenia badania technicznego z jego udziałem. SKO podkreśliło, że z dowodów zgromadzonych w sprawie wynika, że pomiędzy dniem [...] a [...] stan licznika kilometrów pojazdu pozostawionego w tym okresie przez kierowcę W. B. na parkingu w G. wynoszący [....] km nie uległ zmianie i taki stan licznika został wpisany na wykresówkę, pomimo widniejącego w dowodzie rejestracyjnym wpisu o dokonanym badaniu technicznym w dniu [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...] w T. Akta sprawy dowiodły także, jak wyjaśnił organ, że zarówno w dniu [...], jak i w dniu [...] nie stwierdzono jakiejkolwiek niesprawności licznika kilometrów, prędkościomierza, tachografu albo instalacji elektrycznej.

Usterki takiej nie wykazało także rzekome badanie techniczne dokonane w dniu [...] pomimo, że elementy te winny być badane zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz.U. z 2012 r. poz. 996). Okoliczności przejazdu pojazdu z G. do I. i z powrotem w dniach od [...] do [...] nie potwierdzały także żadne dokumenty zgromadzone w sprawie. Przejazdowi temu przeczyły również informacje uzyskane od Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów. SKO podkreśliło, że nie kwestionuje możliwości użytkowania pojazdu marki [...] z odłączonym analogowym rejestratorem czasu pracy, drogi i prędkości oraz ewentualnego przejazdu pojazdu drogami nie objętymi punktami monitorowania Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów.

Jednakże w takim przypadku niedziałający tachograf i prędkościomierz winny być odnotowane w trakcie rzekomo przeprowadzonego badania technicznego, co nie zostało zauważone, a stanowiło obowiązkowy element badania technicznego pojazdu. Organ odwoławczy podkreśli przy tym, że przeprowadzenie badania technicznego bez zbadania tych elementów wskazuje na dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami, co także uzasadniało cofnięcie diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 2 prd.

W ocenie SKO, zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego nasuwają wątpliwości co do tego, aby pojazd ze sprawnym licznikiem kilometrów, prędkościomierzem, tachografem i instalacją elektryczną, znajdujący się w G. w dniu [...], uległ nagle uszkodzeniu w tym zakresie, następnie przejechał do I., gdzie rzekomo przeprowadzone badanie techniczne nie wykazałoby niesprawności licznika kilometrów, prędkościomierza, tachografu albo instalacji elektrycznej, lub usterki te ustąpiły w trakcie badania, a następnie po wykonaniu badania technicznego ww. usterki powróciłyby i z kolei po powrocie do G. ustąpiły.

Odnosząc się do złożonych przez skarżącego wniosków dowodowych SKO stwierdziło, że dane ze stacji BTS operatorów sieci telefonii komórkowej nie dowiodłyby w żaden sposób faktu przejazdu pojazdu z G. do I. i z powrotem oraz przeprowadzenia badania technicznego we wskazanym we wnioskach okresie. Mogłyby jedynie wykazać, że telefony o ustalonych numerach logowały się w określonym czasie w określonych miejscach. Telefony te mogły być zaś użytkowane w tym czasie przez inne osoby, a nie powoływanych świadków. Zdaniem SKO również kontrola przeprowadzona przez Starostwo Powiatowe w I. w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...] dowodziła jedynie braku niedopuszczalnej interwencji w program odnośnie badania okresowego pojazdu, natomiast nie potwierdzała w żaden sposób faktu przebywania pojazdu w dniu dokonania rzekomego badania okresowego w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...]. Poza tym wykazane podczas rzekomego badania technicznego pojazdu usterki pokrywające się z usterkami wykazanymi podczas później przeprowadzonego badania technicznego w G., mogły zostać wpisane na podstawie informacji przekazanych diagnoście, a niekoniecznie na podstawie przeprowadzonego badania technicznego. W tym stanie rzeczy nie było, w ocenie SKO, przesłanek do uwzględnienie odwołania strony i tym samym zakwestionowania rozstrzygnięcie organu I instancji.

