Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 9 lutego 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku przyznał E. Sz. prawo pomocy w zakresie obejmującym m.in. ustanowienie radcy prawnego. Stosownie do powyższego, Okręgowa Izba Radców Prawnych w Bi. wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy radcę prawnego R. B. (k. 206).
Radca prawny R. B. – z uwagi na śmierć swojego mocodawcy w dniu [...] marca 2016 r. – w piśmie procesowym z dnia 15 kwietnia 2016 r. wniósł o umorzenie postępowania bądź jego zawieszenie oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (k. 216).
Na wstępie należy podnieść, iż z dniem 1 stycznia 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805) i z tym dniem rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.) przestało obowiązywać. Jednakże na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W związku z powyższym wniosek o wynagrodzenie za czynności dokonane przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia należy rozpoznać na starych zasadach.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stosownie do § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Wniosek złożony przez radcę prawnego R. B. w piśmie procesowym z dnia 15 kwietnia 2016 r. oświadczenia takiego nie zawiera (k. 216-218).
W postanowieniu z dnia 14 października 1998 r. (sygn. akt II CKN 687/98 OSNC 1999/3/63) Sąd Najwyższy stwierdził, że wskazane oświadczenie jest nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca adwokata lub radcy prawnego nie została wynagrodzona, a zatem, iż zachodzi podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. Nr 16, poz. 124 ze zm.) lub art. 223 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. Nr 19, poz. 145 ze zm.).
Sąd ten podkreślił również, że niezłożenie przez pełnomocnika wskazanego oświadczenia nie stanowi braku formalnego pisma, lecz brak w zakresie uzasadnienia wniosku, toteż nie podlega ewentualnemu uzupełnieniu w trybie art. 130 k.p.c. W konsekwencji wniosek adwokata lub radcy prawnego o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nie zawierający oświadczenia, że żądane koszty nie zostały zapłacone w całości lub w części podlega oddaleniu, jako nie uzasadniony. Stanowisko to zostało potwierdzone w opracowaniach dotyczących postępowania sądowoadministracyjnego – m.in. S. Babiarz i inni - Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych (Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2007, str. 315-316) oraz Tadeusz Woś i inni - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz (Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 644).
Należy je w pełni zaakceptować na gruncie ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz obowiązującego aktualnie rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Podobnie bowiem wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 czerwca 2006 r. sygn. akt II FSK 862/05, LEX nr 242945 oraz WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 26.10.2005 r., III SA/Gd 373/04, LEX nr 23528.
W tej sytuacji, stosując przepisy art. 250 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 16 w/w rozporządzenia i § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), orzeczono jak w sentencji.