Uzasadnienie
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy P. K. i E. K. zwrócili się o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na brak środków pozwalających na opłacenie kosztów sądowych. Z treści formularza wynika, że wnioskodawcy prowadzą wspólne gospodarstwo domowe ze swoim synem – G. K., który studiuje. Wnioskodawcy utrzymują się z pracy w gospodarstwie rolnym, która przynosi średni, miesięczny dochód w wysokości około [...] zł. Skarżący posiadają jedynie budynek o pow. 120 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 15,5 ha. Nie dysponują natomiast żadnymi oszczędnościami, papierami wartościowymi ani też przedmiotami, których wartość przekraczałaby 3.000 euro.
Skarżący dokonali w formularzu zestawienia swoich wydatków, z treści którego wynika, że za energię elektryczną płacą miesięcznie około [...] zł, za gaz [...] zł, za wodę – [...] zł, za żywność [...] zł, lekarstwa – [...] zł oraz około [...] na koszty związane ze studiami syna.
Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawcy przedstawili szereg dokumentów obrazujących ich wydatki na utrzymanie się (w tym głównie na media) oraz kopie decyzji o przyznaniu im świadczeń ze środków wspólnotowych. W 2010 r. wysokość tego wsparcia wyniosła ponad [...] zł – vide decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...] r.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Oceniając stan majątkowy skarżących uznano, że ich wniosek zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej wpisu od skargi. Nie można bowiem, w oparciu o posiadane informacje uznać, że sytuacja materialna E. K. i P. K. jest na tyle ciężka, aby uzasadnionym było całkowite zwolnienie ich od kosztów sądowych.
Dokonując oceny stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy należy mieć na względzie, że zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona może być zobowiązana na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi. Skarżący kwestionują w swojej skardze wysokość odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, co oznacza, że wysokość wpisu ustalona zostanie przy uwzględnieniu wartości przedmiotu sporu. Pamiętając zaś, że skarżący domagają się ustalenia wysokości odszkodowania na kwotę [...] zł, wysokość wpisu niewątpliwie będzie znacząca. Biorąc zaś pod uwagę wysokość dochodu wnioskodawców jak również strukturę ich wydatków uznano, że mogą mieć oni znaczące trudności z szybkim zgromadzeniem środków na ten cel. W tym więc zakresie wniosek ich uwzględniono w części i zwolniono ich z wpisu w kwocie przekraczającej [...] zł. Uznano bowiem, że jest to wydatek, który wnioskodawcy są w stanie ponieść bez uszczerbku dla utrzymania swojej rodziny, zwłaszcza jeżeli pod uwagę weźmie się wysokość ich dochodów oraz fakt, że tego rodzaju świadczenie ma charakter jednorazowy.
Oddalając wniosek w pozostałej części kierowano się przede wszystkim tym, że wnioskodawcy dysponują stałym źródłem utrzymania się, a udokumentowane wydatki nie pochłaniają na tyle znaczącej części ich dochodu, aby niemożliwym było uiszczenie przez nich pozostałych kosztów sadowych. Biorąc bowiem pod uwagę, że wspomniane wydatki na utrzymanie się kształtują się na poziomie około [...] zł miesięcznie, pozostała do ich dyspozycji kwota pozwala na wygospodarowanie środków na poniesienie kosztów postępowania sądowego zwłaszcza, że w żaden sposób nie uprawdopodobniono zadeklarowanych kosztów utrzymania studiującego syna jak również wydatków na lekarstwa. Dodatkowo wnioskodawcy korzystają ze znaczącego wsparcia ze środków wspólnotowych, a więc realna wysokość ich dochodów w ujęciu rocznym jest na tyle wysoka, że będą oni w stanie ponieść pozostałe koszty postępowania sądowego.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.