Na powyższą decyzję SKO skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy domagając się uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji oraz podtrzymując w całości zarzuty i wnioski dowodowe (poza wymienionym w pkt 1, 2, i 8) zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Dodatkowo skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z postanowienia KPP I. z dnia [...], znak [...] o umorzeniu postępowania przygotowawczego (dochodzenia) w sprawie poświadczenia nieprawdy przez skarżącego diagnostę w związku z potwierdzeniem przeprowadzenia w dniu [...] badań technicznych przedmiotowego pojazdu marki [...], zatwierdzonego postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w I. z dnia [....], znak [...], na okoliczność wszczęcia dochodzenia w sprawie rzekomego poświadczenia nieprawdy przez skarżącego i ustalenia w jego toku braku podstaw do postawienia zarzutów skarżącemu, co zaskutkowało umorzeniem postępowania w tej sprawie.

Również dodatkowo skarżący zarzucił organowi II instancji naruszenie: art. 84 ust. 3 pkt 2 oraz art. 83b prd poprzez uznanie, że cofnięcie diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych nie musi być efektem przeprowadzenia własnej kontroli przez organ w stacji diagnostycznej i stwierdzenia w jej trakcie określonych uchybień, a wystarczające jest oparcie się na działaniach kontrolnych i materiałach zebranych przez inne organy, oraz poprzez brak dokonania w przedmiotowej sprawie kontroli stacji diagnostycznej przez rzeczowo i miejscowo właściwego Starostę I., uwidaczniającej określone nieprawidłowości, jako niezbędnej podstawy do cofnięcia diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów; a ponadto naruszenie: art. 136 kpa w zw. z art. 75, art. 78 § 1 i art. 84 kpa, art. 7 i art. 77 § 1 kpa i art. 138 § 2 kpa poprzez nie dopuszczenie i nie przeprowadzenie dowodów wskazanych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, nie uchylenie decyzji organu I instancji oraz nie wyjaśnienie sprawy w sposób wyczerpujący.

Argumentując skargę skarżący wskazał, iż w sprawie nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 84 ust. 3 prd, bowiem w aktach postępowania administracyjnego brak jest protokołów z kontroli przeprowadzonej w trybie ustawowo właściwym, które wskazywałyby, że skarżący dopuścił się nieprawidłowości przy wykonywaniu czynności diagnosty. Tymczasem art. 84 ust. 3 prd odsyła do uchylonego art. 83 ust. 6 prd, którego odpowiednikiem jest obecnie art. 83b ust 2 prd. Szczególny charakter sankcji jaka jest przewidziana w art. 84 ust. 3 prd powoduje, że organ administracji może cofnąć uprawnienie do wykonywania zawodu diagności jedynie w przypadku wypełnienia przesłanek określonych w treści tego artykułu w powiązaniu z art. 83b ust 2 prd. Oznacza to, że o ile wyniki kontroli przeprowadzonej w trybie ustawowo określonym nie wykażą, aby diagnosta dopuścił się przeprowadzenia badania technicznego w sposób niezgodny z określonym zakresem i sposobem wykonania lub też by dopuścił się on wydania zaświadczenia albo dokonania wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu w sposób niezgodny ze stanem faktycznym lub przepisami, niemożliwym staje się odebranie mu uprawnień w trybie określonym w art. 84 ust. 3 prd.

Skarżący zaznaczył, że w niniejszej sprawie nie ma dowodów w postaci protokołów kontroli, z których wynikałoby, że skarżący dopuścił się dokonania badania technicznego pojazdu w sposób sprzeczny z przepisami lub które potwierdzałyby, że w trakcie kontroli wykryto jakiekolwiek nieprawidłowości. Istnieją jedynie materiały zebrane przez inny organ - Inspekcję Transportu Drogowego w G., na podstawie których nie sposób przyjąć, iż w wyniku przeprowadzonych kontroli właściwy organ stwierdził występowanie nieprawidłowości wymienionych w przepisie art. 84 ust. 3 prd. Wskazując, że organem sprawującym nadzór nad działalnością stacji kontroli pojazdów [...] w T. jest Starosta I., który corocznie wraz z przedstawicielem Transportowego Dozoru Technicznego dokonuje kontroli, o której mowa powyżej, skarżący podkreślił, że nigdy podczas kontroli nie stwierdzono na ww. Stacji Kontroli Pojazdów nieprawidłowości, które mogłyby skutkować wszczęciem postępowania zmierzającego do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień diagnosty.

