Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt II SO/Bk 16/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku przyznał J. G. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Stosownie do powyższego Okręgowa Izba Radców Prawnych w B. wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy radcę prawnego A. O. (k. 38).
W piśmie procesowym z dnia 12 września 2016 r. radca prawny A. O. podtrzymała skargę skarżącego oraz wniosła o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając, iż nie zostały one pokryte ani w całości, ani w części. Ponadto wniosła o zwrot kosztów przejazdu samochodem osobowym o pojemności 1800 cm3 na trasie [...] w dniu [...] sierpnia 2016 r. (w celu zapoznania się z aktami sprawy) w kwocie 150,42 zł (180 km x 0,8358 zł - k. 48-50).
Postanowieniem z dnia 7 października 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 483/16 referendarz sądowy przyznał radcy prawnemu A. O. kwotę 445,64 zł tytułem: wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w wysokości 295,20 zł oraz zwrotu niezbędnych, udokumentowanych wydatków pełnomocnika w wysokości 150,44 zł.
Pismem z dnia 27 października 2016 r. pełnomocnik skarżącego wniosła sprzeciw na postanowienie z dnia 7 lipca 2016 r., wnosząc jednocześnie o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zasądzenie zwrotu 300,85 zł jako niezbędnych udokumentowanych wydatków pełnomocnika związanych z przejazdem z Ł. do B. w dniach 16 sierpnia 2016 r. i 4 października 2016 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, poprzez pominięcie przez referendarza wniosku pełnomocnika dotyczącego zwrotu uzasadnionych wydatków związanych z przejazdem pełnomocnika z Ł. do B., oprócz 16 sierpnia 2016 r. dodatkowo w dniu 4 października 2016 r. celem przejrzenia akt sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W pierwszej kolejności wskazać należy, że w myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a." w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, o którym mowa w art. 258 § 2 pkt 8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność.
Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Ustawa nowelizująca ten przepis weszła w życiem w dniu 15 sierpnia 2015 r. Oznacza to, że obecnie sąd dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu i wypowiada się o zasadności zaskarżonego sprzeciwem postanowienia.
Jak wynika natomiast z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie aktem normatywnym określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez radcę prawnego jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1805) zwane dalej "rozporządzeniem". Stosownie do § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia (pkt.
1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego (pkt. 2). Sposób ustalania wysokości opłaty, o której stanowi § 2 pkt 1 normuje § 4 rozporządzenia. Zgodnie jego ustępem pierwszym opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustęp drugi tego paragrafu stanowi zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tegoż rozporządzenia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji opłata maksymalna w niniejszej sprawie wynosi 480 zł. Mając jednak na uwadze § 4 ust. 1 i ust. 2 wzmiankowanego rozporządzenia Sąd uznał, iż opłata za wykonane prawa pomocy w niniejszej sprawie wynosić będzie 240 zł (1/2 opłaty maksymalnej). W przedmiotowej sprawie pełnomocnik Skarżącego zapoznała się z aktami sprawy, sporządziła pismo procesowe oraz brała udział w rozprawie. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że jej nakład pracy i podjęte w sprawie czynności nie przekraczają przeciętnego poziomu zaangażowania profesjonalnego pełnomocnika w reprezentowaniu interesów swojego mocodawcy.
Nie można zatem przyjąć, aby poniesiony przez pełnomocnika nakład pracy uzasadniał przyznanie jej wynagrodzenia w kwocie wyższej od tej, którą przewiduje § 4 ust. 1 rozporządzenia. Przyznania wynagrodzenia w stawce określonej w § 4 ust. 2 nie uzasadnia też charakter sprawy i jej zawiłość. Zatem wysokość wynagrodzenia należy ustalić zgodnie z unormowaniem § 4 ust. 1 rozporządzenia, tj. w kwocie 240 zł. Opłatę tę zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynność, co w konsekwencji daje kwotę 295,20 zł.
Do wyliczonego w ten sposób wynagrodzenia doliczyć też należy kwotę 150,44 zł tytułem dojazdu pełnomocnika do tut. Sądu celem zapoznają się z aktami sprawy tj. 16 sierpnia 2016 r. (k. 41). Radca prawny A. O. odbyła podróż samochodem osobowym o pojemności powyżej 900 cm³ na trasie [...] tj. przejechała łącznie 180 km. Stosownie do treści § 2 pkt 1 lit. b Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz.U. z 2002 r., nr 27, poz. 271), stawka za 1 kilometr przebiegu pojazdu o pojemności skokowej silnika powyżej 900 cm³ nie może być wyższa niż 0,8358 zł. Zatem koszt przejazdu samochodem osobowym o pojemności powyżej 900 cm³ na trasie o łącznej długości 180 km obliczony przy zastosowaniu wskazanej wyżej stawki to 150,44 zł. Powyższe koszty tj. koszty dojazdu uznano ze niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego.
Przepis § 2 pkt 2 cytowanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, stanowi, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa obejmują niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego. Do kosztów tych nie dolicza się podatku VAT o czym stanowi § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia.
W ocenie Sądu, zarzut pełnomocnika dotyczący pominięcia przez referendarza wniosku dotyczącego zwrotu uzasadnionych wydatków związanych z przejazdem pełnomocnika z Ł. do B., oprócz 16 sierpnia 2016 r., dodatkowo jeszcze w dniu 4 października 2016 r. celem przejrzenia akt sprawy jest niezasadny. Po pierwsze pełnomocnik w dniu 4 października 2016 r. zapoznając się z aktami sprawy, nie złożyła wniosku o zwrot uzasadnionych wydatków związanych z przejazdem pełnomocnika z Ł. do B. Złożyła jedynie wniosek o wydanie kopii akt sprawy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (k. 64).
Po drugie w sprawie sygn. akt II SA/Bk 433/16 postanowieniem z dnia 14 października 2016 r. został przyznany temu samemu pełnomocnikowi zwrot niezbędnych, udokumentowanych wydatków pełnomocnika w wysokości 150,44 zł za podróż samochodem osobowym na trasie [...] w celu zapoznania się z aktami sprawy, również tego samego skarżącego, w dniu 4 października 2016 r. Tym samym koszty przyjazdu do Sądu w dniu 4 sierpnia 2016 r. zostały już pokryte.
Mając na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, charakter przedmiotowej sprawy oraz wkład pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia należy uznać, że łączna kwota 445,64 zł wynagrodzenia (wraz ze zwrotem niezbędnych i udokumentowanych wydatków) jest adekwatna do jego udziału w niniejszym postępowaniu. W świetle wskazanych okoliczności Sąd uznał zarzuty zawarte w sprzeciwie za niezasadne i działając na podstawie art. 250 w zw.
z art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.