Uzasadnienie
Decyzją z dnia 25 lutego 2002 r. Nr PNB [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał K. K., aby przedłożył w terminie do dnia 30 kwietnia 2002 r.:
- 1. plan zagospodarowania działki opracowany na aktualnych podkładach geodezyjnych,
- 2. inwentaryzację budowlaną wraz z orzeczeniem konstrukcyjnym na wbudowane elementy, wykonane przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia,
- 3. aktualny dokument uprawniający do władania nieruchomością,
- 4. opinię rzeczoznawcy ppoż.,
- 5. opinię Sanepidu,
- 6. protokół skuteczności zerowania instalacji elektrycznej,
- 7. opinię kominiarską.
Decyzja została wydana na podstawie art. 104 Kpa i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.).
W uzasadnieniu wskazano, iż w dniu 1 lutego 2002 r. na terenie nieruchomości przy ul. [...] w B. przeprowadzono oględziny, podczas których zapoznano się z aktualnym stopniem zaawansowania robót samowolnie rozbudowanego tarasu oraz usytuowanego pod nim pomieszczenia. Obiekt ten nie był w całości zakończony. Stwierdzono brak tynków wewnętrznych oraz właściwego zamurowania otworów okiennych (obecnie wypełnionych styropianem i wyprawą tynkową). Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2001 r. wstrzymano prowadzone prace budowlane. W dniu 19.02.2002 r. A. R. zapoznała się z dokumentacją dotyczącą tej sprawy i złożyła oświadczenie /wpis do protokółu/, w którym podtrzymała swoje stanowisko w sprawie zawarte w składanych pismach.
W związku z tym, że utracił moc par. 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /tekst jednolity Dz. U. Nr 15 z 1999 roku, poz. 139/, a więc nie istnieje wymóg uzyskania pisemnej zgody właściciela działki sąsiedniej na usytuowanie budynku lub jego części bezpośrednio przy granicy tej działki oraz biorąc powyższe okoliczności, organ podjął decyzję jak w sentencji. Wskazał przy tym, że stosowna decyzja administracyjna zostanie podjęta po uprzednim wykonaniu niniejszego nakazu.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. R., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i nakazania rozbiórki samowoli budowlanej dotyczącej robót budowlanych związanych z rozbudową tarasu budynku mieszkalnego przy ulicy [...] w B. i wykonanym pod tym tarasem pomieszczeniem gospodarczym oraz ścian stanowiących integralną część tych robót, podłużną północną i prostopadłą do podłużnej zachodnią, pobudowaną przy granicy jej działki.
Odwołująca się wskazała, że protokół oględzin robót budowlanych lub obiektu budowlanego z dnia 1 lutego 2002 r. był nieczytelny. Nie podano w nim stanu faktycznego realizowanej samowoli budowlanej. Nie wspomniano nic na temat muru o wysokości 2,5 mb i długości 2,68 mb postawionego przy granicy działki, co dokumentuje załączona fotografia. Nie podano, że na stropie obiektu - tarasie wystawiono metrowe słupki, w konsekwencji czego obiekt osiągnął 3,5 m wysokości, a więc odległość obiektu od działki odwołującej się podana w protokole jest niewłaściwa.
Decyzją z dnia 30 kwietnia 2002 r., Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 2 Kpa oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm) uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wskazano, iż w oparciu o cały zebrany materiał dowodowy, w tym protokół oględzin z dnia 12.04.2002 r. spisany w obecności stron oraz informację dodatkową Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25.04.2002 r. znak: [...] ustalono, że na terenie nieruchomości przy ul. [...] w B., inwestor - właściciel nieruchomości K. K., dokonał samowolnej rozbudowy balkonu na taras. Balkon o wymiarach 1,25 x5,00 m został rozbudowany do funkcji tarasu, wymiary płyty balkonowej zwiększono do 2,68 x6,99 m, a powiększona przestrzeń pod balkonem została zabudowana murem i wrotami, z przeznaczeniem na pomieszczenie gospodarcze. W związku z wykonaniem takiego zakresu robót, powstała przybudowana do obiektu zasadniczego, samodzielna część obiektu budowlanego, tj. pomieszczenie gospodarcze (aktualnie jeszcze w budowie).
Ze względu na przystąpienie inwestora do budowy pomieszczenia gospodarczego (jako części obiektu budowlanego), bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nastąpiło uchybienie art. 28 Prawa budowlanego. Konsekwencją takiego działania inwestora, winno być wydanie przez właściwy w sprawie organ nadzoru budowlanego decyzji, w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego, nakazującej rozbiórkę rzeczonej części obiektu budowlanego. Niewłaściwym jest usankcjonowanie takiego stanu rzeczy, poprzez doprowadzanie samowolnie wykonanej części obiektu budowlanego, w oparciu o art.51 Prawa budowlanego, do stanu zgodnego z przepisami.