Skoro więc w sprawie nie zostały wskazane przez Starostę I. żadne dowody ani materiały, które wskazywałyby na niewłaściwe wykonanie badania technicznego pojazdu marki [...], a zgromadzone natomiast dowody i materiały, które nie zostały uwzględnione przez organy wskazują, że badanie techniczne przedmiotowego pojazdu zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy i rzetelny, to tym samym wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień stanowi, zdaniem skarżącego o naruszeniu art. 84 ust. 3 prd i art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 kpa.

Skarżący podkreślając w dalszej części uzasadnienia skargi, że w dniu [...] osobiście przeprowadzał badania techniczne pojazdu marki [....] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [....] w T., zarzucił organowi II instancji oparcie ustaleń faktycznych, a w konsekwencji rozstrzygnięcia, na niekompletnym materiał dowodowym, ocenionym z naruszeniem zasad logicznego rozumowania. W szczególności zarzut ten dotyczy oceny zeznań świadków I. Ś., R. R. oraz A. K. Skarżący zakwestionował również wyniki badań technicznych pojazdu marki [...], przeprowadzonych w dniu [...] w Okręgowej Stacji Pojazdów [....] w G., w efekcie których ustalono, że pojazd nie kwalifikuje się do dalszej jazdy. Zdaniem skarżącego, przeprowadzający badanie nie był uprawniony do dokonania takiego zapisu, gdyż stwierdzone przez niego usterki, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 roku w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach, zakwalifikowano tylko jako istotne, a nie stwarzające zagrożenia.

Tymczasem jedynie te ostatnie uprawniają do dokonania wpisu "zakaz dalszej jazdy". Skarżący stwierdził, że ustaleniom poczynionym przez ww. stację diagnostyczną przeczą nie tylko wyniki badania przeprowadzonego przez A. K., ale również badania przeprowadzonego w dniu [...] na zlecenie właściciel pojazdu w Przedsiębiorstwie [...] w B. Sp. z o.o., w oparciu o ten sam stan techniczny, które to badanie zakończyło się wynikiem pozytywnym, a diagnosta stwierdził, że pojazd spełnia wymagania techniczne w rozumieniu art. 66 prd i wobec tego może być dopuszczony do ruchu. Zdaniem skarżącego, powyższe potwierdza, że wbrew twierdzeniom organu stwierdzone usterki nie były istotne i tak jak stwierdził to A. K., nie wyłączały pojazdu z ruchu.

Zdaniem skarżącego, dla jednoznacznego wyjaśnienia i prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy koniecznym było dopuszczenie w toku postępowania przed organem II instancji dowodu z danych ze stacji BTS Operatora/ów sieci telefonii komórkowej, w których działały i logowały się w okresie od [...] do [...] numery telefonów komórkowych należące do świadków I. Ś. i R. R. na okoliczność czasu i miejsca, z którego zarejestrowano logowanie się do stacji BTS numerów telefonów należących do ww. świadków, gdyż pomimo treści informacji pozyskanych z Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów, nie można wykluczyć, iż pojazd marki [...] poruszał się trasą, która była pozbawiona monitorowania, a w interesie zeznającego świadka I. Ś. - kierowcy, który nie jest właścicielem tego pojazdu – było nie zgłaszanie tego faktu. W tym też celu organ winien był zwrócić się do ww. osób o podanie wskazanych numerów.

Dla zweryfikowania zeznań świadka I. Ś. odnośnie sprawności całego układu elektrycznego oraz licznika kilometrów i tachometru konieczne było także dopuszczenie i przeprowadzenie w sprawie dowodu z pisemnej opinii biegłego z dziedziny techniki samochodowej na okoliczność ustalenia, czy układy te były w dacie przejazdu sprawne oraz czy możliwym jest użytkowanie pojazdu marki [...] z odłączonym analogowym rejestratorem czasu pracy, drogi i prędkości.

Skarżący zarzucił organowi pominięcie także okoliczności, że kontrola przeprowadzona w stacji [...] przez Starostwo Powiatowe w I. nie wykazała jakichkolwiek niedopuszczalnych interwencji w rejestrze badań technicznych, w którym zarejestrowano dokonanie okresowego badania pojazdu marki [...]. Jest to o tyle istotne, iż diagnosta A. K. w treści badania technicznego wskazał na cały szereg usterek, które pokrywały się w dużej części z usterkami stwierdzonymi przez diagnostę w Okręgowej Stacji Pojazdów [...] w G. Różnica obu badań sprowadzała się tylko do oceny, czy stwierdzone usterki mają charakter istotny, czy też nie. Brak więc w tych okolicznościach modyfikacji w rejestrze badań technicznych jednoznacznie przesądza o tym, że badanie było przeprowadzone, gdyż niemożliwym jest, aby diagnosta nie widząc samochodu ustalił takie same usterki jak diagnosta w G. W ocenie skarżącego, zasady logiki i doświadczenia życiowego nakazują stwierdzić, że gdyby faktycznie badanie się odbyło się bez udziału samochodu, diagnosta najprawdopodobniej nie stwierdziłby żadnych usterek.

Z tego względu pominięcie przez organ II instancji dowodu z przeprowadzonego badania należy uznać za bezpodstawne uchylenie się organu od przeprowadzenia dowodu na okoliczności mające istotne znaczenie na wynik sprawy, co stanowi naruszenie art. 77 § 1 kpa.

Skarżący podniósł również, że organ II instancji nie starał się nawet ustalić, czy w dniu badania na stacji przebywali inni pracownicy - diagności, którzy mogliby potwierdzić przeprowadzenie badania przez A. K. Dlatego też koniecznym było złożenie wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z przesłuchania Z. P., który, jak wynika z rejestru badań technicznych z dnia [...], przeprowadzał badania techniczne przed A. K. i który przebywał na stacji w trakcie badania technicznego pojazdu marki [...]. Na powyższą okoliczność Z. P. złożył stosowne oświadczenie. Okoliczność badania potwierdza także, jak podkreślił skarżący, wystawiona faktura VAT nr [...] na rzecz R. R. przez [...] z tytułu pobrania od ww. osoby wynagrodzenia za przeprowadzone w dniu [...] badanie techniczne pojazdu.

W tych okolicznościach, zdaniem skarżącego, należało uznać za przedwczesną i bezpodstawną odmowę obdarzenia walorem wiarygodności zeznań świadków I. Ś. i R. R. wyłącznie ze względu na nieścisłości ich zeznań dotyczące postoju pojazdu na terenie magazynów [...] w G. oraz kluczyków do pojazdu marki [....], biorąc pod uwagę termin przesłuchania ww. świadków, tj. prawe 9 miesięcy od zdarzenia, o które świadkowie byli pytani. Jednocześnie skarżący zaznaczył, że organ II instancji nie dając wiary zeznaniom ww. świadków, nie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czy nie daje wiary tymże zeznaniom co do całości czy też co do ich części, a organ I instancji nie wyjaśnił przyczyny zmiany zeznań przez ww. świadków i nie ustalił momentu, w którym świadek lepiej pamiętał przebieg zdarzeń związanych z dniem [...].

W ocenie skarżącego, brak należytego i wyczerpującego zebrania w sprawie materiału dowodowego, nie poparty wszechstronną jego analizą i oceną spowodował, iż akt administracyjny wydany na jego podstawie nie spełnia wymogów pozwalających organowi II instancji na kontrolę instancyjną dokonanej oceny całokształtu materiału zebranego w sprawie przez organ I instancji.

Zdaniem skarżącego, istotną okolicznością w sprawie jest również fakt, iż organy ścigania - KPP I. oraz Prokuratura Rejonowa w I. prowadziły w sprawie poświadczenia nieprawdy przez skarżącego diagnostę dochodzenie, które nie doprowadziło do postawienia skarżącemu zarzutu i zostało umorzone.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje

Przedmiot kontroli Sądu w rozpatrywanej sprawie stanowi utrzymane przez SKO w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta T. o cofnięciu skarżącemu uprawnienia diagnosty do wykonywania badan technicznych pojazdów, wydane na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm., dalej powoływanej też jako prd).