Nadto w prowadzonym postępowaniu, organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji nie odniósł się do muru przy granicy działki o długości 2,68 m i wysokości 2,5 m.
Mając na względzie, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w znacznym zakresie organ odwoławczy orzekł jak w sentencji.
Skargę na powyższą decyzję wniósł K. K. wskazując, iż w roku 1982 uzyskał pozwolenie budowlane na wybudowanie segmentu bliźniaczego. W tym samym roku rozpoczął budowę wraz z rozbudową tarasu do obecnych wymiarów. Na rozszerzenie i wydłużenie tarasu uzyskał zgodę od Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zgoda i obliczenia techniczne wraz z rysunkiem były dołączone do dziennika budowy. Taras w nowym zarysie został wybudowany do roku 1987. Nadto 21 sierpnia 1986 r. miała miejsce inspekcja z Urzędu Miejskiego, w wyniku której ukarano skarżącego mandatem karnym w wysokości 1 000 zł za niezgodną z projektem rozbudowę tarasu, lecz przyjęto wyjaśnienie i wpis do dziennika budowy wprowadzającą korektę dotyczącą zmian w zabudowie tarasu.
Tym samym sprawę rozbudowy domu o taras i pomieszczenie gospodarcze, należy uznać za rozpatrzoną prawomocnie i w związku z upływem terminów na wniesienie zwyczajnych i nadzwyczajnych środków odwoławczych, nie powinna być ona więcej przedmiotem postępowania. Skarżący podniósł też, że w tym samym dniu A. R. otrzymała również mandat karny za niezgodną z projektem zabudowę muru na dachu dzielącą segmenty bliźniacze na dwie części i w tym przypadku skończyło się na karze grzywny, bez konieczności rozbiórki nielegalnego muru. W 1988 r. segment bliźniaka oddany został do użytku i skarżący uzyskał pozwolenie na użytkowanie.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Zgodnie z art. 138 § 1 i 2, organ odwoławczy, po rozpoznaniu odwołania w niniejszej sprawie, w zależności od dokonanej oceny prawidłowości decyzji pierwszoinstancyjnej, może wydać decyzję utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy, uchylającą zaskarżoną decyzję i orzekającą co do istoty sprawy bądź uchylającą zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi
I instancji.
Istota skargi sprowadza się do zakwestionowania podstaw do wydania przez organ II instancji decyzji uchylającą zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia. W opinii skarżącego, decyzja organu II instancji jest sprzeczne z przepisami i ze stanem faktycznym, zaś dokonana przez ten organ ocena materiału dowodowego i ocena prawna stanu faktycznego jest wadliwa.
W ocenie skarżącego sprawa rozbudowania balkonu, wykonania pod balkonem pomieszczenia gospodarczego została już zakończona i nie może być ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny badający zgodność z prawem zaskarżonej decyzji kasacyjnej, ocenia jej legalność w zakresie ograniczającym się do wystąpienia przesłanek z art. 138 § 2 Kpa. Zgodnie z art. 138 § 2 Kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W ocenie Sądu organ II instancji zasadnie uznał, że w postępowaniu przed organem I instancji nie wyjaśniono okoliczności mających istotne znaczenie dla rozpatrzenia sprawy. W szczególności zaś organ ten nie wyjaśnił jakie roboty budowlane i kiedy zostały wykonane, pomijając w ogóle kwestię wykonania przez skarżącego przy granicy działki muru o długości 2,68m i wysokości 2,5m.
Organ I instancji nie poczynił w tym zakresie żadnych ustaleń i zaniechał oceny wykonanych robót pod kątem spełnienia przesłanek z art. 48 Prawa budowlanego, stanowiącego o obowiązku nakazania rozbiórki w przypadku robót budowlanych wykonanych w ramach samowoli budowlanej. Inwestycja, na której przeprowadzenie wymagane jest posiadanie pozwolenia na budowę lub dokonanie obowiązku zgłoszenia budowy, przeprowadzona bez spełnienia tych wymogów przez inwestora stanowi samowolę budowlaną, spotykającą się z sankcją przewidzianą w art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ administracji stanowił, iż właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Przewidziany w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. obowiązek zastosowania instytucji reformacji i orzeczenia co do istoty sprawy w sytuacji stwierdzenia wadliwości decyzji organu I instancji, istnieje wówczas, gdy dokonujący kontroli organ II instancji nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego i nie stwierdził potrzeby prowadzenia w znacznym zakresie postępowania dowodowego.
W niniejszej sprawie, organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż postępowanie przed organem I instancji posiada istotne braki, wymagające przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznym zakresie. Zaskarżona decyzja nie narusza zatem prawa.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym oddalił skargę.