Zgodnie z treścią art. 84 ust. 3 prd starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83 ust. 6 stwierdzono:

1. 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania;
2. 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonania wpisu do dowodu rejestracyjnego niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

Zakres i sposób przeprowadzania badań technicznych pojazdów określa wydane na podstawie art. 81 ust. 15 prd rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach. (Dz.U. z 2012 r., poz. 996 ze zm.),

Wskazać należy, że przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 prd, stanowiący podstawę cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Oznacza to, że stwierdzenie uchybienia polegającego na wydaniu przez diagnostę zaświadczenia lub dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami skutkuje zastosowaniem przewidzianej w nim sankcji. Ta odpowiedzialność administracyjna w postaci cofnięcia uprawnień jest niezależna od odpowiedzialności karnoprawnej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II GSK 928/13). W przypadku zatem poczynienia przez organ ustalenia odpowiadającego hipotezie art. 84 ust. 3 pkt 2 prd starosta nie ma wyboru i jest zobowiązany cofnąć uprawnienia do wykonywania badań technicznych. Kluczowe jest zatem odpowiadające prawu ustalenie organu administracyjnego, że diagnosta wydał zaświadczenie lub dokonał wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami.

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie takie prawidłowe ustalenie zostało poczynienie przez organy obu instancji, w związku z czym decyzja o cofnięciu skarżącemu uprawnienia diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów odpowiada prawu. Z akt sprawy bezsprzecznie bowiem wynika, że w dniu [...] W. B. kierowca pojazdu marki [...] o nr rej. [...] kończąc pracę zaparkował samochód na terenie firmy [...] w G., wpisał stan licznika kilometrów na wykresówce tj. [...], pozostawił dowód rejestracyjny pojazdu w samochodzie, a kluczyki u brygadzisty magazynu [...]. W dniu zaś [...] ww. kierowca zgłosił się do pracy i wpisał na wykresówce ten sam stan początkowy licznika kilometrów co w dnia [...] tj. [...] (jako że nie uległ on zmianie pomiędzy [...] a [...]), oraz stwierdził, iż w dowodzie rejestracyjnym widnieje wpis o wykonanym w dniu [...] badaniu technicznym pojazdu przez diagnostę A. K. (dowód: protokół przesłuchania świadka W. B. z dnia [...] i [...], stosowne wykresówki kierowcy, dowód rejestracyjny pojazdu – akta administracyjne).

Akta sprawy dowodzą także, że w dniu [...] inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego w G. zatrzymali do kontroli samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...] i że wstępna kontrola ujawniła liczne usterki stanu technicznego pojazdu, pomimo iż dowód rejestracyjny pojazdu zawierał wpis o wykonanym w dniu [...] badaniu technicznym (dowód: protokół kontroli z dnia [...] – akta administracyjne). Przedmiotowy pojazd w dniu [...] został zatem na zlecenie Inspekcji Transportu Drogowego w G. poddany badaniu technicznemu na Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów [...] w G., w efekcie którego diagnosta M. P. orzekł wynik negatywny badania, ustalając następujące usterki: brak mocowania i zabezpieczenia nakrętki drążka kierowniczego, zbiornik nie dopasowany do mocowania, uszkodzone gumy mocowania stabilizatorów, wycieki mechanizmu podnoszenia kabiny, wycieki oleju skrzyni biegów i silnika, uszkodzony układ wydechowy, tablice oznaczające rodzaj pojazdu, uszkodzone zawiasy burt pojazdu, blokowanie koła lewego przedniej osi, przewody elastyczne układu hamulcowego nie przystosowane.

Sześć usterek diagnosta zakwalifikował jako istotne, jedną jako drobną (dowód: zaświadczenie o przeprowadzonym w dniu [...] badaniu technicznym pojazdu – akta administracyjne). Akta sprawy potwierdzają także, iż w rejestrze badań technicznych prowadzonym w Stacji Kontroli Pojazdów [...] w T., pojazd marki [...] o nr rej. [...] został zaewidencjonowany pod pozycją rejestru [...] w dniu [...] jako badanie okresowe wykonane przez diagnostę A. K. o numerze uprawnień [...]. Za badanie pobrano opłatę w wysokości [...] zł. brutto na podstawie faktury nr [...] z dnia [...] z wpisem daty usługi i zapłaty [...]. Diagnosta stwierdził następujące usterki: wyciek z przekładni kierowniczej, uszkodzenie lub przetarcie przewodów paliwowych lub zbiornika paliwa, brakujące, obluzowane lub zniszczone drzwi, zawiasy, zamki, słupki drzwi, klamki. Wskazane usterki diagnosta wprowadził do rejestru badań technicznych, kwalifikując je jako drobne i określając wynik badania jako pozytywny (dowód: protokół kontroli Stacji kontroli pojazdów [...] w T. z dnia [...], zaświadczenie o przeprowadzonym w dniu [...] badaniu technicznym pojazdu, faktura z dnia [...] – akta administracyjne).

W aktach sprawy znajduje się również zaświadczenie o przeprowadzonym na zlecenie właściciela pojazdu – R. R. w dniu [...] badaniu technicznym pojazdu w Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów [...] w B., z wynikiem pozytywnym. Ponadto materiał dowodowy sprawy wskazuje, że na punktach monitorowania Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów nie odnotowano w dniach [...] przejazdu samochodu marki [...] o nr rej. [...] (pisma z dnia [....]). Zdaniem Sądu przytoczone okoliczności, potwierdzone materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy wprost dowodzą, że przedmiotowy pojazd marki [...] o nr rej. [...] nie był w dniu [...] na badaniu technicznym w Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów [....] w T., i że tym samym skarżący diagnosta dokonując wpisu do dowodu rejestracyjnego o wykonanym w tym dniu badaniu pojazdu poświadczył nieprawdę. Przede wszystkim zapisy dotyczące niezmienionego stanu licznika kilometrów widniejące na wykresówkach z dnia [...] i [...] oraz zeznania kierowcy W. B. dotyczące niestwierdzenia żadnych usterek tachografu, licznika kilometrów, prędkościomierza i instalacji elektrycznej w dniu [...] po zakończeniu pracy pojazdu w G. oraz w dniu [...] przy podejmowaniu pracy, przeczą wersji skarżącego o przeprowadzonym w dniu [....] w T. badaniu pojazdu.

Co istotne, jakichkolwiek usterek tachografu, licznika kilometrów, prędkościomierza i instalacji elektrycznej nie wykazało badanie techniczne pojazdu mające być wykonane w dnia [...]. Okoliczności przejazdu w dniach [...] pojazdu marki [...] o nr rej. [...] z G. do I. i z powrotem na trasie wskazanej przez świadka I. Ś., który miał w tym czasie kierować pojazdem i zawieść go do stacji diagnostycznej w T. nie odnotowało żadne urządzenia znajdujące się w gestii Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów. Brak zatem zmiany licznika kilometrów na wykresówkach, brak stwierdzenia usterek tachografu, licznika kilometrów, prędkościomierza i instalacji elektrycznej przez W. B. w dniu [...] i [...], nie odnotowanie tych usterek na rzekomym badaniu technicznym z dnia [...], pomimo, że elementy te stanowią obowiązkowy element badania technicznego pojazdu, zgodnie z treścią ww. rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r., a także nie stwierdzenie przejazdu pojazdu na punktach monitorowania Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów w dniach [...] z G. do I. i z powrotem na trasie wskazanej przez świadka I. Ś., uzasadnia stanowisko organów, iż przedmiotowy pojazd nie był w dniu [...] na stacji diagnostycznej w T. Nie zmieniają tego ustalenia sprzeczne z nim zeznania świadków R. R. oraz I. Ś., albowiem były one zmieniane z uwagi na wzajemne rozbieżności w zeznaniach odnośnie miejsca postoju pojazdu w G. oraz okoliczności wejścia w posiadanie kluczyków do pojazdu i ich zwrotu i nie znajdowały potwierdzenia w ww. wzajemnie się potwierdzającym materiale dowodowym sprawy.

Zdaniem Sądu okoliczności te uzasadniały uznanie przez organy zeznań wskazanych świadków za niewiarygodne. Należy podkreślić, że obowiązkiem organów administracyjnych, wynikającym z zawartej w art. 7 kpa zasady prawdy obiektywnej jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ten jest realizowany dzięki, wynikającemu z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa nakazowi zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego. Ocena, czy dana okoliczność została udowodniona odbywa się na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 kpa).

W ocenie Sądu, w świetle całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zeznania świadków R. R., I. Ś. oraz skarżącego o przeprowadzonym w dniu [...] badaniu technicznym pojazdu na stacji diagnostycznej w T. są niewiarygodne. Sąd podziela stanowisko SKO w B., że w świetle zasad logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego wątpliwym jest, aby by pojazd ze sprawnym licznikiem kilometrów, prędkościomierzem, tachografem i instalacją elektryczną, znajdujący się w G. w dniu [...], uległ nagle uszkodzeniu w tym zakresie, poczym przejechał do I., gdzie rzekomo przeprowadzone badanie techniczne nie wykazało tych usterek lub usterki te ustąpiły, a następnie po badaniu technicznym wskazane usterki powróciły i z kolei po powrocie do G. ustąpiły, a jednocześnie trasa pojazdu wskazane przez świadka I. Ś., nie zostałaby odnotowana na punktami monitorowania Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Instytutu Badawczego Dróg i Mostów.

Z treści przywołanych powyżej przepisów art. 7 i art. 77 § 1 kpa wynika, że organ powinien w ramach prowadzanego postępowania dowodowe przeprowadzić wszelkie dowody służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy, i ocenić je w świetle całokształtu materiału dowodowego. Nie dotyczy to jednak dowodów, których przedmiotem mają być okoliczności nie mające znaczenia dla sprawy, albowiem organ z mocy art. 78 kpa zwolniony został z obowiązku przeprowadzania tego rodzaju dowodów. Zdaniem Sądu taki charakter miałyby powoływane przez skarżącego dane ze stacji BTS operatorów sieci telefonii komórkowej, w związku z czym nie było w sprawie potrzeby ich pozyskania. Dane te bowiem nie dowodziłyby okoliczności przejazdu przedmiotowego pojazdu z G. do I. i z powrotem oraz przeprowadzenia badania technicznego w dniu [...], lecz co najwyżej potwierdzałyby, że określone telefony logowały się w określonym czasie i miejscach.

Również kwestia ustalenia, czy możliwym jest użytkowanie pojazdu z odłączonym analogowym rejestratorem czasu pracy, drogi i pojazdu nie miała istotnego znaczenia w sprawie, albowiem organy nie podważały takiej możliwości, lecz zasadnie stwierdziły, że w przedmiotowej sprawie, w świetle zgromadzonych dowodów, było to nieprawdopodobne. W ocenie Sądu także okoliczność braku niedopuszczalnej interwencji w rejestrze badań technicznych prowadzonym w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...] w T. w żaden sposób nie może potwierdzić okoliczności przebywania na tej stacji przedmiotowego pojazdu w dniu [...] i dokonania badania okresowego pojazdu. Określone usterki pojazdu mogły być bowiem wpisane w rejestrze na podstawie informacji ustnych przekazanych diagnoście, a nie na podstawie przeprowadzonego badania technicznego pojazdu.

W ocenie Sądu dla oceny okoliczności przebywania pojazdu w dniu [...] w stacji diagnostycznej w T. nie mają również znaczenia szczegółowe dane dotyczące przeprowadzonego na zlecenie właściciel pojazdu – R. R. w dniu [...] badania technicznego pojazdu w Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów [...] w B. Należy przy tym podkreślić, że zaświadczenie o przeprowadzonym we wskazanej stacji badaniu i jego wyniku zostało załączone do akt sprawy, tak jak i duplikat faktury nr [...] wystawionej w związku z rzekomym badaniem technicznym pojazdu w dniu [...] w stacji diagnostycznej w T. Reasumując stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie orzekające organy prawidłowo uznały, w oparciu o zgromadzony i oceniony zgonie z wymogami art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 kpa materiał dowodowy, że przedmiotowy pojazd marki [...] o nr rej. [...] nie znajdował się w dniu [...] w Okręgowej Stacji Diagnostycznej [...] w T. i że tym samym nie było możliwe przeprowadzenie przez skarżącego w ww. stacji badania technicznego z udziałem tego pojazdu.

Dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu bez zbadania pojazdu stanowi o dokonanie wpisu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami i skutkuje zastosowaniem przewidzianej w art. 84 ust. 3 pkt 2 sankcji w postaci cofnięcia diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych. Poczynieniu przez organy odpowiadającego prawu ustalenia, że diagnosta dokonał wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami nie stoi na przeszkodzie okoliczność nie dokonania takiego ustalenia w postępowaniu karnym, albowiem jako podkreślono to na wstępie rozważań prawnych, odpowiedzialność administracyjna w postaci cofnięcia uprawnień jest niezależna od odpowiedzialności karnoprawnej. Przeprowadzony w sprawie zakres postępowania dowodowego Sąd uznał za wystarczający i odpowiadający wymogowi ustalenia istotnych okoliczności faktycznych.

Odnosząc się do podniesionego przez skarżącego zarzutu naruszenia przez organ art. 84 ust. 3 prd przez przyjęcie, że jest dopuszczalne cofnięcie uprawnień diagnosty w przypadku naruszeń stwierdzonych nie w toku własnej kontroli, lecz działań kontrolnych przeprowadzonych przez inne organy, wskazać należy, że w uchwale Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2012 r. sygn. akt II GPS 2/11 stwierdzono, że sposób ujawnienia dopuszczenia się przez diagnostę naruszenia określonego w art. 84 ust. 3 pkt 2 prd nie ma znaczenia dla oceny możliwości zastosowania sankcji przewidzianej w tym przepisie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że brak jest racjonalnych przesłanek do wykluczenia możliwości wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia uprawnień, gdy informacje o wydaniu przez diagnostę zaświadczenia albo dokonaniu wpisu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami zostały uzyskane podczas analizy akt w innej sprawie lub pochodzą od innych organów.

Przyjęcie poglądu przeciwnego, tylko z tego powodu, że nie ujawniono naruszającego prawo działania w toku kontroli przeprowadzonej u zatrudniającego diagnostę przedsiębiorcy spowodowałoby bowiem, jako podkreślił NSA, że przepis art. 84 ust. 3 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym nie mógłby spełniać swojej funkcji, którą jest odsunięcie od czynności diagnostycznych nierzetelnych diagnostów i prowadziło do rażąco niesprawiedliwych i irracjonalnych konsekwencji. Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył przy tym, że ustawodawca w ustawie prawo o ruchu drogowym zróżnicował uprawnienia nadzorcze starosty w stosunku do przedsiębiorcy prowadzącego stację kontroli pojazdów i w stosunku do diagnostów i że brak jest normatywnych przesłanek do przyjęcia, że kontrola przeprowadzona w oparciu o art. 83b ust. 2 pkt 1 prd (uprzednio art. 83 ust. 6 prd) Prawa o ruchu drogowym jest elementem nadzoru nad uprawnionymi diagnostami, jako że uprawnienia nadzorcze starosty w stosunku do diagnostów określa art. 84 ust. 2 i 3 prd, a elementami tego nadzoru są: nadanie uprawnień do wykonywania badań technicznych i cofnięcie nadanych uprawnień przy zaistnieniu ustawowych przesłanek.

Kontrola, o której mowa w art. 83b ust. 2 pkt 1 prd, jest kontrolą działalności gospodarczej prowadzonej przez przedsiębiorcę, a nie kontrolą uprawnionych diagnostów zatrudnionych przez przedsiębiorcę. Choć przedmiot kontroli obejmuje swym zakresem zgodność z wymogiem określonym w art. 83 ust. 3 pkt 6 prd, jak i prawidłowość badań technicznych pojazdów, to jednak dokonywanej jest to w aspekcie działalności gospodarczej prowadzonej przez przedsiębiorcę. Pogląd wyrażony w przywołanej uchwale NSA, orzekający Sąd w pełni podziela i akceptuje. Wymaga wskazania, że na mocy art. 269 § 1-3 ppsa uchwała ta ma moc ogólnie wiążącą, co oznacza, że stanowisko zajęte w uchwale NSA wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. W tym więc zakresie zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 84 ust. 3 pkt 2 prd nie mógł zostać uwzględniony.

W tym stanie rzeczy, uwzględniając wszystkie wskazane powyżej okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.